Kινέζικο τσουνάμι «καταπίνει» το ελληνικό Τ-shirt

«Προϊόν εισαγωγής». Με την ένδειξη αυτή και χωρίς να προσδιορίζεται η χώρα
κατασκευής, τα t-shirt που παράγονται στην Κίνα έχουν κατακλύσει την ευρωπαϊκή
και την ελληνική αγορά. Με τιμές που ξεκινούν ακόμη και από τα δύο ευρώ (στα
κινέζικα καταστήματα), οι Έλληνες καταναλωτές βλέπουν στην τσέπη τους τα οφέλη
τής κινέζικης «επέλασης». Από την άλλη όμως, σχεδόν όλες οι εταιρείες ετοίμων
ενδυμάτων της Βορείου Ελλάδος, για να αντιμετωπίσουν τον «πόλεμο» των τιμών,
υποχρεώθηκαν να… μεταναστεύσουν, μεταφέροντας τις έδρες και τις
εγκαταστάσεις τους σε χώρες της Ανατολικής Ευρώπης, στερώντας έτσι από την
ελληνική αγορά εργασίας δεκάδες χιλιάδες θέσεις.

Ένα t-shirt που προέρχεται από την Κίνα πωλείται σήμερα στην Ελλάδα περίπου
από 2 έως 10 ευρώ. Το ρούχο αυτό παράγεται σε εργοστάσια της Κίνας, από
εργάτες που αμείβονται με ένα δολάριο την ημέρα (!) δουλεύοντας 60 έως 84 ώρες
την εβδομάδα, με βασική πρώτη ύλη το αμερικάνικο βαμβάκι που είναι…
επιδοτούμενο. Ο συνδυασμός αυτός έχει δώσει στην Κίνα ρόλο πρωταγωνιστή στην
παγκόσμια αγορά ειδών ένδυσης. Εκεί ράβεται πλέον το 30% της διεθνούς
παραγωγής και, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, το ποσοστό αυτό θα έχει υπερβεί το
50% έως το 2020.

H… υπόγεια διαδρομή των επιδοτήσεων

Πίσω, όμως, από την κινέζικη «επέλαση» βρίσκεται ένα «υπόγειο ρεύμα» μεγάλων
επιδοτήσεων, που έχει ως αποτέλεσμα τα κινέζικα προϊόντα να πωλούνται σε τιμές
ακόμη και κάτω τού κόστους. Το «ρεύμα» αυτό ξεκινά από τις πλουσιοπάροχες
ενισχύσεις που δίνει η κυβέρνηση των ΗΠΑ στους Αμερικανούς παραγωγούς
βάμβακος, με αποτέλεσμα αυτοί να μπορούν να πωλούν στην Κίνα το προϊόν τους σε
τιμή κάτω τού κόστους. Στη συνέχεια, το κινέζικο t-shirt επιδοτείται ξανά,
αυτή τη φορά από τις κινεζικές Αρχές, είτε με ενισχύσεις… κάτω από το
τραπέζι είτε με άτοκα δάνεια προς τις εξαγωγικές επιχειρήσεις, και – χάρη και
στο φθηνό εργατικό κόστος, τη διατήρηση τού γουάν σε χαμηλά επίπεδα και τη μη
καταβολή εργοδοτικών εισφορών – φθάνει πάμφθηνο στα ράφια των ευρωπαϊκών
καταστημάτων. Έτσι, το t-shirt που παράγεται στην Κίνα προς 1 έως 3 ευρώ,
μπορούν να το βρουν οι καταναλωτές στην ευρωπαϊκή και την ελληνική αγορά σε
τιμές ίδιες με αυτές του κόστους παραγωγής ή και χαμηλότερες…

Αυτός είναι και ο λόγος που πολλές χώρες του Τρίτου Κόσμου – κυρίαρχες μέχρι
πρότινος στην παγκόσμια παραγωγή ειδών ένδυσης, όπως οι αφρικανικές – δέχονται
ισχυρό πλήγμα. Στον κινέζικο ανταγωνισμό δεν μπορούν να αντεπεξέλθουν ούτε οι
ελληνικές επιχειρήσεις, που έχουν μεταναστεύσει την τελευταία δεκαετία στα
Βαλκάνια, βλέποντας ότι τα «φθηνά εργατικά χέρια της περιοχής» δεν επαρκούν,
πλέον. Το πρόβλημα, μάλιστα, θα γίνεται όλο και πιο έντονο όσο το εργατικό
κόστος στις χώρες αυτές θα αυξάνεται. Σήμερα, το μηνιαίο κόστος για έναν
εργαζόμενο στην Κίνα είναι 80 έως 100 ευρώ, όταν στη Βουλγαρία δεν πέφτει κάτω
από τα 150 έως 200 ευρώ.

