Bομβαρδίζουν τα παιδιά με τσιπς, κόλα και… σποτάκια

H τηλεόραση… χαλάει τις διατροφικές συνήθειες των παιδιών, καθώς όσο
περισσότερη βλέπουν τόσο πιθανότερο είναι να καταναλώνουν τσιπς, αναψυκτικά
και γλυκά σε καθημερινή βάση.

Μελέτη που διεξήχθη στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο μεταξύ 4.211 μαθητών ηλικίας
11 έως 15 ετών κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι εννέα στους δέκα μαθητές βλέπουν
καθημερινά τουλάχιστον μισή ώρα τηλεόραση. Οι τέσσερις στους δέκα καθηλώνονται
μπροστά στις οθόνες δύο έως τρεις ώρες και το 25% τέσσερις ή περισσότερες! Και
αν αυτή η συνήθεια θεωρείται ολέθρια για τους επιστήμονες επειδή συνεπάγεται
ακινησία, ακόμη χειρότερο – λένε – είναι το γεγονός πως οι έφηβοι στη χώρα μας
συνηθίζουν να συνοδεύουν τις αγαπημένες τους εκπομπές με κατανάλωση
συγκεκριμένων τροφίμων: αναψυκτικών, τσιπς, κέικ και γλυκών κάθε είδους.

H εξήγηση. Είναι χαρακτηριστικό πως από τα παιδιά που βλέπουν τηλεόραση
λιγότερο από μισή ώρα την ημέρα μόλις το 26% είπαν πως πίνουν καθημερινά
αναψυκτικά, ενώ το αντίστοιχο ποσοστό σε όσα δήλωσαν πως περνούν καθημερινά
τέσσερις ή περισσότερες ώρες μπροστά στην οθόνη ήταν 69%. Πώς εξηγείται αυτό
το φαινόμενο;

«H κύρια αιτία είναι οι διαφημίσεις τροφίμων που απευθύνονται στα παιδιά και
στους εφήβους και οι οποίες προβάλλονται στη διάρκεια εκπομπών που τους
ενδιαφέρουν», εξηγεί ο κ. Λάμπρος Συντώσης, διευθυντής στο Εργαστήριο
Διατροφής και Κλινικής Διαιτολογίας του Χαροκόπειου Πανεπιστημίου και
επικεφαλής της μελέτης. «Οι διαφημίσεις αυτές επηρεάζουν βαθιά τα παιδιά, με
αποτέλεσμα να τα ωθούν προς την αγορά και κατανάλωση ανθυγιεινών τροφίμων».

Απομνημονεύουν διαφημίσεις. «H εκπαιδευτική επίδραση της τηλεόρασης στα
παιδιά είναι ισχυρότερη και από αυτήν του σχολείου, και γι’ αυτό είναι πολύ
δύσκολο να εξουδετερωθεί», προσθέτει ο κ. Αντώνης Καφάτος, καθηγητής
Προληπτικής Ιατρικής και Διατροφής στο Πανεπιστήμιο της Κρήτης. Στην
πραγματικότητα, η επιρροή της τηλεόρασης είναι τόσο έντονη, ώστε τα παιδιά
απομνημονεύουν ατέλειωτες διαφημίσεις. Σε μία άλλη πρόσφατη ερευνητική
εργασία, στην οποία συμμετείχαν 190 δεκάχρονοι μαθητές της E’ Δημοτικού, τα
παιδιά είπαν πως θυμούνται 1.843 διαφορετικές διαφημίσεις τροφίμων, δηλώνοντας
ταυτοχρόνως ότι καταναλώνουν άφθονα αναψυκτικά, κέικ, μπισκότα, παγωτά,
σοκολάτες και καραμέλες από αυτά που διαφημίζονται στην TV.

Επειδή, όμως, οι διαφημίσεις είθισται να αφορούν πρόχειρα φαγητά και
αναψυκτικά, το επακόλουθο είναι να ωθούνται τα παιδιά προς τρόφιμα με υψηλή
περιεκτικότητα σε λίπη και θερμίδες και χαμηλή σε υγιεινά θρεπτικά συστατικά.

Επιβλαβή λίπη. «Ένα γραμμάριο λίπους παρέχει 9 θερμίδες, ενώ ένα
κουταλάκι ζάχαρη 20-25 θερμίδες», εξηγεί ο κ. Συντώσης. «Αυτό από μόνο του
ίσως δεν λέει πολλά. Αν, όμως, αναλογιστεί κανείς πως τα πατατάκια και τα
γαριδάκια περιέχουν κατά μέσο όρο 35 γραμμάρια λίπους ανά 100 γραμμάρια
προϊόντος, αντιλαμβάνεται ότι το παιδί προσλαμβάνει 315 θερμίδες αν φάει αυτά
τα 100 γραμμάρια. Επιπλέον, το λίπος αυτό είναι κατά το ήμισυ κεκορεσμένο,
δηλαδή το είδος που θεωρείται επιβλαβές για την καρδιαγγειακή υγεία. Όσον
αφορά τα αναψυκτικά, ένα κουτάκι αναψυκτικού τύπου κόλα περιέχει επτά
κουταλάκια ζάχαρη, δηλαδή όποιος το πίνει είναι σαν να πίνει έναν καφέ με επτά
κουταλιές ζάχαρη, τροφοδοτώντας έτσι τον οργανισμό του με 140-175 θερμίδες και
κανένα άλλο θρεπτικό συστατικό».

Αντί για φρούτα, πατατάκια

H υπερβολική τηλεθέαση και η αύξηση της κατανάλωσης των προϊόντων που
διαφημίζονται στην TV έχει συνέπειες και στη γενικότερη διατροφή των παιδιών.
Όπως έδειξε η μελέτη του Χαροκόπειου Πανεπιστημίου, τα παιδιά που τρώνε
καθημερινά φρούτα μειώνονται αντιστρόφως ανάλογα με τις ώρες της τηλεθέασης
(από 93% μεταξύ όσων δεν βλέπουν ιδιαίτερα τηλεόραση σε 76% μεταξύ των παιδιών
που καθηλώνονται μπροστά στην TV τέσσερις ή περισσότερες ώρες την ημέρα).

«Το εύρημα αυτό ουσιαστικά υποδηλώνει πως τα αναψυκτικά και τα άλλα ανθυγιεινά
εδέσματα σταδιακά παίρνουν τη θέση των φρούτων», λέει ο κ. Λάμπρος Συντώσης.
«Και αυτό πρέπει να προβληματίσει ιδιαίτερα τους γονείς, διότι ο συνδυασμός
της ακινησίας στην τηλεόραση με την αυξημένη κατανάλωση ανθυγιεινών τροφίμων
και τη μειωμένη υγιεινών εντείνει το πρόβλημα της ρύθμισης του σωματικού
βάρους

και θέτει τις βάσεις για σοβαρά προβλήματα υγείας αργότερα στη ζωή».