Mετά την… κρίση τής «α λα φράνκα» τουαλέτας, τώρα το «αγκάθι» του «Mικρού Πρίγκιπα»

Κεμάλ Ατατούρκ. H αναφορά του Σεν Εξιπερί σε έναν «δικτάτορα» που ανάγκασε τους Τούρκους να αφήσουν το οθωμανικό φέσι και να βάλουν το γαλλικό ημίψηλο, μάλλον εξόργισε τους Τούρκους

«Τα γαλλικά σχολεία προσέφεραν μεγάλες υπηρεσίες στο τουρκικό έθνος. Όλοι μας
έχουμε πιει το νερό της γαλλικής κουλτούρας από τα γαλλικά σχολεία. Ακόμα και
εγώ, φοίτησα για ένα διάστημα σε γαλλικό σχολείο».

Τάδε έφη Κεμάλ Ατατούρκ, εκφράζοντας έτσι τον θαυμασμό του προς τον γαλλικό
πολιτισμό.

Από τα τέλη του 18ου αιώνα μέχρι την κεμαλική επανάσταση και τη δεκαετία του
’80, το γαλλικό Ιακωβινικό μοντέλο τού εθνικού κράτους απετέλεσε τον
ακρογωνιαίο λίθο του αυταρχικού κεμαλικού εκσυγχρονισμού. Ο θαυμασμός των
τουρκικών εκσυγχρονιστικών ελίτ προς τη γαλλική κουλτούρα έφτασε μέχρι και
τις… τουαλέτες.

Τα τελευταία εκατό χρόνια, η χρήση τής «α λα φράνκα» τουαλέτας αποτελεί δείγμα
υπέρτατου εκσυγχρονισμού στην Τουρκία, σε αντίθεση με την «α λα τούρκα»
τουαλέτα που θεωρείται δείγμα οπισθοδρομικότητας και αρχαϊσμού. H τυφλή πίστη
στη διάσταση αυτή της γαλλικής κουλτούρας δεν φαίνεται να έχει πληγεί από την
αναπάντεχη ανάδειξη της Γαλλίας στο υπ’ αριθμόν ένα εμπόδιο στον δρόμο της
Τουρκίας προς την E.E. και την 3η Οκτωβρίου.

Δέχθηκε ωστόσο κραδασμούς, καθώς πριν από λίγες ημέρες η συμβατότητα ή όχι τής
«α λα φράνκα» τουαλέτας με τις ισλαμικές παραδόσεις βρέθηκε στο επίκεντρο του
δημοσίου διαλόγου. Αμέσως κινητοποιήθηκαν οι αυθεντίες του Ισλάμ, που
υπογράμμισαν δημοσίως ότι η «α λα φράνκα» τουαλέτα αποτελεί δείγμα πολιτισμού
και υγιεινής κι ότι είναι απόλυτα συμβατή με το Ισλάμ.

Έτσι, σώθηκε η τιμή της γαλλικής κουλτούρας – τουλάχιστον σε ό,τι αφορά τις
τουαλέτες.

Δυστυχώς αυτό δεν κράτησε για πολύ και τελικά η γαλλική κουλτούρα δέχθηκε ένα
ισχυρό πλήγμα.

Πριν από λίγες ημέρες, αποκαλύφθηκε ότι το τουρκικό υπουργείο Παιδείας
αφαίρεσε από το σχολικό πρόγραμμα του Δημοτικού τον «Μικρό Πρίγκιπα» τού
Αντουάν ντε Σεν Εξιπερί επειδή – όπως αναπάντεχα ανακάλυψε κάποιος «εγκέφαλος»
του υπουργείου – στο τέταρτο κεφάλαιο του βιβλίου γίνεται αναφορά σε έναν
«δικτάτορα» που ανάγκασε τους Τούρκους να αφήσουν το οθωμανικό φέσι και να
βάλουν το γαλλικό ημίψηλο. Το Παρίσι καλείται τώρα να σταθμίσει προσεκτικά τις
εξελίξεις και να αποφασίσει τι έχει μεγαλύτερη σημασία: η «α λα φράνκα»
τουαλέτα ή ο «Μικρός Πρίγκιπας»;