Eνέργεια από τη Pωσία με αγάπη

Ένα πελώριο δίκτυο αγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου εξαπλώνεται ολοένα
και περισσότερο από τις πρώην σοβιετικές χώρες στην ευρωπαϊκή ήπειρο. Οι
παλιές γεωπολιτικές ανησυχίες περνούν σε δεύτερη μοίρα, καθώς η Ευρωπαϊκή
Ένωση αναζητεί μακροπρόθεσμη λύση για τις αυξημένες ενεργειακές ανάγκες της.

H συμφωνία που υπέγραψαν η Βουλγαρία, η Ελλάδα και η Ρωσία για την κατασκευή
αγωγού πετρελαίου από τη Μαύρη Θάλασσα έως το Βόρειο Αιγαίο, δίνει στα
πετρέλαια της Κασπίας άλλη μία διέξοδο προς την Ευρώπη. Ο πετρελαιαγωγός, που
θα συνδέει τα λιμάνια του Μπουργκάς και της Αλεξανδρούπολης, θα αποσυμφορήσει
τον Βόσπορο, όπου τα πετρελαιοφόρα συχνά αναγκάζονται να περιμένουν πολλές
ημέρες για να περάσουν. Με ετήσια δυναμικότητα 35-50 εκατομμυρίων τόνων, ο
αγωγός θα παρέχει μεγαλύτερη ευελιξία στους εξαγωγείς πετρελαίου, ενώ θα
περιορίζει σημαντικά τους κινδύνους που εγκυμονεί για το περιβάλλον η μεταφορά
πετρελαίου από τη Μαύρη Θάλασσα. Το σχέδιο είχε μπει στα σκαριά πριν από 11
χρόνια, αλλά δεν προχώρησε μέχρι τώρα λόγω διαφωνιών μεταξύ των τριών χωρών
στην ιδιοκτησία και τη χρηματοδότηση του πετρελαιαγωγού. «H συμφωνία επήλθε
όταν, από τη γεωπολιτική, περάσαμε στην προσέγγιση των αγορών», λέει στην
εφημερίδα «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» ο Βαλεντίν Τσερόφσκι, υπουργός Περιφερειακής
Ανάπτυξης της Βουλγαρίας. Πάντως, η κατασκευή ενός ακόμη πετρελαιαγωγού που θα
παρακάμπτει τον Βόσπορο, από το Μπακού του Αζερμπαϊτζάν μέχρι το Τζεϊχάν της
Τουρκίας, δυναμικότητας ενός εκατομμυρίου βαρελιών ημερησίως, αναμένεται να
αρχίσει φέτος.

H συμφωνία

Ένας άλλος αγωγός, στα βάθη της Βαλτικής Θάλασσας, σύντομα θα επιτρέψει στον
ρωσικό πετρελαϊκό γίγαντα Gazprom να παραδίδει φυσικό αέριο απευθείας στη
Δυτική Ευρώπη, περιορίζοντας έτσι αισθητά την εξάρτησή της από τις
παραδοσιακές οδούς μεταφοράς μέσω Ουκρανίας και Λευκορωσίας.

H ανακοίνωση της συμφωνίας, που επιτρέπει στην Gazprom να βάλει το πόδι της σε
ένα ακόμη μεγαλύτερο τμήμα του ενεργειακού τομέα της Ευρώπης, έγινε από τον
Γερμανό καγκελάριο Γκέρχαρντ Σρέντερ και τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν στη
μεγάλη διεθνή έκθεση του Αννόβερου. Ο Σρέντερ, ο οποίος έχει σφυρηλατήσει μία
ειδική σχέση με τον πρόεδρο Πούτιν από τότε που έγινε καγκελάριος, το 1998,
δήλωσε ότι ο αγωγός δείχνει ότι και οι δύο χώρες έχουν δεσμευτεί σε μία
«στρατηγική συνεργασία» η οποία θα περιλαμβάνει οικονομικά, πολιτικά και
πολιτιστικά θέματα.

Πάντως δεν έγινε καμία αναφορά στην ελευθερία των μέσων μαζικής ενημέρωσης ή
τα ανθρώπινα δικαιώματα, ζητήματα στα οποία ο πρόεδρος Πούτιν τηρεί σκληρή
στάση.

Τα ανθρώπινα δικαιώματα

Ο καγκελάριος Σρέντερ έχει δεχτεί επικρίσεις στο εσωτερικό του δικού του
κυβερνητικού συνασπισμού, γράφει η εφημερίδα «Χέραλντ Τρίμπιουν», επειδή δεν
σκληραίνει τη στάση του για τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων από τη
Ρωσία στην Τσετσενία. H εξήγηση αυτής της στάσης βρίσκεται στη δήλωση που
έκανε ο πρόεδρος Πούτιν, ανοίγοντας τις εργασίες της έκθεσης του Αννόβερου: η
Ρωσία θα εξακολουθήσει να είναι «ένας αξιόπιστος και σταθερός εταίρος στην
παράδοση ενέργειας στη Γερμανία και την Ευρώπη».

H Ρωσία καλύπτει το 32% των ενεργειακών αναγκών της Γερμανίας και περισσότερο
από το 20% των ενεργειακών αναγκών της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

H εξωτερική πολιτική γίνεται με… πετρέλαιο

H ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ότι η Gazprom και η BASF, ένας από τους μεγαλύτερους
ενεργειακούς και χημικούς ομίλους της Γερμανίας, θα κατασκευάσουν τον
Βορειοευρωπαϊκό Αγωγό Φυσικού Αερίου ήταν η σαφέστερη απόδειξη έως τώρα για
την έκταση της σχέσης των δύο χωρών και για την αλληλεξάρτησή τους. Ο αγωγός,
που η κατασκευή του θα αρχίσει στο τέλος του έτους και αναμένεται να κοστίσει
8-10 δισεκατομμύρια δολάρια, θα δώσει στην Gazprom σημαντικό πλεονέκτημα στις
σχέσεις της με την Ουκρανία και τη Λευκορωσία – χώρες που χρεώνουν την Gazprom
με υπέρογκες επιβαρύνσεις προκειμένου να της επιτρέψουν να περάσει το ρωσικό
φυσικό αέριο από το έδαφός τους για τις ευρωπαϊκές αγορές. Με την εναλλακτική
οδό, αυτές οι δύο χώρες θα βρεθούν σε μειονεκτική διαπραγματευτική θέση. «Κατά
κάποιο τρόπο, η Gazprom είναι ένα όργανο της εξωτερικής πολιτικής του Πούτιν»,
λέει η Κλαούντια Κέμφερτ, διευθύντρια του τομέα ενέργειας στο Γερμανικό
Ινστιτούτο Οικονομικής Ανάπτυξης.

Αναλυτές της αγοράς εκτιμούν ότι η δυναμικότητα του αγωγού θα είναι 30
δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα ετησίως. Επίσης, ο πρόεδρος Πούτιν ανακοίνωσε ότι
η Gazprom και ο τομέας ενέργειας της BASF (Wintershall) θα αναλάβουν από
κοινού την εκμετάλλευση των αποθεμάτων φυσικού αερίου στο Γιούζνο Ρούσκογιε
της Σιβηρίας.

LINKS:

* www.gazprom.ru/eng/

* www.basf.de/