Πιέζουν – πιέζουν οι Bρυξέλλες

Τα χειρότερα είναι μπροστά για την ακινητοποιημένη από τα σκάνδαλα
κυβέρνηση. Οι υποθέσεις διαφθοράς μπορεί να «σκάνε» καθημερινά και να
αποδιοργανώνουν τη νεοδημοκρατική ηγεσία, αλλά τα πραγματικά βάσανα, εκείνα
που θα τη φέρουν σε ευθεία ρήξη με το πλήθος των πολιτών, θα έλθουν από το
μέτωπο της Οικονομίας.

Με τον προϋπολογισμό μετέωρο, τις μεταρρυθμίσεις ασθενείς, τον παραγωγικό ιστό
φθίνοντα, την ανεργία απειλητική και τις πολιτικές δεσμευμένες, η πίεση στην
Οικονομία θα αυξάνεται, πολλαπλασιάζοντας τα κυβερνητικά αδιέξοδα. Ήδη στο
υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών αγωνιούν για τον προϋπολογισμό του 2006,
καθώς δεν έχει λυθεί η εκκρεμότητα της τιτλοποίησης και οι συνθήκες κρίσης των
δημόσιων οικονομικών παραμένουν ανεξέλεγκτες. Τα δημόσια έσοδα παραμένουν
καθηλωμένα, οι δαπάνες δεν μειώνονται και τα χρέη αυξάνονται, διατηρώντας
ανέπαφο τον φαύλο κύκλο των ελλειμμάτων και του υπερδανεισμού.

Όπως μεταδίδεται από τις Βρυξέλλες και τη Φρανκφούρτη, όπου και η έδρα της
Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, τα πράγματα πιθανώς να δυσκολέψουν προσεχώς για
την ελληνική κυβέρνηση. H υπόθεση της τιτλοποίησης παραμένει, ακόμη, εκκρεμής.
Παρά τα όσα αισιόδοξα αναφέρει κατά καιρούς ο υπουργός Οικονομίας και
Οικονομικών κ. Γ Αλογοσκούφης και παρά τις εναγώνιες προσπάθειες που
καταβάλλει για τη συγκρότηση πολιτικού λόμπι στις Βρυξέλλες, τίποτε δεν είναι
βέβαιο.

H στάση της Γερμανίας. Όπως αναφέρουν πηγές των Βρυξελλών, πολλά θα
κριθούν από τη στάση της Γερμανίας. Ο νέος υπουργός Οικονομικών, κ. Πέερ
Στάινμπρικ, έχει αναγγείλει την κατάθεση τριετούς προγράμματος μείωσης των
ελλειμμάτων κάτω από το 3%, με την εφαρμογή διαρθρωτικών και άλλων μέτρων. Αν
το πρόγραμμα αυτό είναι δυναμικό και δεν στηρίζεται σε προσωρινά μέτρα, όπως
αυτό της τιτλοποίησης, τότε κατά πάσα βεβαιότητα η πίεση των Βρυξελλών προς
τις χώρες με υψηλά ελλείμματα – και ειδικά προς την Ελλάδα, η οποία ελέγχεται
για τα υπερβολικά ελλείμματά της και τελεί υπό καθεστώς επιτήρησης – θα είναι
ισχυρότατη.

Σε μια τέτοια περίπτωση, ακόμη κι αν γίνει αποδεκτή η τιτλοποίηση για το 2005,
ως λύση εκτάκτου ανάγκης για τη διάσωση του τρέχοντος προϋπολογισμού, δεν θα
δοθεί η ίδια δυνατότητα για το 2006. Στη Φρανκφούρτη, οι ευρωτραπεζίτες είναι
ακόμη πιο αυστηροί. Θεωρούν τις τιτλοποιήσεις δανεισμό και εμφανίζονται
έτοιμοι να αντιδράσουν σε ενδεχόμενη συμφωνία των κυβερνήσεων, γιατί πιστεύουν
ότι κάτι τέτοιο θα υπονόμευε το ευρώ και συνολικά την αξιοπιστία του.

