Πεπόνι, μια τελευταία γλυκιά πολυτέλεια

Τα έπιανα ένα ένα και τα χτυπούσα ελαφρώς με το δάκτυλό μου για να ακούσω την
ηχώ. Τα μύριζα για να καταλάβω το άρωμα. Χάιδευα τον «ομφαλό» τους για να δω
εάν μπορώ να καταλάβω πόσο τρυφερή είναι η κρυμμένη τους σάρκα. Ύστερα απ’ όλα
αυτά αγόρασα ένα, με το προαίσθημα ότι έπαιρνα γουρούνι στο σακί. Δεν είχα
καταλάβει τίποτε. Ακόμα κι εμείς οι «ειδικοί» χανόμαστε μπροστά σε ένα πεπόνι.
Λαχείο είναι η επιλογή τους, όποιες θεωρίες και να ακούσει κανείς.

Είναι μία από τις ειρωνείες της φύσης το γεγονός ότι κάτι τόσο ωραίο σου
δημιουργεί τόσα διλήμματα όταν έρθει η ώρα να το επιλέξεις. Πόσες φορές έχουμε
κόψει ένα πεπόνι που μας βγήκε σαν κολοκύθι, άγλυκο και σχεδόν ξύλινο στη
γεύση και στην υφή;

Ένα καλό πεπόνι, όπως ένα καλό καρπούζι, είναι μία από τις τελευταίες ηδονές
του καλοκαιριού, ένα δώρο που προσφέρει η φύση προς το τέλος της εποχής, μια
τελευταία γλυκιά πολυτέλεια πριν έρθουν οι βροχές. Ένα καλό πεπόνι λειώνει στο
στόμα χωρίς όμως να χάνει την τραγανή του υφή. Το άρωμά του θυμίζει μέλι και
λουλούδια μαζί. Την εποχή αυτή τα πεπόνια είναι μια ξεχωριστή λιχουδιά, κυρίως
εάν έχουμε και λίγες λεπτές φετούλες από προσούτο για συνοδεία.

Από την άλλη, όπως είπαμε, όταν είναι άγευστο είναι σαν αγγούρι. Τελικά, η
επιλογή ενός καλού πεπονιού εξαρτάται από την ποικιλία.

Τα πεπόνια ανήκουν στην οικογένεια Cucumis (όπου ανήκουν και τα αγγούρια) και
υπάρχουν τρεις κύριες κατηγορίες: Τα πεπόνια που έχουν λεία φλούδα και συνήθως
(αλλά όχι πάντα) πράσινη σάρκα. Πράγματι, όταν είναι καλά είναι πάρα πολύ
γλυκά και θυμίζουν μέλι στη γεύση. H σάρκα τους έχει ελάχιστα κοκκώδη υφή.
Εκείνα που έχουν φλούδα σαν σκαλιστή, σαν λέπια σχεδόν, και είναι στρογγυλά.
Συνήθως το χρώμα της σάρκας τους είναι πορτοκαλί και το άρωμά τους θυμίζει
κάτι από άνθη. Και τα πεπόνια με σκαλιστή φλούδα που θυμίζει δίχτυ και όχι
«λέπια» και μοιάζουν στη γεύση και στην υφή με τα άλλα σκαλιστά. Τα υβρίδια
βέβαια και οι νέες ποικιλίες που δημιουργούνται συνέχεια είναι πάμπολλα. H
βασική διαφορά είναι αυτή της φλούδας, εάν είναι λεία ή σκαλιστή.

Τα πεπόνια που έχουν φλούδα σαν σκαλιστή είναι πιο εύκολο να τα διαλέγει
κανείς. Τα ώριμα έχουν χρώμα σχεδόν χρυσαφένιο και η υφή της φλούδας είναι σαν
ανάγλυφη. Σημαντικό σημείο αναφοράς για τα πεπόνια είναι το στρογγυλό κενό στο
χρώμα, το σημάδι που δείχνει το σημείο που ακουμπούσε στο χώμα. Και αυτό
πρέπει να είναι σαν ανάγλυφο, αλλά όχι τόσο έντονο. Εάν δεν υπάρχει τέτοιο
σημάδι σημαίνει ότι το πεπόνι κόπηκε πιο νωρίς απ’ όσο έπρεπε και δεν θα είναι
τόσο γλυκό. Ο «ομφαλός» επίσης είναι σημαντικό σημείο αναφοράς. Όλα τα πεπόνια
κόβονται όταν το φρούτο πέφτει εύκολα από το φυτό, χωρίς να πάρει μαζί του το
παραμικρό μέρος του κοτσανιού στον «ομφαλό». Επίσης σημαντικό είναι το άρωμα.
Όταν τα πεπόνια είναι ώριμα μοσχοβολάνε σαν λουλούδια. Προσοχή όμως να μην
έχουν ωριμάσει πολύ γιατί τότε θα είναι πολύ μαλακό και στη γεύση θα μοιάζουν
χαλασμένα.

