ANAΛΩΣIMA Kινέζικα σχέδια

Μέσα από τη θήκη έβγαιναν δύο βιβλία που άνοιγαν ανάποδα. Σελίδες σαν
μεταξωτές, σχέδια πανέμορφα, εξωτικά και γεμάτα ζωντάνια, ένα στην καθεμιά και
λεζάντες, στα κινέζικα, το είχαμε βρει σε κινέζικο αεροδρόμιο. Ακατανόητο
φυσικά και πανάκριβο, το αγοράσαμε όμως με πιστωτική κάρτα και παρακαλώντας
όποιον μιλούσε λίγα αγγλικά, μάθαμε πως ήταν το «Όνειρο στα κόκκινα αρχοντικά»
κλασική κινέζικη λογοτεχνία του 18ου αιώνα. Τότε που έγραφε στην Αγγλία η
Τζέιν Όστεν δηλαδή, όμως αυτό φαίνεται σαν να έχει γραφτεί πριν από χιλιάδες
χρόνια. Κάποια στιγμή διάβασα την αγγλική μετάφραση, ένα τεράστιο μυθιστόρημα
ονειρικό, γιατί μιλάει για τον έρωτα δύο νέων ποιητών, μιας αιθέριας
ταλαντούχας κοπέλας, κι ενός καλομαθημένου κληρονόμου, μέσα σε ανθισμένους,
κλειστούς και περιποιημένους κινέζικους κήπους, και εφιαλτικό, γιατί η
κοινωνία ήταν ακόμα απίστευτα σκληρή και αυστηρά ιεραρχημένη, ο έρωτας
αδύνατος, η κάθε παραβίαση των άπειρων κανόνων τιμωρούνταν σωματικά και οι
πρωταγωνιστές στο τέλος πέθαναν από το μαράζι. Το βιβλίο αυτό ζωντάνεψε για
μένα τη ζωή της χώρας και των ανθρώπων της, ακόμα και τη σύγχρονη, περισσότερο
από όλες τις πολιτικές αναλύσεις και τα ρεπορτάζ. Το θυμήθηκα διαβάζοντας χθες
τον Γκασμέντ Καπλάνι για το βιβλίο του Χανς Βαν Γκούλικ, περί σεξουαλικής ζωής
στην αρχαία Κίνα. Από την Κίνα έχουμε πλημμυρίσει με όλα αυτά τα φτηνά
προϊόντα που μαϊμουδίζουν τα δυτικά, αλλά δεν αξιωνόμαστε να γνωρίσουμε λίγο
περισσότερο τα δικά της ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, πέρα από τα πολύ βασικά της
μαγειρικής της. Σαν να κρατά ακόμα ζηλότυπα κλειστό τον πολιτισμό της, όπως
τον καιρό που προσπαθούσε να την προσεγγίσει ο Μάρκο Πόλο, ότι είναι δικό της
και όμορφο, ιδιαίτερο και σπάνιο, δεν το αναπαράγει σε πολλά αντίτυπα,
χρειάζεται ακόμα προσπάθεια για να το γνωρίσεις.