Πρόσωπα Ο άνθρωπος που πολέμησε το κάπνισμα

H έρευνά του επηρέασε τη ζωή εκατομμυρίων ανθρώπων, όμως ο ίδιος δεν βραβεύτηκε ποτέ με το Νόμπελ Ιατρικής

Είναι από τις προσωπικότητες η παρέμβαση των οποίων επηρέασε τη ζωή
εκατοντάδων χιλιάδων, αν όχι πολλών εκατομμυρίων ανθρώπων. Ο Σερ Ρίτσαρντ Ντολ
είναι ένας από τους δυο συντάκτες της ιατρικής μελέτης, η οποία απέδειξε τη
σχέση καρκίνου – καπνίσματος.

Μιας μελέτης που επηρέασε όσο ελάχιστες την ιατρική επιστήμη αλλά και την
κοινωνική, προσωπική συμπεριφορά. H επίμαχη μελέτη των Ρίτσαρντ Ντολ και Οστιν
Μακλίοντ δημοσιεύτηκε το 1954 στην Βρετανική Ιατρική Επιθεώρηση. Ήταν βέβαια
μια περίοδος κατά την οποία στη Βρετανία τα ποσοστά των ανδρών καπνιστών
κορυφώνονταν στο 80%. Σήμερα ο αντίστοιχος αριθμός κυμαίνεται στο 27%.

Σε ηλικία 91 ετών ο Σερ Ντολ έχει πολλούς λόγους να είναι ικανοποιημένος. Πριν
από λίγες ημέρες εκδόθηκε μια ακόμη έρευνά του, η οποία καλύπτει περίοδο 50
ετών και αναφέρεται στις συνήθειες 34.000 Βρετανών γιατρών – η μεγαλύτερη με
κριτήριο τα έτη που καλύπτει αλλά και το περιεχόμενό της, σε σχέση πάντα με το
κάπνισμα. «Δύσκολο να βρεθεί άλλος στον 20ό αιώνα – τουλάχιστον στη Βρετανία –
η δουλειά του οποίου να είχε τόσο σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία των
πληθυσμών», επιβεβαιώνει ο Ρίτσαρντ Σμιθ, αρχισυντάκτης της Βρετανικής
Ιατρικής Επιθεώρησης.

Τα νέα, με βάση την τελευταία έρευνα, είναι ευχάριστα αλλά και δυσάρεστα για
τους καπνιστές. Σύμφωνα με τα συμπεράσματά της, ο κίνδυνος από το συνεχές
κάπνισμα είναι μεγαλύτερος απ’ ό,τι αρχικά είχε εκτιμηθεί. H ομάδα έρευνας
πίστευε ότι από τους φανατικούς καπνιστές, ποσοστό που αγγίζει το 50% μπορεί
να πεθάνει τελικά εξαιτίας του καπνίσματος. H έρευνά τους, όμως, έδειξε ότι το
ποσοστό αυτό μπορεί να φτάνει στο 75%. Κάνοντας χρήση των στοιχείων της, η
ερευνητική ομάδα κατέληξε στο συμπέρασμα ότι 1 δισεκατομμύριο άνθρωποι θα
πεθάνουν κατά τον αιώνα που διανύουμε από το τσιγάρο. Τα ευχάριστα νέα για
τους υποψήφιους πρώην καπνιστές έχουν να κάνουν με τη διάρκεια ζωής: ένας
καπνιστής που σταματά το τσιγάρο στα 30, θα ζει όσο κι ένας μη καπνιστής, ενώ
αν το σταματήσει στα 50, προσθέτει, σύμφωνα με τους ερευνητές, έξι χρόνια
ζωής.

Ο Σερ Ρίτσαρντ Ντολ κάπνισε το τελευταίο του τσιγάρο όταν ανακάλυψε ότι
συνδέεται με τον καρκίνο. Ο πατέρας του ήταν επίσης γιατρός και η μητέρα του
πιανίστα. Το πεδίο των ερευνών του ήταν οι αιτίες, περιβαλλοντικές και
συμπεριφοράς, που βρίσκονται πίσω από την εμφάνιση προβλημάτων υγείας. Ήταν
τότε που τα κρούσματα καρκίνου των πνευμόνων σημείωναν αλματώδη άνοδο. Ο ίδιος
πίστευε αρχικά ότι μπορεί να συνδέεται με τα καυσαέρια ή την πίσσα στους
δρόμους. Περιοδεύοντας όμως σε διάφορα νοσοκομεία παρατήρησε ότι πολλοί
ασθενείς – με καρκίνο στους πνεύμονες – ήταν καπνιστές. Κάπως έτσι άρχισαν
όλα. Οι πανίσχυρες καπνοβιομηχανίες προσπάθησαν να ανατρέψουν τις εκτιμήσεις
του. Τα επιχειρήματά του όμως δεν επιδέχονταν αμφισβήτηση. Παρ’ όλα αυτά, ο
Σερ Ρίτσαρντ Ντολ δεν βραβεύτηκε ποτέ με το Νόμπελ Ιατρικής.