Διαστάσεις Tο άλλοθι της Eυρώπης

Ζακ Σιράκ: σε περίπτωση νίκης του Κέρυ, πάνε τα μεγαλεία

Για το δεύτερο ντιμπέιτ δεν ξέρουμε, μπορούμε όμως να κάνουμε μια βάσιμη
υπόθεση: η λέξη Ευρώπη δεν αναφέρθηκε ούτε μία φορά. H εξωτερική πολιτική ήταν
αντικείμενο του πρώτου ντιμπέιτ, όπου ο γερουσιαστής Κέρυ πρόφερε πράγματι μία
φορά τη μαγική λέξη. «H επιτυχία της επιχείρησης στο Ιράκ», είπε, «είναι προς
το συμφέρον των Ευρωπαίων, αν δεν θέλουν αναταραχή στις πόρτες των σπιτιών
τους». Από τον πρόεδρο Μπους, πάλι, δεν έχουμε απαιτήσεις, η Ευρώπη είναι μια
λέξη ξένη προς αυτόν, εκείνος μιλά απλώς για τους Βρετανούς συμμάχους του ή
για τους Πολωνούς στρατιώτες που αποτελούν μέρος της «πολυεθνούς» συμμαχίας
στο Ιράκ.

Κατά περίεργο τρόπο, όμως, ο προεδρικός υποψήφιος που περιγράφει την Ευρώπη με
την πραγματική της διάσταση, δηλαδή μια ομάδα χωρών που δεν είναι πλέον εθνικά
κυρίαρχες αλλά κάνουν πως δεν το ξέρουν, είναι ο Μπους και όχι ο Κέρυ. H
προεδρία του πρώτου – σημειώνει η Μπάρμπαρα Σπινέλλι στη Στάμπα – ήταν
ευλογία για όλους εκείνους στην Ευρώπη που επιμένουν να κρατούν όρθιο το πτώμα
του ισχυρού και αποτελεσματικού εθνικού κράτους. H αμερικανική αλαζονεία και
μονομέρεια τούς επέτρεψε να οχυρωθούν πίσω από τη φανταστική ανεξαρτησία τους
και να αναβάλουν επ’ αόριστον τις επώδυνες αποφάσεις. Τα τέσσερα τελευταία
χρόνια, ο Λευκός Οίκος ήταν σαν ένα πολυτελές ξενοδοχείο, όπου οι τεμπέληδες
Ευρωπαίοι – είτε φιλοαμερικανοί είτε αντιαμερικανοί – μπορούσαν να
απολαμβάνουν όλα τα κομφόρ. Ο Μπους ήταν το άλλοθι της Ευρώπης.

Αν – λέμε, αν – στις επερχόμενες εκλογές νικήσει ο υποψήφιος του Δημοκρατικού
Κόμματος, τα πράγματα θα μπερδευτούν. Ο Κέρυ έχει απαιτήσεις από την Ευρώπη,
θεωρεί ότι χωρίς την ενεργή συμμετοχή της δεν μπορεί να υπάρξει λύση στο Ιράκ,
όπως και στο Ιράν, όπως και στις μελλοντικές διεθνείς κρίσεις. H λογική του
δεν είναι λιγότερο ιμπεριαλιστική από τη λογική του Μπους. Την ίδια παγκόσμια
κυριαρχία επιζητεί κι αυτός. Στο σχήμα αυτό, όμως, θέλει την Ευρώπη μαζί του,
κοντά του, ή καλύτερα από κάτω του. Θα πρέπει λοιπόν κι εκείνη να αναλάβει τις
ευθύνες της. Θα πρέπει να πραγματοποιήσει ένα ποιοτικό άλμα, να μετατραπεί σε
μια πραγματική ένωση, ώστε να μπορεί με αποτελεσματικό τρόπο είτε να
συνεργάζεται με την αμερικανική υπερδύναμη είτε να αντιστέκεται στις βουλές
της. Με τον Κέρυ δεν θα υπάρχουν πλέον δικαιολογίες: το «παγκόσμιο τεστ», στο
οποίο ο Μπους απέτυχε παταγωδώς, θα κληθεί να το δώσει η Ευρώπη. Κι αυτό το
τεστ δεν μπορεί να το δώσει με αύξηση των εδρών που κατέχει στο Συμβούλιο
Ασφαλείας. Χρειάζεται μια συλλογική έδρα, όπως χρειάζεται μια φωνή, μια
οικονομία, μια εξωτερική πολιτική.

Μήπως τελικά είναι καλύτερα να νικήσει ο Μπους;