Σοκ 100 εκατομμυρίων βολτ

Στην Αρχαία Ελλάδα θεωρούνταν το όπλο του Δία, ενώ οι Βίκινγκς πίστευαν ότι
ο Θορ, ο θεός του κεραυνού, τον εξακόντιζε εναντίον των εχθρών του. Αλλά ένας
Αμερικανός εφευρέτης, ο Βενιαμίν Φραγκλίνος, έδειξε ότι ο κεραυνός είναι στην
πραγματικότητα η εκτόνωση στατικού ηλεκτρισμού από τον ουρανό.

Όπως φάνηκε την περασμένη εβδομάδα, ο κεραυνός είναι μία από τις πιο ισχυρές
και τρομακτικές δυνάμεις της φύσης. Μπορεί να πλήξει σε απόσταση οκτώ
χιλιομέτρων, να αυξήσει τη θερμοκρασία έως 50.000 βαθμούς Κελσίου και να έχει
φορτίο 100 εκατομμυρίων βολτ. Ένας κεραυνός πιστεύεται πως ευθύνεται για την
πυρκαγιά που ξέσπασε σε μια σχολή ιππασίας στις Γαλλικές Άλπεις, στην οποία
σκοτώθηκαν επτά έφηβοι και δύο ενήλικοι.

Κατά τη διάρκεια καταιγίδας που σάρωσε την περασμένη Πέμπτη τις Δυτικές
Άλπεις, κεραυνοί έπληξαν το χωριό Λεσερέν, βόρεια του Σαμπερί, και οι ξύλινοι
κοιτώνες της σχολής ιππασίας έγιναν παρανάλωμα του πυρός. H τοπική αστυνομία
δεν έχει αποκλείσει άλλες πιθανές αιτίες για την πυρκαγιά, όπως κάποιο
τσιγάρο, αλλά οι περισσότερες πιθανότητες είναι να προκλήθηκε από βραχυκύκλωμα
εξαιτίας κεραυνού.

Πεθαίνουν από τα τραύματα

Στη Βρετανία, κεραυνοί χτυπούν κάθε χρόνο 30 έως 60 ανθρώπους. Μερικά από τα
θύματα αυτά πεθαίνουν από τα τραύματά τους, συχνά από καρδιακή προσβολή. Την
περασμένη Τρίτη, ένα 14χρονο αγόρι σκοτώθηκε από κεραυνό στην πίσω αυλή του
σπιτιού του στο Βλόξγουιτς των Ουέστ Μίντλαντς. Την ίδια ημέρα, άλλος κεραυνός
τραυμάτισε τέσσερα κορίτσια στο Χάιντ Παρκ του Λονδίνου.

Στην Αμερική, όπου οι κεραυνοί είναι πιο συνηθισμένοι και δυνατοί, τα 30
τελευταία χρόνια 67 Αμερικανοί σκοτώνονται κάθε χρόνο από κεραυνούς –
περισσότεροι απ’ όσους πεθαίνουν από κυκλώνες. Ετησίως, άλλοι 300
τραυματίζονται σοβαρά. Οι επιζήσαντες παρουσιάζουν ευρύ φάσμα μακροπρόθεσμων
προβλημάτων υγείας, όπως αϋπνία, ισχυρούς πονοκεφάλους, κώφωση, απώλεια
μνήμης, παράλυση και άλλα προβλήματα που έχουν σχέση με εγκεφαλικές βλάβες.

Οι υπεύθυνοι των αμερικανικών υγειονομικών υπηρεσιών αντιμετωπίζουν τους
κεραυνούς πολύ σοβαρά. Εκτιμούν πως οι πιθανότητες να πληγεί από κεραυνό ένας
Αμερικανός σε μια δεδομένη χρονιά είναι μία στις 700.000, αλλά οι πιθανότητες
αυξάνονται σε μία στις 3.000 στη διάρκεια μιας ζωής 80 ετών.

Πώς να «μετράτε» τους κεραυνούς

Όταν ακούσει κανείς μια βροντή, διατρέχει θεωρητικά τον κίνδυνο να
χτυπηθεί από κεραυνό. Κατά τη διάρκεια μιας καταιγίδας, ο κεραυνός μπορεί να
πλήξει ώς και 16 χιλιόμετρα από το σημείο στο οποίο βρέχει. Είναι περίπου η
ίδια απόσταση με εκείνη που μπορεί να διατρέξει ο ήχος της βροντής. Στην
Αμερική δίνεται στον κόσμο η συμβουλή να ακολουθεί τον κανόνα 30-30 όταν η
ορατότητα είναι καλή και δεν υπάρχει τίποτε που να σε εμποδίζει να δεις μια
καταιγίδα να πλησιάζει: όταν δεις αστραπή, πρέπει να μετρήσεις τον χρόνο μέχρι
να ακούσεις τη βροντή. Αν αυτός ο χρόνος είναι 30 δευτερόλεπτα ή μικρότερος, η
καταιγίδα απέχει περίπου 10 χιλιόμετρα από το σημείο που βρίσκεσαι και
διατρέχεις κίνδυνο να σε χτυπήσει κεραυνός. Το δεύτερο μέρος του κανόνα
λαμβάνει υπόψη έναν άλλο παράγοντα: ότι ο κεραυνός μπορεί να χτυπήσει για
κάποιο χρονικό διάστημα αφού έχει περάσει η καταιγίδα. Περιμένετε 30 λεπτά
μετά την τελευταία βροντή πριν εγκαταλείψετε το καταφύγιό σας λέει ο κανόνας
και μη γελιέστε από λιακάδες και καθαρούς ουρανούς.

Επιμέλεια: Γιώργος Αγγελόπουλος