H νύχτα έρχεται, τα μουσεία γεμίζουν

Το 35% αγγίζει η αύξηση της επισκεψιμότητας στο Μουσείο Μπενάκη που κάθε Πέμπτη μένει ανοιχτό ως τα μεσάνυχτα, ενώ το κυλικείο και το πωλητήριο κάνουν αντιστοίχως το 35% και το 23% των εβδομαδιαίων εισπράξεων

Μόλις πέσει ο ήλιος ουρά σχηματίζεται μπροστά στο γκισέ τον εισιτηρίων, οι
αίθουσες γεμίζουν και το καφέ δέχεται την μία παραγγελία μετά την άλλη. Δεν
είναι εικόνα από κάποιο πολυσινεμά, αλλά από τα δέκα μουσεία της Αθήνας που
ξενυχτάνε. Μουσεία που δεν κλείνουν τις πόρτες τους ως δημόσιες υπηρεσίες στις
τρεις, αλλά παραμένουν ανοιχτά ως αργά. Όχι μόνο για να δείξουν τα πλούσια
εκθέματά τους, αλλά και για να προσφέρουν φαγητό ή καφέ δίνοντας μια
εναλλακτική ιδέα εξόδου με κόστος που δεν ξεπερνά το εισιτήριο ενός
κινηματογράφου, υιοθετώντας μια τακτική που είναι πάγια για τα μεγάλα μουσεία
σε παγκόσμιο επίπεδο.

«H εμπειρία δείχνει ότι έχει απήχηση στο κοινό», λέει στα «NEA» η διευθύντρια
του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, Άννα Καφέτση, που υιοθέτησε το
διευρυμένο ωράριο από το 2000 που άνοιξε το μουσείο. «Το αντισυμβατικό ωράριο
όχι απλώς αναπτύσσει οικειότητα με τον κόσμο είναι και πιο δημοκρατικό, διότι
ευνοεί τις ομάδες των εργαζομένων που δεν μπορούν να επισκεφθούν ένα μουσείο
τις πρωινές, εργάσιμες, ώρες».

Απόδειξη πως τα απογεύματα της Πέμπτης, που το Μουσείο Μπενάκη παραμένει
ανοιχτό, η αύξηση της επισκεψιμότητας αγγίζει το 35%, το κυλικείο κάνει το 35%
και το πωλητήριο το 23% των εβδομαδιαίων εισπράξεων, που είναι και τα
υψηλότερα της εβδομάδας – ξεπερνώντας κατά πολύ την παραδοσιακή ημέρα
επίσκεψης των μουσείων, την Κυριακή (με ποσοστά 11% και 7% αντιστοίχως στις
εισπράξεις κυλικείου και πωλητηρίου) – ενώ στο 25-30% εκτιμάται η άνοδος των
επισκεπτών και στα περισσότερα από τα υπόλοιπα μουσεία που παραμένουν ανοιχτά.

«Συμφέρει», εκτιμά ο διευθυντής του Μουσείου Μπενάκη, Άγγελος Δεληβορριάς, που
μετρά επίσης πέντε χρόνια εμπειρίας της πολιτικής του διευρυμένου ωραρίου. «Το
κοινό συνηθίζει να εντάσσει στις βραδινές του εξόδους το μουσείο και αν οι
συνθήκες ήταν καλύτερες θα ήθελα να μένει κάθε βράδυ το μουσείο ανοιχτό».

«Το ξεκινήσαμε ως πείραμα, λόγω των Ολυμπιακών Αγώνων και της γειτονιάς (σ.σ.:
Θησείο) που προσφέρεται για βραδινές βόλτες», εξηγεί ο γενικός διευθυντής του
μουσείου Herakleidon Experiexce in Visual Arts, Νίκος Κοντοπρίας. «Γρήγορα
διαπιστώσαμε πως πέτυχε, καθώς τις πρωινές ώρες δεχόμαστε σχολεία και από το
μεσημέρι και μετά οι επισκέπτες μπορούν απερίσπαστοι να επισκεφθούν το
μουσείο».

