Άνοιξε παλιές πληγές…

Ο Κώστας Σημίτης ήταν και χθες στο γραφείο του στην οδό Ακαδημίας, και
υπέγραφε βιβλία. Πολίτες κάθε ηλικίας ανέβαιναν στον 5ο όροφο να τους
υπογράψει ένα αντίτυπο που με κόπο εξασφάλισαν – η «Πολιτική για μια
δημιουργική Ελλάδα» γίνεται ήδη μπεστ σέλερ – και να του πουν έναν καλό λόγο.
Οι συνεργάτες του έλεγαν αργότερα ότι αρκετοί πολίτες επικρότησαν την
πρωτοβουλία του κ. Σημίτη να εκδώσει βιβλίο για το έργο του στην οκταετία που
κυβέρνησε τη χώρα. Και πρόσθεταν ότι αρκετοί επίσης του συνέστησαν «να
μιλάει».

Ο Κώστας Σημίτης αδυνατεί, σύμφωνα με τους συνεργάτες του, να κατανοήσει το πώς τα πράγματα έλαβαν αυτή τη διάσταση…

Στο ΠΑΣΟΚ πάντως δεν απασχολούνται – επί του παρόντος τουλάχιστον – με το αν
και πότε θα κάνει την επόμενη δημόσια εμφάνισή του ο κ. Σημίτης, ασκώντας το
αναφαίρετο δικαίωμά του «να μιλάει» ή να «μη σιωπά». Δίνουν προτεραιότητα στο
πώς θα πέσουν οι τόνοι της εσωκομματικής αναταραχής που ξέσπασε με αφορμή το
περιεχόμενο του βιβλίου. Ο τρόμος του ΠΑΣΟΚ, ήδη από την εποχή που ήταν
Πρωθυπουργός ο κ. Σημίτης, ήταν η εσωστρέφεια που κατά καιρούς έπληττε το
κόμμα και το αποδιοργάνωνε. Το αστείο είναι ότι ο πρώην Πρωθυπουργός την
ξόρκιζε σε κάθε ευκαιρία, αποδίδοντας σ’ αυτήν ιδιότητες… πληγών του Φαραώ,
και τώρα τον κατηγορούν ότι με δική του υπαιτιότητα το ΠΑΣΟΚ ξανακυλάει εκεί
απ’ όπου χρόνια προσπαθεί να ξεφύγει. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που πιστεύουν
ότι «κακώς» έβγαλε το βιβλίο, και η συχνότερη φράση που ακούει κανείς στους
ψηλούς ορόφους της Χαριλάου Τρικούπη είναι το «τι το ‘θελε τώρα».

Το δε «τώρα» έχει να κάνει ασφαλώς με το γεγονός ότι το βιβλίο ήρθε σε μια
κρίσιμη καμπή για το ΠΑΣΟΚ, την ώρα δηλαδή που πρώτη φορά εδώ και τρία –
τέσσερα χρόνια το άνοιγμα της ψαλίδας με τη Νέα Δημοκρατία δείχνει να
(εκ)μηδενίζεται. Ποτέ άλλοτε σ’ αυτό το διάστημα η διαφορά των δύο κομμάτων
δεν είχε φτάσει να είναι κάτω από μία μονάδα, και η ανάλυση των ποιοτικών
χαρακτηριστικών τών – πραγματικά επιστημονικών – ερευνών δείχνει ότι παρά την
αξιοσημείωτη αντοχή που επιδεικνύει ο K. Καραμανλής είναι περίπου βέβαιο ότι
ώς τις αρχές του χρόνου το ΠΑΣΟΚ θα έχει περάσει μπροστά.

