XΛΟH ΟMΠΟΛENΣKI «Στην Eλλάδα, ευτυχώς, υπάρχει ακόμα το “χειροποίητο”»

![]() |
![]() |
|
Το αθηναϊκό κοινό μαγεύτηκε από την τετράωρη παράσταση του Πίτερ Μπρουκ |
Κορυφαίος ο Πίτερ Μπρουκ, σπουδαία η Ντέμπορα Γουόρνερ, αλλά ο Λευτέρης
Βογιατζής είναι αλλιώς… Μαζί του δουλεύει τους τελευταίους μήνες η Χλόη
Ομπολένσκι για το ανέβασμα του καινούργιου έργου τού Διαλεγμένου «Μπέλα
Βενέτσια». Τα σκηνικά και τα κοστούμια είναι ήδη έτοιμα και η ίδια βρίσκεται
ήδη στο Λονδίνο, για το ανέβασμα του Σεξπηρικού «Ιούλιος Καίσαρας» που
σκηνοθετεί η Ντέμπορα Γουόρνερ με πρωταγωνιστή τον Ρέιβ Φάινς, στο Μπάρμπικαμ.
Αμέσως μετά θα κάνει τη σκηνογραφία της όπερας του Πουλένκ «Διάλογοι
Καρμελιτισσών», ενώ ακολουθεί η «Χοβάντσινα» του Μουσόργκσκι στο Βέλγιο.
Λίγο πριν φύγει για τη βρετανική πρωτεύουσα τη συνάντησα στο Θέατρο της Οδού
Κυκλάδων. Στο δάπεδο ένα περίτεχνο μωσαϊκό γειώνει μια παράξενη
πραγματικότητα. Στους τοίχους και στις κολόνες παλιοί καθρέφτες αντανακλούν
ονειρικές σκιές. H ακρίβεια και η λεπτότητα, η συγκέντρωση στόχου και η
οικονομία χώρου σε ένα εξαιρετικά σύνθετο παιχνίδι δημιουργίας.
«Προσπαθούμε το έργο του Διαλεγμένου, που για πρώτη φορά θα παιχτεί, να
το “ανοίξουμε” με τέτοιο τρόπο, ώστε να μπορεί ο θεατής να δει μέσα σ’ αυτή
την πολύπλευρη ιστορία τα πολλαπλά επίπεδά της. Φοβερές διασυνδέσεις, πράγματα
κρυφά, πράγματα πιο ανοιχτά. Αν έχουμε κάνει σωστά τη δουλειά μας, αυτή η
ιστορία θα μπορεί να ξετυλιχτεί σ’ όλη την παράσταση, με τη συμμετοχή των
θεατών, δικαιώνοντας έναν από τους βασικούς ρόλους του θεάτρου, να κάνει το
μυαλό του ανθρώπου να σκέφτεται».
Μιλάει με συναρπαστική απλότητα. Τα ελληνικά της είναι σωστά, χωρίς προφορά,
παρά το γεγονός ότι ζει και εργάζεται στο εξωτερικό περισσότερα από 40 χρόνια.
Ο λιτός της λόγος εκφράζει την αρχοντική της απλότητα που συνδυάζει την
πειθαρχία και την αυτοσυγκράτηση. Άλλωστε η λέξη «ουσία» επανέρχεται κάθε τόσο
στις απαντήσεις της που αφορούν τη δουλειά της, τις συνεργασίες της, την
καριέρα της.
«Ουδέποτε εργάστηκα με τον στόχο της καριέρας. Υπήρξα τυχερή στις
“συναντήσεις” με καλλιτέχνες ουσίας», λέει χαμηλόφωνα. Τελειομανής και
συγκεντρωτική παρακολουθεί την παραμικρή λεπτομέρεια – ώς και το πάχος του
σπάγκου με τον οποίο δένονται τα βιβλία που «παίζουν» στην παράσταση. «Για
πολλά χρόνια είχαμε την επιθυμία να συνεργαστούμε. Βρίσκοντας ελεύθερο χρόνο,
του τηλεφώνησα. Πιστεύω στις “συναντήσεις”. Δεν έχει νόημα να κάνεις
σκηνογραφία για τη σκηνογραφία, αν δεν υπάρχει ανταλλαγή σκέψεων και τρόπων
εργασίας».
Από το καλοκαίρι άρχισαν με τον Βογιατζή την προετοιμασία της παράστασης και
συνέχισαν υπερεντατικά τους δύο τελευταίους μήνες. Μπορεί να συγκρίνει την
ελληνική θεατρική πραγματικότητα με την αντίστοιχη της Γαλλίας, της Αγγλίας,
της Γερμανίας, όπου εργάζεται;
«Άλλα είναι τα συστήματα, άλλες οι πραγματικότητες στο εξωτερικό. Δεν
είναι σωστό να τις συγκρίνω, κυρίως γιατί δεν έχω την εμπειρία της πρακτικής
στην Ελλάδα, άρα δεν γνωρίζω ανθρώπους και καταστάσεις. Τους γνωρίζω τώρα μέσα
από τη δουλειά. Αυτό όμως που θεωρώ καταπληκτικό εδώ, είναι ότι έχεις να
κάνεις με θετικούς ανθρώπους που ξέρουν τη δουλειά τους, έχουν όρεξη και το
μυαλό τους δουλεύει. Δεν έχουν συνηθίσει στην πολυτέλεια να τους έρχονται όλα
έτοιμα, στο χέρι. Υπάρχει ακόμα το στοιχείο του “χειροποίητου”, κάτι ανάλογο
με αυτό που βλέπαμε παλιά στα παιδιά της γειτονιάς, τα οποία ήξεραν να
φτιάξουν το παιχνίδι τους, χωρίς να τους το φέρουν πακεταρισμένο στο κουτί. E,
λοιπόν αυτό για το θέατρο είναι μεγάλος πλούτος».