Οι επιδοτήσεις των ΗΠΑ

Συγκεκριμένα, το αμερικανικό βαμβάκι πωλείται στην Κίνα προς 70 σεντς το μισό
κιλό, δηλαδή 30 σεντς κάτω από το κόστος παραγωγής του. Κι αυτό, εξαιτίας των
κολοσσιαίων «εξαγωγικών» επιχορηγήσεων, ύψους 3,9 δισ. δολαρίων ετησίως, που
δίνει σε παραγωγούς και μεταποιητές η αμερικανική κυβέρνηση. Πρόκειται για ένα
ποσό μεγαλύτερο από την αμερικανική βοήθεια προς την αναπτυσσόμενη- φτωχή
Αφρική! Το μεγαλύτερο, μάλιστα, τμήμα των επιδοτήσεων αυτών καταλήγει σε
αγρότες του Τέξας – τόπο καταγωγής τού Αμερικανού προέδρου Μπους, όπου ένας
από τους μεγάλους παραγωγούς… βάζει στην τσέπη το ποσό των 17 εκατ. δολαρίων
τον χρόνο! Αν οι επιδοτήσεις αυτές καταργούνταν, εκτιμάται ότι η τιμή στην
οποία πωλούν το βαμβάκι τους οι Αμερικανοί αγρότες θα αυξανόταν κατά 26%.

Το βαμβάκι αυτό, λοιπόν, γίνεται… μακό μπλουζάκι στην Κίνα (όπου στοιχίζει
μεταξύ 1 και 3 ευρώ) και από εκεί εξάγεται σε όλο τον κόσμο – και στην Ελλάδα
-, όπου πωλείται σε τιμή 233% πάνω από το κόστος κατασκευής του! Αντίστοιχα, η
«ψαλίδα» στα τζιν μπουφάν και στα παντελόνια «made in China» φτάνει το 525%,
ενώ στα αδιάβροχα το 700%.

Εισαγωγείς καρπώνονται τη διαφορά

Τη διαφορά αυτήν καρπώνονται, σε μεγάλο βαθμό, οι εισαγωγείς και οι άλλοι
μεσάζοντες. Έρευνα που διεξήγαγε ο Ευρωπαϊκός Σύνδεσμος Ένδυσης
Κλωστοϋφαντουργών (EURATEX) έδειξε ότι μέσα στην τελευταία πενταετία οι μέσες
τιμές χονδρικής των ρούχων που εισάγονται από την Κίνα έχουν υποχωρήσει κοντά
στο 30%, όμως οι τιμές καταναλωτή έχουν μειωθεί πολύ λιγότερο…

Τι καταφέρνουν οι ΗΠΑ με τον τρόπο αυτόν; «Πρώτα απ’ όλα ενισχύουν τους
παραγωγούς τους με εξαγωγικού χαρακτήρα ενισχύσεις που, σύμφωνα με τον
Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου, είναι παράνομες και πρέπει να καταργηθούν»,
αναφέρει ο κ. Θ. Ασλανίδης, γενικός διευθυντής του Συνδέσμου Πλεκτικής &
Ετοίμου Ενδύματος Ελλάδος. Έπειτα,«στραγγαλίζουν εκατοντάδες χιλιάδες
επιχειρήσεις ένδυσης και κλωστοϋφαντουργίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση (και στην
Ελλάδα), καθώς και σε χώρες του Τρίτου Κόσμου. Μάλιστα, όταν η μεταποιητική
βιομηχανία των ΗΠΑ άρχισε να πλήττεται από τα κινέζικα υφάσματα, όπως συνέβη
από τις αρχές του 2005 – όταν και καταργήθηκαν οι ποσοτικοί περιορισμοί στις
εξαγωγές ασιατικών ειδών ένδυσης – οι Αμερικανοί έβαλαν φραγμούς στις
εισαγωγές τους, όπως στα t-shirts και στα παντελόνια.

Αύξηση εισαγωγών έως και 681%

Κατά το πρώτο τρίμηνο του 2005, οι εισαγωγές t-shirt από την Κίνα αυξήθηκαν
(σε τεμάχια) κατά 164%, στα πουλόβερ 534%, στα ανδρικά παντελόνια 413%, στις
κάλτσες 183%, ενώ στα γυναικεία παλτά και μπουφάν 139%. Μάλιστα, την περασμένη
Τετάρτη, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε ότι, στο τετράμηνο, είχαμε αύξηση
681% στις εισαγωγές έξι κατηγοριών κινεζικών υποδημάτων.

