Bγάζουν στο σφυρί τη Υukos

H Ρωσία δήλωσε πως θα προχωρήσει αύριο στη δημοπράτηση μιας σημαντικής
μονάδας παραγωγής της πετρελαϊκής εταιρείας Yukos, όπως σχεδίαζε, παρά την
παρέμβαση ενός αμερικανικού δικαστηρίου στην υπόθεση.

Αν η δημοπρασία πραγματοποιηθεί, θα την κερδίσει κατά πάσα πιθανότητα ο
κυβερνητικός κολοσσός του φυσικού αερίου Gazprom. Και από τη μια στιγμή στην
άλλη, η Ρωσία και ο πρόεδρός της, ο Βλαντίμιρ Πούτιν, θα έχουν δημιουργήσει
μια ενεργειακή εταιρεία που όχι μόνον θα ελέγχει περίπου το 20% των εξαγωγών
πετρελαίου της χώρας, αλλά θα κατέχει επίσης μερικά από τα μεγαλύτερα
ενεργειακά αποθέματα στον κόσμο. Θα έχει έτσι πετύχει η εκστρατεία που
ξεκίνησε πέρυσι το Κρεμλίνο με στόχο τον διαμελισμό της Yukos, της μεγαλύτερης
ιδιωτικής πετρελαϊκής εταιρείας της χώρας, και θα σταλεί στη ρωσική
επιχειρηματική ελίτ το μήνυμα πως το κράτος μπαίνει και πάλι στις μπίζνες.

«Πετράδι». H Yukos δημιουργήθηκε κάτω από ύποπτες συνθήκες στα μέσα της
δεκαετίας του 1990 από τα υπόλοιπα των κρατικών πετρελαϊκών ιδιοκτησιών. Ήταν
το πετράδι στην αυτοκρατορία που κάποτε ήλεγχε ο μεγιστάνας Μιχαήλ
Χοντορκόφσκι, η αξίας 15 δισεκατομμυρίων δολαρίων περιουσία του οποίου έχει
σχεδόν εξαφανιστεί μετά τη σύλληψή του, τον Οκτώβριο του 2003, με κατηγορίες
για φοροδιαφυγή και απάτη. Τώρα η ρωσική κυβέρνηση θέλει να πουλήσει τη
μεγαλύτερη παραγωγική θυγατρική τής Yukos, την Yuganskneftegas, για να
πληρωθούν τα 27,5 δισεκατομμύρια δολάρια που ισχυρίζεται πως χρωστάει η
μητρική εταιρεία. Η κυβέρνηση όρισε να ξεκινήσει η δημοπρασία εντυπωσιακά
χαμηλά (από τα 8,65 δισεκατομμύρια δολάρια) – πράγμα που ευνοεί, σύμφωνα με
τους αναλυτές, τους φιλικούς προς το κράτος πλειοδότες, όπως η Gazprom.

Προσφυγή. Αλλά η Yukos προσέφυγε αιφνιδιαστικά στο ομοσπονδιακό
δικαστήριο πτωχεύσεων του Χιούστον (ΗΠΑ) ζητώντας προστασία από τους πιστωτές
της βάσει του άρθρου 11 της αμερικανικής νομοθεσίας περί πτωχεύσεων, με το
επιχείρημα ότι η πώληση της Yuganskneftegas θα επηρεάσει σοβαρά την αξία των
μετοχών της. H ρωσική κυβέρνηση δηλώνει πως το εν λόγω δικαστήριο δεν έχει
δικαιοδοσία στην πώληση και η Gazprom πως θα συμμετάσχει ούτως ή άλλως στη
δημοπρασία. Αλλά η απόφαση που εξέδωσε αργά το βράδυ της Πέμπτης το δικαστήριο
αυτό δημιουργεί ερωτηματικά όσον αφορά τη συμμετοχή στη δημοπρασία των
τραπεζών που αναμένεται να χρηματοδοτήσουν τη συμφωνία.

Ασφαλιστικά μέτρα. H δικαστής Λετίσια Κλαρκ εξέδωσε προσωρινή εντολή
ασφαλιστικών μέτρων με στόχο να μπλοκάρει τη συμμετοχή όχι μόνο της Gazprom,
αλλά και των χρηματοδοτών της – των τραπεζών Deutsche Bank, ΑΒΝ Amro, ΒΝΡ
Paribas, Calyon, Dresdner Kleinwort Wasserstein και J.Ρ. Morgan. Και η Gazprom
πρέπει να έχει υπογεγραμμένη συμφωνία για δάνειο για να μπορέσει να
συμμετάσχει στη δημοπρασία καταθέτοντας προσφορά. Οι τράπεζες αυτές έχουν
πολλές δουλειές στις ΗΠΑ και είναι πιθανό να μη θελήσουν να αψηφήσουν την
εντολή ασφαλιστικών μέτρων, αφού θα μπορούσαν να κατηγορηθούν για περιφρόνηση
δικαστηρίου. Ωστόσο η απόφαση της δικαστού Κλαρκ δεν ισχύει για την κυβέρνηση
της Ρωσίας και αναλυτές δήλωσαν πως περιμένουν ότι οι ρωσικές αρχές θα
προχωρήσουν αύριο στη δημοπράτηση της Yuganskneftegas.

«Όσοι συμμετέχουν στο διεθνές εμπόριο, στη Ρωσία, στις ΗΠΑ και αλλού, είναι
ανάγκη να προσδοκούν πως, όταν επενδύουν σε ξένες επιχειρήσεις, μπορούν να το
κάνουν χωρίς να φοβούνται ότι οι επενδύσεις τους μπορεί να αποτελέσουν
αντικείμενο μέτρων κατάσχεσης από υπηρεσίες της ξένης κυβέρνησης»,
υπογραμμίζει η Κλαρκ στην απόφασή της. Ωστόσο το Ρωσικό Ομοσπονδιακό Ταμείο
Ιδιοκτησίας ανακοίνωσε πως θα προχωρήσει στην πώληση. «H δημοπρασία διεξάγεται
βάσει αποφάσεως ρωσικού δικαστηρίου και μπορεί να ματαιωθεί μόνο με άλλη
τέτοια απόφαση», δήλωσε εκπρόσωπος του Ταμείου.