Kουδούνι με κενά και διπλοβάρδιες

Για 1,5 εκατ. μαθητές και 150 χιλιάδες εκπαιδευτικούς χτυπάει σήμερα το
κουδούνι σε περίπου 15 χιλιάδες δημόσια και ιδιωτικά Νηπιαγωγεία, Δημοτικά,
Γυμνάσια, Λύκεια και TEE που βρίσκονται διασπαρμένα σε όλη τη χώρα, από τον
Έβρο μέχρι την Κρήτη και από την Κέρκυρα μέχρι τη Ρόδο.
![]() |
Ένας ολόκληρος κόσμος, περίπου 1 εκατ. νοικοκυριά, θα μπει «σε μια σειρά», θα
ρυθμίσει την καθημερινότητά του μέχρι το επόμενο καλοκαίρι, στη βάση αυτής της
σχέσης του με την εκπαίδευση των παιδιών του.
Στα Νηπιαγωγεία θα φοιτήσουν φέτος περίπου 140 χιλιάδες νήπια, στα Δημοτικά
σχολεία 660 χιλιάδες μαθητές, στα Γυμνάσια 320 χιλιάδες, στα Ενιαία Λύκεια 235
χιλιάδες και στα TEE, τα οποία φέτος έχουν σημαντική μείωση εγγραφών, περίπου
110 χιλιάδες. Ανάμεσά τους 130.000 αλλοδαποί και παλιννοστούντες μαθητές από
περισσότερες από 30 χώρες συνθέτουν την πολυμορφία του ελληνικού σχολείου, από
το Νηπιαγωγείο μέχρι και το Λύκειο.
Ένα «ξανακοίταγμα», ωστόσο, του σχολείου στον καθρέφτη του πρόσφατου
παρελθόντος, φανερώνει μια συνεχή μείωση του πληθυσμού του, παρ’ όλο που
αυξάνει την ίδια περίοδο ο αριθμός των παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών
που εισέρχονται στην ελληνική εκπαίδευση.
Ιδιαίτερα στην υποχρεωτική εκπαίδευση (Δημοτικό και Γυμνάσιο) αναδεικνύεται,
με την «ψυχρή» αποτύπωση των αριθμών, ότι τα τελευταία δέκα χρόνια, από το
1993/94 έως το 2003/04, το σχολικό κουδούνι δεν χτύπησε για 160 χιλιάδες
παιδιά, σχολικής ηλικίας Δημοτικού και Γυμνασίου, δηλαδή της 9χρονης
υποχρεωτικής εκπαίδευσης. Αυτό ήταν το τίμημα που πλήρωσε η χώρα μας εξαιτίας
του δημογραφικού μας προβλήματος.
Παράλληλα τα τελευταία δέκα χρόνια, κάθε αναφορά στην «κίνηση» του
μαθητικού πληθυσμού, ιδιαίτερα της A/βάθμιας Εκπαίδευσης, συνοδεύεται από έναν
μακρύ κατάλογο καταργήσεων και συγχωνεύσεων σχολείων που δεν αποτελεί παρά τη
«νεκρολογία» της γεννητικότητας της προηγούμενης εικοσαετίας, η οποία
μαζικοποιούσε τον μαθητικό πληθυσμό και πύκνωνε τις τάξεις των Δημοτικών
σχολείων. Μόνο την τελευταία δεκαετία «αποσύρθηκαν» από τη λειτουργία,
αφήνοντας χιλιάδες θρανία κενά, συνολικά περίπου 1.398 δημόσια Δημοτικά
σχολεία.
Οι συνέπειες της κρατικής υποχρηματοδότησης (εκτός των άλλων πάνω από 15.000
απλήρωτοι εκπαιδευτικοί), έχουν και τα εξής αποτελέσματα: Την κυριαρχία των
φροντιστηρίων και το αυξημένο ιδιωτικό εκπαιδευτικό κόστος των νοικοκυριών, τη
διπλή βάρδια που παραμένει, τις χιλιάδες χαμένες ώρες εξαιτίας των 10 χιλιάδων
κενών που έχουν καταγραφεί, το έλλειμμα στην επιμόρφωση, τον
εξεταστικοκεντρικό προσανατολισμό, το αναχρονιστικό πλαίσιο, τους μίζερους
μισθούς που λιπαίνουν το έδαφος για το ξόδεμα ενέργειας χιλιάδων εκπαιδευτικών
έξω από το σχολείο. Όλα αυτά και άλλα ακόμη, είναι αλήθεια πως δημιουργούν
«κατάγματα» στην εκπαιδευτική διαδικασία, στην ίδια την προετοιμασία του
μαθητικού πληθυσμού για την αντιμετώπιση ενός απαιτητικού μέλλοντος.
Διπλοβάρδιες
Έτσι, τη φετινή σχολική χρονιά (2004-05) περίπου 250.000 μαθητές θα
συνεχίζουν να φοιτούν πρωί – απόγευμα στα πάνω από 1.000 σχολεία διπλής
βάρδιας με σημαντικές επιπτώσεις τόσο στη σχολική απόδοση όσο και στην
επιβάρυνση βασικών φυσιολογικών λειτουργιών εκπαιδευτικών και εκπαιδευομένων,
γεγονός που αναδεικνύεται με σαφήνεια σε έρευνα του Αριστοτελείου
Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, σύμφωνα με την οποία 9 στους 10 εκπαιδευτικούς
υποστηρίζουν ότι οι μαθητές τους συμμετέχουν λιγότερο όταν το μάθημα γίνεται
απόγευμα, ενώ και οι ίδιοι δηλώνουν «πεσμένοι» όταν διδάσκουν σε απογευματινή
βάρδια.
Παράλληλα, τριάντα χρόνια μετά τη συνταγματική κατοχύρωση της 9χρονης
υποχρεωτικής εκπαίδευσης, 7.000-8.000 παιδιά θα αναγκαστούν να εγκαταλείψουν
την υποχρεωτική εκπαίδευση. Εντωμεταξύ έξι μήνες μετά τις εθνικές εκλογές του
Μαρτίου το ΥΠΕΠΘ χρωστά μισθούς αρκετών μηνών σε πάνω από 20 χιλιάδες
εκπαιδευτικούς που δίδαξαν την προηγούμενη σχολική χρονιά.
Στον αέρα και 80.000 παιδιά με δυσλεξία
H έλλειψη επαρκών και άρτια εξοπλισμένων και στελεχωμένων διαγνωστικών
μονάδων δεν θα επιτρέψει την έγκαιρη και πλήρη διαγνωστική εκτίμηση των
ιδιαιτέρων αναγκών των παιδιών με ειδικές μαθησιακές δυσκολίες – δυσλεξία.
Έτσι, περίπου 80.000 μαθητές που θα παρουσιάσουν σοβαρές αναγνωστικές
δυσκολίες εξαιτίας της δυσλεξίας, θα οδηγηθούν στον… Καιάδα της σχολικής
αποτυχίας, αφού περάσουν από την «Οδό του Μαρτυρίου».