Άμεση αντίδραση. Το ερώτημα που βασανίζει τους συνεργάτες του Γιώργου
Παπανδρέου είναι το κατά πόσο η αναταραχή που προκλήθηκε λόγω του βιβλίου
φρέναρε αυτή την πορεία. Όμως κάτι τέτοιο είναι ίσως νωρίς να εκτιμηθεί.
Εκτιμούν ωστόσο ότι σίγουρα η νέα νευρική κρίση του ΠΑΣΟΚ είχε έναν ουσιαστικά
ωφελημένο: τον Γιώργο Παπανδρέου. H ευθεία απάντησή του σε όσους από τους
υποστηρικτές του κ. Σημίτη προσβλέπουν ακόμη και σε μια ολική επαναφορά του
πρώην Πρωθυπουργού στο πολιτικό προσκήνιο έδειξε – λένε συνεργάτες του κ.
Παπανδρέου – αποφασιστικότητα και διάθεση να δηλώσει σε όλους τους τόνους
«ποιος είναι το αφεντικό». Είναι αβέβαιο, προσθέτουν συνεργάτες του κ.
Παπανδρέου, κατά πόσο ο αρχηγός του ΠΑΣΟΚ θα δήλωνε ευθαρσώς και χωρίς να
«μασάει» τα λόγια του ότι αυτός «κοιτάζει μπροστά, όχι πίσω», πέρυσι. Τότε
δηλαδή που ακόμη προσπαθούσε να βρει τις ισορροπίες στο εσωτερικό του ΠΑΣΟΚ
και να σταθεί στα πόδια του. Αλλά εφέτος τα πράγματα είναι διαφορετικά.
Αισθάνεται, όπως υποστηρίζουν, σίγουρος για τον εαυτό του και βέβαιος για το
τελικό αποτέλεσμα της προσπάθειας που κάνει. Ότι αυτό του επιτρέπει να
προχωρεί εύκολα σε ρήξεις. Και μέσω αυτών να εδραιώνει το ηγετικό του προφίλ.

Κι ο Κώστας Σημίτης; Ο πρώην Πρωθυπουργός, και έμμεσα αποδέκτης των αναφορών
του Γ. Παπανδρέου, «αδυνατεί – σύμφωνα με συνεργάτες του – να κατανοήσει το
πώς τα πράγματα έλαβαν αυτή τη διάσταση». Αδυνατεί επίσης να καταλάβει –
σύμφωνα με τις ίδιες πηγές – «γιατί να είναι ενοχλημένος ο Γιώργος Παπανδρέου
από το βιβλίο». Οι συνεργάτες του τον περιγράφουν «απογοητευμένο» για την
τροπή που πήρε το όλο θέμα, και επισημαίνουν ορισμένα «χολερικού χαρακτήρα
σχόλια που διατυπώθηκαν». Επισημαίνουν ακόμη, έστω και χωρίς να λένε ονόματα,
την «αχαριστία» ορισμένων – αναφορά που προφανώς φωτογραφίζει τον πρώην
γραμματέα του ΠΑΣΟΚ M. Χρυσοχοΐδη, ο οποίος χρίστηκε από τον κ. Σημίτη
γραμματέας αλλά έσπευσε να ακυρώσει ένα βασικό επιχείρημα του βιβλίου. Ο κ.
Σημίτης υποστηρίζει ότι οι εκλογές χάθηκαν στην προεκλογική περίοδο, ο κ.
Χρυσοχοΐδης δήλωσε ότι οι εκλογές είχαν ήδη χαθεί από την επομένη των εκλογών
του 2000!

Σενάρια για… «Ελιά». Πέρα από το ποιος έχει δίκιο και γιατί, η ουσία
είναι ότι πάρα πολλά στελέχη στο ΠΑΣΟΚ θεωρούν ότι αυτή «η συζήτηση δεν έχει
νόημα». Αντίθετα, εκείνο που τους ιντριγκάρει είναι «το τι επιδιώκει ο κ.
Σημίτης». Οι συνεργάτες του πρώην Πρωθυπουργού δηλώνουν καθαρά «τίποτα, απλώς
θεωρεί πως όταν πρέπει έχει δικαίωμα να μιλάει». Τα σενάρια όμως δίνουν και
παίρνουν. Άλλα θέλουν τον κ. Σημίτη να διατηρείται στο επίκεντρο της πολιτικής
ζωής, ώστε όταν προκύψει θέση στην Ευρώπη να κληθεί να την καλύψει, ίσως και
με κοινή πρόταση κυβέρνησης – ΠΑΣΟΚ.

Άλλα επιμένουν ότι πρόθεσή του είναι, παραμένοντας στο πολιτικό προσκήνιο, να
κληθεί να ηγηθεί και πάλι του ΠΑΣΟΚ, ώστε να δώσει τη μάχη των (μεθεπόμενων)
εκλογών κατά της Νέας Δημοκρατίας – αν ηττηθεί ο Γιώργος Παπανδρέου.

