Δρόμοι

«Πρόκειται…

… για την οικονομία, βλάκα!». Αυτό θα μπορούσε να είναι το σλόγκαν ενός
οικονομολόγου για τις επερχόμενες αμερικανικές εκλογές. Αλλά δεν είναι. Το
διακύβευμα στην αναμέτρηση αυτή είναι πολύ σημαντικότερο από την οικονομία. «H
οικονομική διαχείριση των τεσσάρων τελευταίων ετών ήταν απογοητευτική», γράφει
στους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» ο νομπελίστας οικονομολόγος Τζόζεφ Στίγκλιτς. Μια
μείωση των φόρων που δεν αποσκοπούσε τόσο στην τόνωση της οικονομίας, όσο να
ωφελήσει τους πιο πλούσιους Αμερικανούς, οδήγησε σε αυτό που είχαν προβλέψει
οι επικριτές αυτού του μέτρου: στη διεύρυνση του χάσματος ανάμεσα στους
πλούσιους και τους φτωχούς και στη δημιουργία τεραστίων ελλειμμάτων. Δεν είναι
λοιπόν περίεργο πως όχι μόνο δεν δημιουργήθηκαν θέσεις εργασίας, αλλά αντίθετα
σημειώθηκε απώλεια θέσεων στο σύνολο της τετραετίας για πρώτη φορά από την
ύφεση. Συνολικά, χάθηκαν ένα εκατομμύριο θέσεις εργασίας. Από τότε που ανέλαβε
την εξουσία ο Μπους, το ετήσιο πραγματικό εισόδημα του μέσου νοικοκυριού
μειώθηκε κατά 1.500 δολάρια (1.220 ευρώ).

Υπάρχουν…

… όμως και άλλα σημαντικά θέματα που διακυβεύονται σε αυτές τις εκλογές,
τονίζει ο Στίγκλιτς: η εντιμότητα, το κοινωνικό κράτος, η διαφάνεια, ο ρόλος
της επιστήμης, το νόημα της αμερικανικής ηγεσίας. Τα τεράστια ελλείμματα του
Μπους θα ασκήσουν μεγάλη πίεση στις μελλοντικές γενιές, χωρίς να έχουν
οδηγήσει σε αύξηση των επενδύσεων στην έρευνα ούτε στη βελτίωση της
εκπαίδευσης. Ο Μπους θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει το πλεόνασμα που
κληρονόμησε από τα χρόνια του Κλίντον για να χρηματοδοτήσει ένα πρόγραμμα
κοινωνικής ασφάλισης: προτίμησε όμως να σπαταλήσει αυτό το πλεόνασμα,
διαβρώνοντας τους δεσμούς ανάμεσα στη σημερινή γενιά και την επόμενη.

Ένας…

… άλλος τομέας όπου η διακυβέρνηση του Μπους ήταν καταστροφική είναι το
περιβάλλον: από την αύξηση του αρσενικού στο νερό μέχρι την αύξηση της
ρύπανσης της ατμόσφαιρας και από την εγκατάλειψη των προγραμμάτων για τα
τοξικά απόβλητα μέχρι την αύξηση των απειλών προς τη φύση, οι συνέπειες της
πολιτικής του θα είναι αισθητές για πολλές γενιές.

H επιτυχία…

… της Αμερικής οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στα επιτεύγματα της επιστήμης και
της τεχνολογίας, επισημαίνει ο νομπελίστας οικονομολόγος. H περιφρόνηση που
δείχνει όμως ο Μπους προς την επιστήμη και την επιστημονική κοινότητα έχει
εξοργίσει ακόμη και αυτή την, απολιτική συνήθως, ομάδα. Για παράδειγμα, ο
Αμερικανός πρόεδρος προσπάθησε για χρόνια να αμφισβητήσει τις επιστημονικές
μελέτες για το φαινόμενο του θερμοκηπίου, επειδή δεν «βόλευαν» την πετρελαϊκή
βιομηχανία. Όταν τελικά η Εθνική Ακαδημία Επιστημών έφτασε στο μόνο συμπέρασμα
στο οποίο μπορούσε να φτάσει, ότι δηλαδή το φαινόμενο του θερμοκηπίου αποτελεί
μια πραγματική απειλή για τη Γη, ο Μπους αναγκάστηκε να δεχθεί τα πορίσματά
της – αλλά δεν έκανε τίποτα στη συνέχεια. H εμπιστοσύνη ανάμεσα σε αυτόν και
τους Αμερικανούς πολίτες, όπως και τους πολίτες του υπόλοιπου κόσμου, έχει διαρραγεί.