Υποβάθμιση. Γενικώς οι προβλέψεις δεν είναι οι καλύτερες για την
ελληνική κυβέρνηση. Τον προσεχή Δεκέμβριο κινδυνεύει να βρεθεί αντιμέτωπη με
τις Βρυξέλλες, οι οποίες φορτικά θα ζητούν φορολογικά και άλλα διαρθρωτικά
μέτρα μείωσης των ελλειμμάτων. Άλλωστε, όλο και περισσότεροι πια δυσπιστούν
αναφορικά με τις ελληνικές προσπάθειες ελέγχου των δημοσίων οικονομικών.
Πρόσφατα, ο διεθνής οίκος Standard & Poor’s αμφισβήτησε ευθέως την «υγεία»
των δημόσιων οικονομικών, υποβάθμισε την πιστοληπτική ικανότητα της Ελλάδας
και μας έφερε σχεδόν ένα σκαλοπάτι πριν από το δυσμενές σημείο όπου είχαμε
φθάσει στα τέλη του 1993, δηλαδή στο σημείο κρίσης. Ενδεικτικά στοιχεία του
προβλήματος είναι η υπεραύξηση του δανεισμού αλλά και οι συνεχείς μεταφορές
πληρωμής τόκων στο μέλλον, στις οποίες συστηματικά προβαίνει κατά το τελευταίο
διάστημα ο υφυπουργός Οικονομίας και Οικονομικών κ. Π. Δούκας.

Εκλογικά σενάρια στο προσκήνιο

Το δυστύχημα για την κυβέρνηση Καραμανλή είναι το – παρατεινόμενα – ασταθές
πολιτικό περιβάλλον. Ασθενής η πολιτική ατζέντα της κυβέρνησης, δείχνει να μη
μπορεί να βγει χωρίς τραύματα από τον κύκλο των σκανδάλων. «Θερίζει ό,τι
έσπειρε», κατά την έκφραση ανώτερου κυβερνητικού στελέχους και, προφανώς, αν
κληθεί από τις Βρυξέλλες – αιμορραγούσα – να διαχειρισθεί με τρόπο σαφή και
ολοκληρωμένο τα δημόσια οικονομικά, κατά πάσα βεβαιότητα θα καταρρεύσει. Με
την ηθική υπόστασή της καταρρακωμένη, δεν θα είναι εις θέση να απαιτήσει από
τον ελληνικό λαό θυσίες για τη μείωση των ελλειμμάτων. Τούτο είναι το
χειρότερο σενάριο για τον Κώστα Καραμανλή και, προφανώς, θα σημάνει και τη
στιγμή που θα έλθει αντιμέτωπος με τον ελληνικό λαό, ο οποίος άλλα ανέμενε και
άλλα βρίσκει. Δεν είναι λίγοι εκείνοι που πιστεύουν ότι, σε μια τέτοια
περίπτωση, η μόνη προσφερόμενη διέξοδος είναι οι εκλογές. Και εκλογές,
βεβαίως, όχι για την Οικονομία.

Διλήμματα. Με την ανάδειξη ενός διλήμματος ή καλύτερα ενός
ψευδοδιλήμματος, έναντι ενός «εχθρού» εσωτερικού – κατά προτίμηση
κατασκευασμένου – θα γίνουν, αν γίνουν. Και αυτός μπορεί να είναι τα MME.
Προσφιλές το θέμα για τον κ. Καραμανλή· ήδη προσπαθεί να εμφανισθεί ως «θύμα»
των Μέσων. Μόνο που το συγκεκριμένο έργο έχει ξαναπαιχθεί, δεν προκαλεί πλέον
την ίδια συγκίνηση· και τούτη τη φορά θα είναι πολλαπλώς παρακινδυνευμένο,
γιατί επιπλέον υπάρχουν δείγματα γραφής.

Έργο δεν έχει να επιδείξει η κυβέρνηση Καραμανλή, πρόοδο δεν έφερε στη χώρα,
ούτε κατ’ ελάχιστον δεν βελτιώθηκε η θέση των πολλών. Αυτό το έλλειμμα δεν
ξεπερνιέται, δεν καλύπτεται όσο κι αν η κυβέρνηση μεγεθύνει τη «σκιά» των
Μέσων. Όσο περνά ο καιρός χωρίς να αντιμετωπίζονται τα μείζονα προβλήματα της
χώρας, τόσο θα εδραιώνεται η πεποίθηση στην κοινή γνώμη ότι οι νεδημοκράτες
δεν τα καταφέρνουν και, βεβαίως, αναπόφευκτα θα γίνονται οι συγκρίσεις με την
προηγούμενη, κατασυκοφαντημένη διακυβέρνηση. Δεν είναι τυχαίο άλλωστε ότι στο
ΠΑΣΟΚ προετοιμάζονται πλέον συστηματικά. Συζητούν λεπτομερειακά τα προβλήματα
της Οικονομίας και της κοινωνίας, αναζητούν τις ενδεδειγμένες λύσεις,
αξιολογούν πρόγραμμα συγκεκριμένων και αποδοτικών μεταρρυθμίσεων, συγκροτούν
ομάδες έμπειρων στελεχών, αντιμετωπίζουν με ευθύνη το ενδεχόμενο να αναλάβουν
και πάλι τα ηνία της χώρας.