Αν και πρωτοπόρος η Εθνική Πινακοθήκη – καθώς ήταν η πρώτη που άνοιγε από το
1993 τις πύλες της, τουλάχιστον δύο απογεύματα κατά τη διάρκεια μεγάλων
εκθέσεων- δεν έχει καθιερώσει την πολιτική και για τη μόνιμη συλλογή της. «Δεν
υπάρχει η οικονομική δυνατότητα, παρά μόνο αν έχουμε την στήριξη χορηγού»,
εξηγεί η διευθύντρια της Εθνικής Πινακοθήκης Μαρίνα Λαμπράκη -Πλάκα.

Πώς μπορεί όμως όσοι έχουν εθιστεί στα μπαράκια να προτιμήσουν για το ποτό
τους το μουσείο; «Δεν ξέρω πώς μπορεί να αντιμετωπιστεί η μπαρακόβια
διασκέδαση και πώς να πειστεί ο κόσμος ότι μουσείο δεν σημαίνει πάντα κάτι με
καταναγκαστικό και εκπαιδευτικό χαρακτήρα», λέει ο κ. Δεληβορριάς. «Προς το
παρόν προσπαθούμε να τον προσελκύσουμε με ποικιλία εκθέσεων, που επιβαρύνουν
τρομακτικά τόσο τις δαπάνες του μουσείου όσο και το προσωπικό με υπερβολικό
φόρτο εργασίας. Πιστεύω πως εκθέσεις και εκδηλώσεις που είναι έγκυρες και
επιστημονικά τεκμηριωμένες, αλλά και εύπεπτες, μπορούν να φέρουν επισκέπτες».

«Θαμώνες» οι εργαζόμενοι

Εργαζόμενοι κυρίως, αλλά και νέοι είναι η πλειονότητα εκείνων που προτιμούν να
περάσουν το βράδυ τους στο μουσείο αντί στον κινηματογράφο ή σε ένα μπαράκι.
Το κόστος άλλωστε δεν έχει διαφορά, δεδομένου ότι ένα εισιτήριο μουσείου είναι
έξι ευρώ (κατά μέσο όρο) και το κινηματογραφικό στοιχίζει επτά. Ελκυστικές
είναι όμως και οι επιπλέον παροχές που προσφέρουν εκείνες τις ημέρες. Και που
μπορεί να ξεκινά με ξενάγηση ή με μια συναυλία και να φτάνει έως την δωρεάν
είσοδο ή γκουρμέ πιάτα στο καφε-εστιατόριο.

«Όσο συχνότερα μπορώ επιδιώκω να επισκεφτώ μια έκθεση στο τέλος της ημέρας. H
ατμόσφαιρα είναι πιο υποβλητική και η επαφή με το εκάστοτε αντικείμενο γίνεται
πιο άμεση. Νιώθω ότι στις βραδινές επισκέψεις οι διάφορες παραστάσεις μού
εντυπώνονται καλύτερα», λέει η Ελένη Αλευρά, φοιτήτρια Ψυχολογίας.

Τα κρατικά αγρόν αγοράζουν…

Γιατί όμως τόσα λίγα μουσεία στην Αθήνα να παραμένουν ανοιχτά το βράδυ; «Διότι
είμαστε ιδιωτικό μουσείο», λέει ο κ. Κοντοπρίας, κάτι που ισχύει για την
πλειοψηφία των μουσείων που παραμένουν έως αργά ανοιχτά, καθώς είναι νομικά
πρόσωπα ιδιωτικού δικαίου. «Λειτουργούμε κατά έναν τρόπο ως επιχειρήσεις.

