Πλήρωσε ακριβά το χρώμα του

Ήταν ο πρώτος μαύρος πρωτοπυγμάχος παγκόσμιος πρωταθλητής βαρέων βαρών.
Ταυτόχρονα όμως ήταν και το θύμα κατάφωρης αδικίας. Εδώ και περισσότερα από 90
χρόνια, οι φίλοι και θαυμαστές του Τζακ Τζόνσον προσπαθούν να πετύχουν έστω
μία μεταθανάτιο αποκατάσταση του ονόματός του.

Τζακ Τζόνσον. Ο μαύρος πρωτοπυγμάχος υπερασπίζεται τον παγκόσμιο τίτλο του, το 1910, απέναντι στον Τζέιμς Τζέφρις, τη «λευκή ελπίδα»

Ήταν πρωταθλητής σε ένα άθλημα που τους όρους του είχαν επιβάλει οι λευκοί.
Και είναι προφανές πως ο Τζόνσον πλήρωσε το τίμημα επειδή δεν θέλησε να παίξει
με τους κανόνες του λευκού κατεστημένου. Ήταν μία εκρηκτική προσωπικότητα, που
τόλμησε να συνάψει σχέσεις με μία λευκή γυναίκα σε μια εποχή που το πρόβλημα
των φυλετικών διακρίσεων ήταν στην κορύφωσή του.

Φυλακίστηκε. H όλη συμπεριφορά του και η αντίδραση του κατεστημένου τον
οδήγησε τότε στη φυλακή, όπου έμεινε κλεισμένος ένα χρόνο – παρόλο που οι
ειδικοί είχαν διακρίνει ότι επρόκειτο για μια υπόθεση με στημένες κατηγορίες.
Σήμερα, μια ομάδα που ασχολείται με ζητήματα πολιτικών και κοινωνικών
ελευθεριών έχει υποβάλει αίτημα στο αμερικανικό υπουργείο Δικαιοσύνης να δοθεί
μεταθανάτια προεδρική χάρη στον Τζόνσον.

H καταδίκη του Τζόνσον στα 1913 για παραβίαση του νόμου περί εξώθησης σε
πορνεία, στην πραγματικότητα ήταν ένα είδος τιμωρίας για τις ερωτικές του
σχέσεις με λευκές – και είχε τέτοιες σχέσεις πολλές. H καταδίκη του Τζόνσον
είχε ακολουθήσει τη νίκη του επί του Τζιμ Τζέφρις, που το παρατσούκλι του ήταν
«H μεγάλη λευκή ελπίδα». H μονομαχία αυτών των δύο στο ρινγκ είχε θεωρηθεί σαν
μια μεγάλη φυλετική αναμέτρηση ανάμεσα σε μαύρους και λευκούς στις ΗΠΑ της
εποχής. H νίκη εκείνη είχε προκαλέσει βίαιες φυλετικές συγκρούσεις στις ΗΠΑ
κατά τις οποίες πολλοί μαύροι είχαν βρει τον θάνατο.

Λογοκρισία. Οι εφημερίδες της εποχής προειδοποιούσαν τον Τζόνσον και
την κοινωνία των μαύρων να μην κομπάζουν για τη νίκη του.

Στην επιτροπή που επιδιώκει την αποκατάσταση του ονόματος του Τζόνσον
περιλαμβάνονται οι γερουσιαστές Έντουαρντ Κέννεντυ, Ορίν Χατς και Τζον Μακέιν,
οι βιογράφοι του Τζόνσον, Τζέφρι Γουόρντ και Ράντι Ρόμπερτς, οι αρθρογράφοι
Πιτ Χάμιλ και Τζακ Νιούφιλντ, οι πυγμάχοι Σούγκαρ Ρέι Λέοναρντ, Μπέρναρντ
Χόπκινς, Τζον Ρούιζ και Βέρνον Φόρεστ, καθώς και ο κινηματογραφιστής Κεν
Μπερνς. Αν τελικά πετύχουν τον σκοπό τους, τότε αυτή θα είναι η δεύτερη
μεταθανάτια προεδρική χάρη στην ιστορία των ΗΠΑ.