Δυστυχώς τα πράγματα δυσκολεύουν όσον αφορά τα λεία στη φλούδα πεπόνια. H
επιλογή τους είναι πιο δύσκολη. Δεν έχουν σκαλίσματα, άρα δεν έχει τίποτε να
δει κανείς στη φλούδα πάρα μόνο εάν έχουν μια σχεδόν κέρινη επιφάνεια. Είναι
ένδειξη της ωριμότητας. Δεν έχουν έντονο άρωμα, άρα η μυρωδιά τους δεν λέει
πολλά. Είναι δύσκολο να κρίνει κανείς κάτι από το χρώμα, πρώτον επειδή αυτό
διαφέρει από ποικιλία σε ποικιλία. Καμιά φορά όμως έχουν σκούρους λεκέδες, που
δείχνουν τα σημεία όπου έχει συγκεντρωθεί η ζάχαρη και αν το φρούτο είναι ή
δεν είναι γλυκό.

«Παρτενέρ» πολλών φαγητών

Με ένα γλυκό, ώριμο πεπόνι έχουμε μπροστά μας ένα σχεδόν έτοιμο – και
τέλειο – πιάτο.

Το πεπόνι ταιριάζει με πάμπολλα φαγητά. Στη μοντέρνα υψηλή μαγειρική της
Γαλλίας, διάφοροι σεφ το… παντρεύουν με το καβούρι. Ένας από τους πιο
διάσημους Γάλλους σεφ, ο Αλέν Ζιράρντ, τυλίγει λεπτές σαν τσιγαρόχαρτο φέτες
από πεπόνι, τις οποίες καρυκεύει με διάφορα μπαχαρικά, γύρω από μια κουταλιά
καβουροσαλάτα. Δεν χρειάζεται όμως να είναι κανείς σούπερ σεφ για να απολαύσει
το πεπόνι με διάφορους πρωτότυπους τρόπους. Οι καλύτεροι συνδυασμοί μάλιστα
είναι οι πιο απλοί, όπως με προσούτο ή – όσο περίεργο και αν ακούγεται – με
λίγο φρεσκοτριμμένο πιπέρι.

Το πεπόνι ταιριάζει με πολλά φρέσκα μυρωδικά και με διάφορες πρασινάδες. H
ρόκα, ο βασιλικός, ο δυόσμος είναι όλα εξαιρετικά με το πεπόνι. Ίσως οι
περισσότεροι από μας δεν έχουμε συνηθίσει να προσθέσουμε λίγο φρούτο στην
πράσινη σαλάτα μας, αλλά με μέτρο και σωστή αναλογία γίνεται ένα τέλειο γεύμα
για τις τελευταίες αυτές ζεστές νύχτες.

Τα αλμυρά με το πεπόνι είναι εξίσου καλός συνδυασμός. Δεν είναι μόνο το
κλασικό προσούτο που του ταιριάζει αλλά και διάφορα σαλάμια, ακόμα και
λουκάνικα, κυρίως εάν είναι πικάντικα. Με το σαλάμι της Λευκάδος, για
παράδειγμα, είναι πολύ ωραίο.

Το πεπόνι, φυσικά, χρησιμοποιείται και στο τέλος ενός γεύματος, είτε σκέτο
ως φρούτο είτε ως επιδόρπιο. Υπάρχουν πολλές συνταγές για γλυκές και κρύες
σούπες-επιδόρπια από πεπόνι. Είναι πολύ ωραίο με λίγο καλής ποιότητος γιαούρτι
και μέλι ή και με μούρα, εάν βρούμε. Ένα από τα πιο αγαπημένα μου επιδόρπια
είναι το πεπόνι, κομμένο στη μέση, και γεμισμένο με μοσχάτο Σάμου. Δοκιμάστε
το ακόμα και με μαυροδάφνη.