Κάποια υποστηρίζουν ότι στις προθέσεις του κ. Σημίτη είναι να δημιουργήσει
έναν κεντροαριστερό σχηματισμό που να συμπεριλαμβάνει το ΠΑΣΟΚ και κόμματα ή
δυνάμεις της Αριστεράς – μια ελληνικού χαρακτήρα «Ελιά».

Και μερικά θεωρούν ότι ο κ. Σημίτης, παραμένοντας στο προσκήνιο, θα μπορούσε
ιδανικά να διαδεχθεί τον Κάρολο Παπούλια στην Προεδρία της Δημοκρατίας.

«Το πρώτο βήμα έγινε…»

Το ενδιαφέρον είναι ότι αν και ο K. Σημίτης δεν δημοσιοποιεί τις προθέσεις
του, αυξάνοντας τον εκνευρισμό στη Χαρ. Τρικούπη, υπάρχουν στελέχη των
κυβερνήσεών του τα οποία, εκκινώντας από τη βασική εκτίμηση ότι «ο Γ.
Παπανδρέου δεν είναι – αυτή τη στιγμή τουλάχιστον – σε θέση να κερδίσει τον K.
Καραμανλή», θεωρούν ότι «το πρώτο βήμα για την επανενεργοποίηση του K. Σημίτη
έγινε». Αυτή είναι μια άποψη την οποία διακινούν ακραιφνείς σημιτικοί όπως ο
Χρ. Βερελής και ο Νικ. Χριστοδουλάκης. Πέραν αυτών όμως, υπάρχει ένας κύκλος
στελεχών του ΠΑΣΟΚ ο οποίος συζητάει τακτικά, αναλύει την κατάσταση και
προσπαθεί να διαγνώσει το μέλλον του κόμματος. Στελέχη όπως ο Γ. Παπαντωνίου,
ο Π. Ευθυμίου, ο M. Χρυσοχοΐδης, ο Γ. Φλωρίδης, η A. Διαμαντοπούλου, αλλά και
ο Ευάγγ. Βενιζέλος συζητούν ανά δυο ή τρεις, το μέλλον τους στο ΠΑΣΟΚ κάτω από
τις συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί. Κατά περίπτωση οι συζητήσεις έχουν
επεκταθεί και πέραν αυτού του κύκλου (B. Παπανδρέου, Δ. Ρέππας, Χρ.
Παπουτσής). Κοινή συνισταμένη όλων αυτών είναι το «πολιτικό στίγμα» που
εκπέμπει το ΠΑΣΟΚ. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε ένας εκ των – βασικών –
μετεχόντων σε αυτού του είδους τις συζητήσεις, «το πρόβλημά μας σήμερα είναι
ότι έχουμε ένα ασαφές πολιτικό στίγμα, που εκτείνεται από τον άκρατο
φιλελευθερισμό, που εκπροσωπούν ο Μάνος με τον Ανδριανόπουλο, ώς τον άκρατο
κρατικισμό που εκπροσωπούν στελέχη πολύ κοντά στο πρόεδρο» (αναφέρθηκε για
παράδειγμα το όνομα του βουλευτή Πρέβεζας B. Παπαχρήστου). H κατάσταση αυτή
δημιουργεί σύγχυση στους πολίτες. Πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι». Το ίδιο
στέλεχος ανέφερε ότι «το ΠΑΣΟΚ δεν πρόκειται να προχωρήσει με επικοινωνιακά
τρικ τύπου M. Ματσούκα – θέλει πολιτικές θέσεις».

Παραλήρημα Αμβρόσιου

Σε παραλήρημα κατά του Κώστα Σημίτη, εξετράπη ο Μητροπολίτης Καλαβρύτων και
Αιγιαλείας Αμβρόσιος – εκ των βασικών υποστηρικτών του Αρχιεπισκόπου κ.
Χριστόδουλου. Στο ενημερωτικό φυλλάδιο, το οποίο εκδίδει η Μητρόπολή του και
διακινείται από τους ναούς της περιοχής, χαρακτηρίζει «μικρόσωμο και
μικρόψυχο» τον τέως πρωθυπουργό, τον κατηγορεί ως «εθνικό μειοδότη» για τα
Ίμια και «πολέμιο της Εκκλησίας». Αποφαίνεται μάλιστα ότι «από εκκλησιαστικής
πλευράς κρινόμενο το βιβλίο τού κ. Σημίτη είναι απορριπτέο, επειδή ο
συγγραφέας παραθέτει φαντασιώσεις του και χονδροειδείς ανακρίβειες»…