H επιτροπή, που επιδιώκει να απονεμηθεί χάρις στον Τζόνσον από τον πρόεδρο
Μπους, επικαλείται το επιχείρημα ότι η καταδίκη του πρωτοπυγμάχου οφειλόταν σε
συμπεριφορές και ήθη που εδώ και καιρό έχουν αποδοκιμαστεί στην αμερικανική
κοινωνία. «Καλύτερα ύστερα από 92 χρόνια, παρά ποτέ», δηλώνει ο γερουσιαστής
Έντουαρντ Κέννεντυ.

Οι σχέσεις που είχε ο Τζακ Τζόνσον προκάλεσαν την καταδίκη του για παραβίαση του νόμου περί εξώθησης σε πορνεία. Στη φωτογραφία αυτή που έχει ληφθεί το 1910 εικονίζεται με επίσημη περιβολή με τη Λουσίλ Κάμερον

Ο πρώτος. Ο Τζακ Τζόνσον είχε γεννηθεί το 1878 στο Γκάλβεστον του Τέξας
και είχε αρχίσει να ασχολείται με την πυγμαχία από νεαρή ηλικία. Το 1908 είχε
γίνει ο πρώτος μαύρος πρωτοπυγμάχος, πρωταθλητής κόσμου, νικώντας τον Τόμι
Μπερνς στην Αυστραλία. H νίκη του εκείνη είχε αναγκάσει ορισμένους υπέρμαχους
των φυλετικών διακρίσεων στις ΗΠΑ να ψάξουν να βρουν «τη μεγάλη λευκή ελπίδα»,
τον λευκό αντίπαλό του που θα μπορούσε να τον αντιμετωπίσει νικηφόρα. Είχαν
καταλήξει στον Τζιμ Τζέφρις, ο οποίος είχε αποσυρθεί ανίκητος και συμφώνησε να
επιστρέψει στο ρινγκ για να αγωνιστεί εναντίον του Τζόνσον.

Ο πυγμαχικός εκείνος αγώνας είχε ονομαστεί η «αναμέτρηση του αιώνα». H
συνάντηση Τζόνσον – Τζέφρις έγινε στις 4 Ιουλίου 1910 στο Ρίνο της Νεβάδας και
ο Τζόνσον είχε ρίξει τότε τον Τζέφρις «νοκ άουτ» στον 15ο γύρο, προκαλώντας
μεγάλη αναταραχή στη χώρα.

Σχέσεις με λευκές. Αλλά εκείνο που είχε προκαλέσει μεγαλύτερο θόρυβο
ήταν οι σχέσεις του Τζόνσον με τις λευκές. Ύστερα από τις παροδικές σχέσεις
του με λευκές γυναίκες ελαφρών ηθών, το 1912 παντρεύτηκε την επίσης λευκή
Λουσίλ Κάμερον, που είχε διατελέσει παλιότερα και αυτή ιέρεια της Αφροδίτης.
Το 1913 ο Τζόνσον καταδικάστηκε σε φυλάκιση, όταν κατέθεσε εναντίον του μία
πρώην ερωμένη του. Ο Τζόνσον τότε το είχε σκάσει και είχε καταφύγει για μερικά
χρόνια στην Ευρώπη. Το 1914 έχασε τον τίτλο από τον Τζες Γουίλαρντ σε αγώνα
που έγινε στην Κούβα. Επέστρεψε στις ΗΠΑ το 1920, παραδόθηκε στις αρχές και
κλείστηκε ένα χρόνο στη φυλακή.

Δεν ασχολήθηκε άλλο πια με την πυγμαχία και το 1946 βρήκε τον θάνατο σε
τροχαίο. Τότε – όπως περιγράφουν – εξαγριωμένος από ένα ρατσιστικό επεισόδιο,
μπήκε στο αυτοκίνητό του και οδηγώντας με μεγάλη ταχύτητα έχασε τον έλεγχο σε
μία κλειστή στροφή.