H κύρια πύλη εισόδου των κινέζικων ειδών στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στην Ελλάδα
παραμένει η Ιταλία. Αυτό γίνεται είτε με νόμιμες διαδικασίες – δηλαδή
καταβάλλοντας φόρους και εξασφαλίζοντας έτσι το ευρωπαϊκό πιστοποιητικό
ασφάλειας CE – είτε παράνομα – μέσα σε κοντέινερ, μαζί με άλλα είδη – και
χωρίς να καταβάλλονται οι νόμιμοι φόροι.

Παλαιότερα είχαν εντοπισθεί μεγάλα φορτία κινέζικων εμπορευμάτων που
εισάγονταν από την Ιταλία, σε κιβώτια που τιμολογούνται με ελάχιστη αξία (οι
ευρωπαϊκοί κανονισμοί επιτρέπουν αδασμολόγητες εισαγωγές αξίας μέχρι 22 ευρώ,
εφόσον τα είδη αυτά προορίζονται για εμπορικά δείγματα). Για παράδειγμα, είχε
παρατηρηθεί το φαινόμενο, ένα ζευγάρι παπούτσια να «τιμολογείται» με μισό
ευρώ, να συσκευάζεται σε κιβώτιο των 40 λεπτών και η συνολική αξία του να μην
υπερβαίνει τα 20 ευρώ (δηλαδή, να είναι κατώτερη της επιτρεπόμενης των 22
ευρώ). Τα παπούτσια αυτά πωλούνταν στην αγορά προς 100-150 ευρώ το ζευγάρι.

Σε βαλκανικές χώρες ράβεται το 75% της ελληνικής παραγωγής

Πάνω από 1.200 ελληνικές επιχειρήσεις παραγωγής ετοίμων ενδυμάτων δραστηριοποιούνται στη Βουλγαρία, προσφέροντας σε πολίτες της γειτονικής χώρας 40.000 θέσεις εργασίας

H «επίθεση» από τα κινέζικα είδη ένδυσης επιταχύνει την πορεία φυγής των
ελληνικών επιχειρήσεων κλωστοϋφαντουργίας, οι οποίες τα τελευταία χρόνια…
μεταναστεύουν σε γειτονικές χώρες με χαμηλά μεροκάματα… Από τα μέσα της
δεκαετίας του ’80 μέχρι και σήμερα, έκλεισαν ή έφυγαν από την Ελλάδα δεκάδες
μεγάλες ελληνικές και ξένες βιομηχανίες ένδυσης, με αποτέλεσμα να χαθούν
πολλές δεκάδες χιλιάδες θέσεις εργασίας.

Την ίδια στιγμή – και ενώ οι νέες ξένες επενδύσεις που έρχονται στην Ελλάδα
είναι λιγοστές – μόνο στη Βουλγαρία δραστηριοποιούνται πάνω από 1.200
ελληνικές επιχειρήσεις παραγωγής ετοίμων ενδυμάτων, προσφέροντας 40.000 θέσεις
εργασίας σε πολίτες τής γειτονικής μας χώρας.

Ήδη, το 75% της ελληνικής παραγωγής στον τομέα της ένδυσης ράβεται σε
βαλκανικές χώρες, στις οποίες είναι εγκατεστημένο το 80% του ελληνικού
παραγωγικού δυναμικού.

Ποιοι έφυγαν

Ανάμεσα στις εταιρείες που μετέφεραν – τα τελευταία χρόνια – τμήμα των
παραγωγικών τους δραστηριοτήτων σε τρίτες χώρες, περιλαμβάνονται οι: Μινέρβα,
Χατζηιωάννου Ήλιος, Palco, Πέτσας, καθώς και η Fanco του Ομίλου Λαναρά με
μονάδες στην Αλβανία, στη Βουλγαρία και στα Σκόπια, η οποία μάλιστα διευρύνει
συνεχώς την παρουσία της σε χώρες με φθηνό εργατικό δυναμικό.

Ενδεικτικά, αναφέρεται ότι πριν από μερικά χρόνια στον νομό Δράμας οι
βιοτεχνίες ετοίμου ενδύματος (φασόν) απασχολούσαν 8.000 άτομα, ενώ σήμερα ο
αριθμός αυτός έχει περιοριστεί σε 1.000 άτομα και συνεχώς συρρικνώνεται.
Γνωστές βιοτεχνίες ετοίμου ενδύματος τού Νομού – όπως η Πατακάκης και η
Ελευθεριάδης – έβαλαν λουκέτο και μετακόμισαν προς Βορρά, απολαμβάνοντας το
χαμηλό εργατικό και ασφαλιστικό κόστος στις γειτονικές χώρες.

