Διαστάσεις Tο τέλος των δογμάτων

Και ξαφνικά, εκεί που τους θεωρούσαμε κοιμισμένους, παροπλισμένους,
καταδικασμένους σε ένα στείρο αντιπολιτευτικό ρόλο, οι Γάλλοι σοσιαλιστές μάς
αιφνιδιάζουν με μια σειρά αιρετικών παρεμβάσεων στα σύγχρονα κοινωνικά προβλήματα.

«Πήγαινε στη Σουηδία» (σκίτσο από τον Νιου Γιόρκερ)

«Χωρίς τον κίνδυνο να χαρακτηριστεί αντιδραστικός, μπορεί κανείς να διατυπώσει
την υπόθεση ότι οι νέες προσωπικές ελευθερίες που απέκτησαν οι άνδρες και οι
γυναίκες της γενιάς του ’68, οι δυνατότητες που τους δόθηκαν να ξεφύγουν από
τα πιο παραδοσιακά οικογενειακά μοντέλα, δεν είχαν μόνο θετικά αποτελέσματα
στη διαμόρφωση της ταυτότητας και της ψυχολογίας των παιδιών τους». H εισήγηση
του Λωράν Μπωμέλ, που παρουσιάστηκε στην πρόσφατη συνδιάσκεψη του γαλλικού
Σοσιαλιστικού Κόμματος, σηματοδοτεί μια στροφή του κόμματος απέναντι στο
κίνημα του ’68 και μια ριζική αναθεώρηση πολλών θέσεων που ώς τώρα αποτελούσαν
ταμπού. Το ’68 αποτέλεσε ασφαλώς σταθμό στη διεκδίκηση των ατομικών και
πολιτικών δικαιωμάτων, λένε οι Γάλλοι σοσιαλιστές. Όμως συνέβαλε ελάχιστα στον
μετασχηματισμό της κοινωνίας. Οι κατακτήσεις εκείνης της εποχής δεν αρκούν για
την αντιμετώπιση προβλημάτων όπως η κοινωνική δυσαρέσκεια, η ανασφάλεια στους
χώρους εργασίας, η βία στους δρόμους, η άνιση παγκοσμιοποίηση. Το πνεύμα του
Μάη δεν μπορεί να καθοδηγήσει τα παιδιά των πρωταγωνιστών του.

Ήδη από τον περασμένο Ιούλιο, ο Τόνυ Μπλαιρ είχε παρατηρήσει ότι η
«πολιτιστική επανάσταση» της δεκαετίας του ’60 δεν δημιούργησε ένα αίσθημα
προσωπικής και συλλογικής ευθύνης. «Οι πολίτες θέλουν κανόνες, θέλουν τάξη,
θέλουν μια κοινωνία όπου εκείνοι που σέβονται τους νόμους πετυχαίνουν κι
εκείνοι που τους παραβιάζουν τιμωρούνται», είχε τονίσει ο Βρετανός
πρωθυπουργός, παρουσιάζοντας το πρόγραμμά του κατά της εγκληματικότητας. Αλλά
με τον Μπλαιρ μπορεί κανείς εύκολα να καθαρίσει, κατηγορώντας τον ως δεξιό,
πουλημένο, τσιράκι του αμερικάνικου ιμπεριαλισμού κ.λπ. Οι Γάλλοι σοσιαλιστές,
αντίθετα, έχουν άλλο κύρος. Όταν ο γραμματέας διεθνών θεμάτων Πιερ Μοσκοβισί
διαπιστώνει ότι το «όχι» στον πόλεμο του Ιράκ δεν οδήγησε πουθενά και μιλά για
την ανάγκη μιας «αληθινής μεταρρυθμιστικής επανάστασης», είμαστε υποχρεωμένοι
να τον ακούσουμε. Όταν ο υπεύθυνος μελετών του κόμματος Αλαίν Μπεργκουμιού
επισημαίνει ότι «η αντίθεση στον φιλελευθερισμό δεν αρκεί για την επανίδρυση
του μεταρρυθμισμού από τα αριστερά», δεν μπορούμε να τον προσπεράσουμε
σηκώνοντας τους ώμους.

Υπάρχουν «όχι» εποικοδομητικά, όπως η άρνηση της πλειοψηφίας του
Ευρωκοινοβουλίου να δεχθεί τον ανεκδιήγητο Μπουτιλιόνε ως επίτροπο
Δικαιοσύνης, και «όχι» σκοπιμότητας, όπως η απόρριψη του ευρωπαϊκού
Συντάγματος από τον Λωράν Φαμπιούς, που καλλιεργεί με τον τρόπο αυτόν τις
εθνικιστικές αυταπάτες των συμπατριωτών του στην προσπάθειά του να κερδίσει το
2007 την προεδρία της Γαλλίας. Πέρα απ’ αυτά τα «όχι», όμως, υπάρχει η ανάγκη
να ασκηθεί συγκεκριμένη πολιτική για την αντιμετώπιση συγκεκριμένων
προβλημάτων. Ο λόγος ύπαρξης της πολιτικής είναι η αποτροπή του χάους, είπε ο
γραμματέας του Σοσιαλιστικού Κόμματος Φρανσουά Ολλάντ κλείνοντας τις εργασίες
της συνδιάσκεψης. Ο καθένας ας αναλάβει τις ευθύνες του.