Πρέπει να είμαστε προσεκτικοί για να έχουμε κίνηση, ενώ μπορούμε γρήγορα και
άμεσα να κάνουμε διορθωτικές κινήσεις χωρίς γραφειοκρατικά κωλύματα». Όσο για
τα κρατικά; «Δύο είναι οι βασικοί λόγοι που τα δημόσια μουσεία δεν παρατείνουν
το ωράριό τους», επισημαίνει η προϊσταμένη της Διεύθυνσης Μουσείων, Εκθέσεων
και Εκπαιδευτικών Προγραμμάτων του υπουργείου Πολιτισμού, Μαίρη Πάντου. «Το
μεγάλο κόστος και η απαραίτητη αναδιάταξη του προσωπικού, που δεν είναι απλό
να γίνει».

Πίσω από την επίσημη στάση του υπουργείου Πολιτισμού, έγκυρες πηγές θέλουν και
τους αρχαιολόγους να αντιστέκονται στην διεύρυνση του ωραρίου καθώς δηλώνουν
«ευτυχείς που τα δημόσια μουσεία αντιμετωπίζονται με σεβασμό» θεωρώντας πως
εκείνα που λειτουργούν έως πιο αργά έχουν «καθιερωθεί στην κοσμική ζωή της
Αθήνας».

Αντιρρήσεις προβάλλουν όμως και οι αρχαιοφύλακες καθώς δεν θέλουν να αλλάξουν
το βολικό γι’ αυτούς πρωινό ωράριο εργασίας, ασχέτως αν στις 8.30 ουδείς
περνάει το κατώφλι των μουσείων. Από τα δημόσια μουσεία μόνο το Εθνικό
Αρχαιολογικό αποτελε εξαίρεση και παραμένει ανοιχτό κάθε Δευτέρα μέχρι τις
19.00.

Οι δέκα «ξενύχτηδες»

* Μουσείο Μπενάκη (Βασ. Σοφίας και Κουμπάρη 1, τηλ. 210.3671.000).
Πέμπτη έως τα μεσάνυχτα με ελεύθερη είσοδο.

* Νέο κτίριο Μουσείου Μπενάκη (Πειραιώς 138 και Ανδρονίκου, τηλ.
210.3453111). Παρασκευή και Σάββατο ώς τις 22.00.

* Μουσείο Ισλαμικής Τέχνης (Αγ. Ασωμάτων 22 & Διπύλου 12, τηλ 210
325 1311). Τετάρτη ώς τις 21.00.

Ουρές στην Εθνική Πινακοθήκη τα δύο απογεύματα της εβδομάδας που παραμένει ανοιχτή

* Εθνική Πινακοθήκη (Βασ. Κωνσταντίνου 50, τηλ. 210.7235857). Δευτέρα
και Τετάρτη 18.00-21.00.

* Εθνικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης (προσωρινά στο Μέγαρο Μουσικής
Αθηνών, Βασ. Σοφίας και Κόκκαλη 1, τηλ. 210.7282.000). Πέμπτη ώς τις 22.00.
Ξενάγηση στις 19.00.

* Μουσείο Ιστορίας Πανεπιστημίου Αθηνών (Θόλου 5, τηλ. 210.3689502).
Δευτέρα και Τετάρτη 17.00-21.00.

* Πινακοθήκη Δήμου Αθηναίων (Πειραιώς 51, τηλ. 210.3231841).
Δευτέρα-Παρασκευή: 17.00-21.00.

* Herakleidon Experiexce in Visual Arts (Ηρακλειδών 16, τηλ. 210 34 61
981), καθημερινά ώς τις 21.00.

* Μουσείο Κοσμήματος Ηλία Λαλαούνη (Καλλισπέρη 12, τηλ. 210.9221.044).
Τετάρτη 9.00-21.00 και μετά τις 15.00 ελεύθερη είσοδος.

* Atelier Σπύρου Βασιλείου (Γουέμπστερ 5α, τηλ. 210.9231502). Τετάρτη
έως 22.00