«Στο θέατρο δεν κάνουμε νεκρανάσταση»
Γύρω μας το σκηνικό αφώτιστο, χωρίς τους ηθοποιούς, χτίζει κατά βαθμίδες έναν
υλικό κόσμο μιας υποβλητικής αισθητικής που δίνει βάθος στον χρόνο με λαμπερή
αυθεντικότητα.
«Δεν έχω συγκεκριμένη μέθοδο δουλειάς. Ο χρόνος κάθε έργου, οποιασδήποτε
εποχής, όταν ανεβαίνει στη σκηνή γίνεται το τώρα. Στο θέατρο δεν κάνουμε
νεκρανάσταση. H προσπάθεια και η αγωνία είναι να “ζωντανέψει” η ιστορία, να
βρεις πώς, τι, ποιοι μπορούν να αγγίζουν την ουσία της. Το ζήτημα είναι η
ουσία, το πνεύμα του έργου, όχι το υλικό, αυθεντικό ή μη. Ποτέ δεν ξεκινάω μια
παράσταση για να κάνω στυλ. Το στυλ είναι κάτι που έρχεται μετά, είναι αυτό
που σε κάνει να πας εκεί κι όχι αλλού».
Περιζήτητη σκηνογράφος, έχει έδρα της το Παρίσι γιατί «είναι ένα πολύ πρακτικό
σταυροδρόμι. Δεν μπορώ να είμαι με μια βαλίτσα κι όλα μου τα βιβλία μέσα και
να πηγαίνω αριστερά και δεξιά. Από το Παρίσι πας παντού. Δυστυχώς η Αθήνα
είναι λίγο πιο μακριά. Τώρα όμως που υπάρχουν τα τεχνικά μέσα με το Ίντερνετ
και μπορώ να έχω πρόσβαση στις βιβλιοθήκες, ίσως βρω χρόνο να προετοιμάζω τη
δουλειά μου εδώ, ή τουλάχιστον ένα μέρος της δουλειάς μου. Και σ’ αυτό ελπίζω.
Γιατί θα ‘θελα να μείνω λίγο περισσότερο στην Ελλάδα» λέει η Χλόη Ομπολένσκι –
Γεωργάκη (είναι κόρη του καθηγητή Γιάννη Γεωργάκη, ο οποίος υπήρξε γενικός
διοικητής Δωδεκανήσων και κατοπινός συνεργάτης του Αριστοτέλη Ωνάση) που δεν
έκοψε ποτέ τις γέφυρες με την πατρίδα της, αν και η σπουδαία καριέρα της έγινε
με το όνομα του πρώτου της συζύγου, από τον οποίο έχει έναν γιο και μια
εγγονούλα.
Σταθμοί μιας μεγάλης καριέρας
H Χλόη Ομπολένσκι διάλεξε το θέατρο από τα νηπιακά της χρόνια. Επτά χρόνων
«χώθηκε» στη μαγεία της σκηνής, παίζοντας τον γελωτοποιό στην «Ερωφίλη» του
Χορτάτζη, το οποίο ανέβασε στο Καστέλλο της Ρόδου για τον εορτασμό της
απελευθέρωσης των Δωδεκανήσων ο Αλέξης Σολομός, καλεσμένος του πατέρα της
Γιάννη Γεωργάκη, διοικητή Δωδεκανήσων. Σπούδασε στην Αγγλία, στη Γαλλία,
μαθήτευσε δίπλα στον Τσαρούχη και ξεκίνησε ως βοηθός της διάσημης Λίλα ντε
Νόμπιλι.
H πρώτη της ενδυματολογική δουλειά ήταν στις «Τρωάδες» (1963) του Κακογιάννη,
στο Φεστιβάλ του Σπολέτο. Στην Ελλάδα, καλεσμένη από τον Γιάννη Τσαρούχη για
το σκηνικό της «Ελένης» (1966) έκανε τα κοστούμια και στους «Βατράχους» του
Κουν τα σκηνικά και τα κοστούμια.
H κυκλοφορία του βιβλίου της «H Ρωσική αυτοκρατορία: πορτρέτο και φωτογραφίες»
(1979) ήταν η αρχή της συνεργασίας της με τον Πίτερ Μπρουκ, που ανέβαζε τον
«Βυσσινόκηπο». Ακόμα δουλεύουν μαζί: «H τραγωδία της Κάρμεν», «Μαχαμπχαράτα»,
«H τρικυμία», «Πελέας και Μελισσάνθη «Ευτυχισμένες μέρες», «Ντον Τζιοβάνι»,
«Άμλετ», «Το κοστούμι», «Το χέρι στο δικό μου» κ.ά. Παράλληλα συνεργάζεται με
τους σημαντικότερους σκηνοθέτες του θεάτρου και της όπερας: Αλφρέντο Αρίας,
Αντρέι Σερμπάν, Λεβ Ντόντιν, Νπέμπορα Γουόρνερ κ.ά. Στην Ελλάδα ξαναήλθε
πέρυσι για το έργο «Οι ευτυχισμένες μέρες» του Μπέκετ, της Άννας Κοκκίνου.