Σουβλάκι από… πεπόνι

Για 6 μερίδες

* 1 μεγάλο πεπόνι με πορτοκαλί σάρκα, γύρω στα 2 – 2 1/2 κιλά

* 1 ματσάκι φρέσκο βασιλικό

* 150 γραμμ. προσούτο

1. Κόβουμε το πεπόνι στη μέση και καθαρίζουμε τα σπόρια. Κόβουμε το
κάθε μισό ξανά στη μέση. Κόβουμε τις άκρες και τις αποθηκεύουμε για άλλη χρήση
(ή τις τρώμε).

2. Καθαρίζουμε τη φλούδα. Αφαιρούμε ένα κομμάτι από τη μέσα πλευρά ώστε
η υπόλοιπη φέτα να είναι σχεδόν πλακέ. Κόβουμε τη φέτα αυτή σε τρεις, σχεδόν
ίσες, φέτες. Επαναλαμβάνουμε με το υπόλοιπο πεπόνι. Τα περισσεύματα τα τρώμε ή
τα αποθηκεύουμε.

3. Ανοίγουμε ένα κομμάτι από πλαστική μεμβράνη και βάζουμε μία φέτα στη
μέση. Από πάνω βάζουμε μια φέτα προσούτο, κόβοντάς το με τέτοιο τρόπο ώστε να
χωράει ακριβώς πάνω από το πεπόνι. Επαναλαμβάνουμε, και τελειώνουμε με μία
τρίτη φέτα πεπονιού, τυλίγουμε σφιχτά και τοποθετούμε το «σάντουιτς» αυτό στο
ψυγείο. Φτιάχνουμε άλλο ένα. Κατόπιν, κάνουμε το ίδιο πράγμα, μόνο αντί για
προσούτο γεμίζουμε τις φέτες με τα φρέσκα φύλλα του βασιλικού. Τυλίγουμε και
τα βάζουμε στο ψυγείο για μία ώρα.

4. Όταν είμαστε έτοιμοι να σερβίρουμε, κόβουμε τα «σάντουιτς» σε
μπουκιές και τις καρφώνουμε με οδοντογλυφίδα. Σερβίρουμε.

Πεπόνι σαλάτα με γαρίδες και ρόκα

Για 4 μερίδες

* 1/2 φλιτζάνι λευκό κρασί

* 1 φλιτζάνι νερό

* 2 κτ σούπας ξίδι σέρι

* Λίγο αλάτι

* 1 σκελίδα σκόρδο, ψιλοκομμένη

* 1 φρέσκο κρεμμυδάκι, ψιλοκομμένο

* Μία πρέζα μπούκοβο

* 500 γραμμ. μεγάλες γαρίδες, με τα κελύφη τους

* 1 κιλό πεπόνι, καθαρισμένο

* 200 γραμμ. ρόκα καθαρισμένη

* 1 κτ σούπας λεμόνι

* 1/3 του φλιτζανιού ελαιόλαδο

1. Σε μια ρηχή, μεγάλη κατσαρόλα βράζουμε όλα τα υλικά μαζί το κρασί,
το νερό, το ξίδι, το αλάτι, το μπούκοβο, το σκόρδο και το κρεμμυδάκι. Μόλις
βράσουν προσθέτουμε τις γαρίδες και μόλις βράσουν σκεπάζουμε την κατσαρόλα και
κλείνουμε τη φωτιά. Όταν το μείγμα κρυώσει τοποθετούμε ολόκληρη την κατσαρόλα
στο ψυγείο.

2. Καθαρίζουμε τις γαρίδες από τα κελύφη τους. Κρατάμε τον ζωμό στην
άκρη. Κόβουμε το πεπόνι στα τέσσερα και στη συνέχεια κόβουμε κάθε τέταρτο σε
λεπτότερες φέτες. Καθαρίζουμε τη φλούδα. Χοντροκόβουμε τη ρόκα.

3. Στραγγίζουμε τον ζωμό από τις γαρίδες και ανακατεύουμε μία κουταλιά
απ’ αυτό μαζί με το λάδι και το λεμόνι. Χτυπάμε με το σύρμα για να φτιάξουμε
σάλτσα. Τοποθετούμε τις φέτες πεπονιού σε ένα μπολ και τις ανακατεύουμε με 2
κουταλιές από τη σάλτσα. Βάζουμε τις φέτες πεπονιού σε μια πιατέλα.
Ανακατεύουμε τη ρόκα με τη σάλτσα και την τοποθετούμε πάνω από το πεπόνι. Στη
συνέχεια ανακατεύουμε τις καθαρισμένες γαρίδες με τη σάλτσα και τις βάζουμε
από πάνω. Περιχύνουμε την υπόλοιπη σάλτσα από πάνω και σερβίρουμε.