Στο κόκκινο επιχειρήσεις – νοικοκυριά

Απειλητικές διαστάσεις για το μέλλον ενός αριθμού επιχειρήσεων και πολλών
νοικοκυριών προσλαμβάνει ο δανεισμός. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της
Τραπέζης της Ελλάδος, ο ρυθμός αύξησης των προσωπικών δανείων τον Μάιο έφτασε
το πρωτοφανές ποσοστό του 61,9% σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα του προηγούμενου
έτους. Την ίδια ώρα περισσότερες από 50 επιχειρήσεις, που είναι εισηγμένες στο
Χρηματιστήριο, είναι υπερχρεωμένες και ορισμένες από αυτές διατρέχουν τον
κίνδυνο να αποτελέσουν στο μέλλον μία νέα γενιά προβληματικών. Πρόκειται για
επιχειρήσεις που τα χρέη τους υπερβαίνουν τα 9 δισ. ευρώ και απασχολούν
συνολικά πάνω από 20.000 εργαζόμενους. H ανακοίνωση της βιομηχανίας ΕΛΛΑΤΕΞ
ότι διακόπτει τη βιομηχανική της παραγωγή, ήταν ένα ακόμη ανησυχητικό κρούσμα
σε μία αλυσίδα που έχει ξεκινήσει πρόσφατα η εταιρεία Κλωστήρια Ναούσης, του
ομίλου Λαναρά, και η ANKEP, του ομίλου Αλλαμανή. Ο κίνδυνος να ακουστούν στο
μέλλον νέα επιχειρηματικά «κανόνια», αλλά και να δημιουργηθεί κοινωνικό
πρόβλημα από υπερχρεωμένα νοικοκυριά, θα γίνει έντονος προς το τέλος του
χρόνου καθώς αναμένεται αύξηση των επιτοκίων.

Θηλειά από την αλματώδη άνοδο στα προσωπικά δάνεια τον Μάϊο

Έσφιξε επικίνδυνα τον Μάιο η θηλιά γύρω από τον λαιμό των δανειοληπτών,
καθώς σημειώθηκε αλματώδης άνοδος στα προσωπικά δάνεια, που ξεπέρασαν πλέον τα
5 δισ. ευρώ.

Συγκεκριμένα, τα καταναλωτικά δάνεια σημείωσαν τον Μάιο, σύμφωνα με τα
στοιχεία της Τραπέζης της Ελλάδος, αύξηση 61,9% σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα
του προηγούμενου έτους, ενώ τον προηγούμενο μήνα ο ρυθμός ήταν 53,7%.

Οι Έλληνες, όπως προκύπτει από τα στοιχεία αυτά, δανείζονται όλο και
περισσότερο, προκειμένου να καλύψουν αυξημένες ανάγκες τους, οι οποίες
ξεπερνούν τα περιθώρια του μηνιαίου τους μισθού. Τα καταναλωτικά δάνεια,
αντίθετα με τα στεγαστικά που προορίζονται για μία επενδυτική – κατά κάποιον
τρόπο – τοποθέτηση, καλύπτουν τρέχουσες καταναλωτικές ανάγκες – διακοπές,
αγορές ακριβών ειδών κ.λπ. – και επιβαρύνονται με υψηλά επιτόκια, πάνω από
11%.

44,5 δισ. ευρώ τα υπόλοιπα

Συνολικά, τα δάνεια κάθε είδους προς τα νοικοκυριά αυξήθηκαν τον Μάιο κατά
29,3% σε σύγκριση με τον ίδιο μήνα του προηγούμενου έτους. Από τις αρχές του
χρόνου, όταν ο ρυθμός ήταν 27,2%, σημειώνεται συνεχής επιτάχυνση. Έτσι,
συνολικά τα υπόλοιπα των δανείων φτάνουν τα 44,5 δισ. ευρώ. Το ποσό αυτό
αντιστοιχεί στο 28% του ΑΕΠ, ποσοστό που εξακολουθεί να υπολείπεται του μέσου
ευρωπαϊκού, το οποίο βρίσκεται στο 47% (στην ευρωζώνη).

Ωστόσο, η αύξηση είναι σταθερή και έντονη και αυτό είναι κάτι που προκαλεί
ανησυχία, καθώς οι Έλληνες δεν είναι εθισμένοι να διαθέτουν ένα μεγάλο μέρος
του μηνιαίου εισοδήματός τους για να καλύπτουν υποχρεώσεις από δάνεια.

Οι προειδοποιήσεις

Μπορεί συνολικά η Τράπεζα της Ελλάδος να μη βλέπει λόγο ανησυχίας για τη
σταθερότητα του τραπεζικού συστήματος, αλλά δεν μπορεί να αποκλείσει – στην
πραγματικότητα έχει προειδοποιήσει εμμέσως ο διοικητής της κ. N. Γκαργκάνας –
το ενδεχόμενο μεμονωμένων περιστατικών αδυναμίας εξόφλησης χρεών. Μελλοντικά,
τα μεμονωμένα αυτά περιστατικά δεν αποκλείεται να εξελιχθούν σε κοινωνικό
πρόβλημα, κάτι ανάλογο με τους οφειλέτες των «πανωτοκίων».

Ειδικότερα, τα στεγαστικά δάνεια αυξήθηκαν κατά 25,4% τον Μάιο, σε σύγκριση με
τον ίδιο μήνα του 2003, ενώ τον Απρίλιο είχαν αυξηθεί κατά 25,1%. Το συνολικό
υπόλοιπο των στεγαστικών δανείων έφτασε τον Μάιο τα 29 δισ. ευρώ.

Καταναλωτικά 14,1 δισ. ευρώ

Τα καταναλωτικά δάνεια, στα οποία περιλαμβάνονται τα προσωπικά και τα δάνεια
με δικαιολογητικά, καθώς και οι πιστωτικές κάρτες, αυξήθηκαν κατά 35,8%, από
33,4% τον προηγούμενο μήνα, και έφτασαν τα 14,1 δισ. ευρώ.

Στις πιστωτικές κάρτες υπήρξε μία μικρή συγκράτηση του ρυθμού επέκτασης που
περιορίσθηκε στο 22,9%, από 23,5% τον προηγούμενο μήνα. Το υπόλοιπο του
δανεισμού από πιστωτικές κάρτες έφτασε τα 6,7 δισ. ευρώ. Στα δάνεια με
δικαιολογητικά ο ρυθμός αύξησης ήταν 29,7%. Τα δάνεια αυτά προορίζονται κυρίως
για αγορές συγκεκριμένων προϊόντων.

Σύμφωνα με τα στοιχεία της τράπεζας, τα επιτόκια των στεγαστικών δανείων κατά
μέσο όρο με επιβαρύνσεις ήταν 4,79%, ενώ των καταναλωτικών ήταν 11,45%.