Ανάλογη… μετανάστευση έχει πλήξει και τον Νομό Καβάλας. Δεν έχει περάσει
πολύς καιρός από τότε που οι βιομηχανίες ετοίμου ενδύματος Bianca και Lort,
γερμανικών συμφερόντων, που απασχολούσαν περισσότερους από 700 εργαζόμενους,
καθώς και οι ομοειδείς εταιρείες Γιαμαλίδης, Sporto και Lasco, ελληνικών
συμφερόντων, τα… μάζεψαν και μετακόμισαν προς Βορρά.

Τριπλασιάστηκαν οι κινεζικές εξαγωγές προς τη Βρετανία από την αρχή του έτους

Μία από τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης που δέχεται τη μεγαλύτερη εισβολή
κινεζικών ειδών ένδυσης, είναι η M. Βρετανία. Υπολογίζεται ότι σχεδόν κάθε
Βρετανός έχει στην κατοχή του κάποιο ρούχο ή αξεσουάρ ένδυσης που έχει
κατασκευαστεί στην Κίνα. Τα επίσημα στοιχεία δείχνουν ότι από την 1η
Ιανουαρίου 2005, οπότε καταργήθηκαν οι ποσοτικοί περιορισμοί για τις εισαγωγές
ειδών υφαντουργίας προς την E.E. από τρίτες χώρες, οι κινεζικές εξαγωγές προς
τη M. Βρετανία τριπλασιάστηκαν. Αντίθετα, οι εισαγωγές από άλλες χώρες στη
βρετανική αγορά, όπως τη Σρι Λάνκα, το Πακιστάν και το Μπανγκλαντές,
παρουσιάζουν υποχώρηση. Πολυκαταστήματα όπως τα Tesco και τα Top Shop
(ιδιοκτησίας της Arcadia) ασκούν πολύ μεγάλη πίεση προς τους προμηθευτές τους
να περιορίσουν το κόστος τους, διαφορετικά δεν δέχονται να τοποθετήσουν τα
προϊόντα στα ράφια τους.

Πτώση τιμών

Όπως στην Ελλάδα έτσι και στη Βρετανία η δυνατότητα που έχουν τα κινέζικα είδη
ένδυσης να είναι τόσο ανταγωνιστικά, οφείλεται σε σημαντικό βαθμό στο φθηνό
βαμβάκι που αγοράζει η Κίνα από τις ΗΠΑ. Ένα μακό μπλουζάκι made in China
κοστίζει στη Βρετανία μόλις 1,99 λίρες.

Έχει παραχθεί από αμερικανικό βαμβάκι που πωλείται στην Κίνα προς 48 σεντς το
μισό κιλό (30 σεντς κάτω του κόστους παραγωγής του). Το αποτέλεσμα είναι οι
τιμές των ειδών ρουχισμού να έχουν μειωθεί στη Βρετανία την τελευταία
πενταετία κατά 14,7%.

Πρόσφατα, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου δικαίωσε τη Βραζιλία που είχε
προσφύγει εναντίον των ΗΠΑ, με την κατηγορία ότι οι επιδοτήσεις των
βαμβακοκαλλιεργητών από την αμερικανική κυβέρνηση είναι παράνομες. Μάλιστα,
έως τις 2 Ιουλίου οι ΗΠΑ θα πρέπει να έχουν υποβάλει στον ΠΟΕ τις προτάσεις
τους για το σύστημα που θα αντικαταστήσει το σημερινό καθεστώς χορήγησης των
αμερικανικών επιδοτήσεων. Παρατηρητές εκτιμούν, ωστόσο, ότι η Ουάσιγκτον θα
προσπαθήσει να κωλυσιεργήσει, ώστε να αναβληθεί οποιαδήποτε λήψη μέτρων κατά
των καλλιεργητών βαμβακιού για δύο χρόνια τουλάχιστον, οπότε και θα πρέπει να
ολοκληρωθεί ο προβληματικός τρέχων γύρος διεθνών εμπορικών συνομιλιών.

Ασφυξία «made in USA»

Θεόφιλος Ασλανίδης, γενικός διευθυντής Συνδέσμου Πλεκτικής & Ετοίμου Ενδύματος

Οι ΗΠΑ αφενός ενισχύουν τους παραγωγούς τους με εξαγωγικές επιδοτήσεις που,
σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου, είναι παράνομες και πρέπει να
καταργηθούν και αφετέρου προκαλούν… ασφυξία σε εκατοντάδες επιχειρήσεις
ένδυσης – στην Ευρωπαϊκή Ένωση και σε τρίτες χώρες – που, αν και κυρίαρχες
μέχρι πρότινος στην παραγωγή τέτοιων ειδών, δέχονται τώρα ισχυρό πλήγμα