Με συμμετοχή κοινού ο Aσιάτης «Οιδίποδας»

Σκηνή από την παράσταση του «Οιδίποδα τυράννου» όπου οι Θηβαίοι πολίτες είναι ντυμένοι σαν Μογγόλοι και Θιβετιανοί καλόγεροι

Από τις πιο ενδιαφέρουσες θεατρικές συναντήσεις προβλέπεται να είναι η
παρουσίαση της γιαπωνέζικης παράστασης «Οιδίπους τύραννος» του Γιούκιο
Νιναγκάουα στο Ηρώδειο.

Περιβεβλημένη με μακροχρόνιο μύθο, αλλαγμένη σταδιακά και δουλεμένη εκ
νέου και εκ νέου, η παράσταση του διεθνώς αναγνωρισμένου και πολυβραβευμένου
τόσο στην πατρίδα του όσο και στο εξωτερικό σκηνοθέτη, καινοτομεί,
επαναπροσδιορίζοντας με σύγχρονα μέσα αρχέτυπες τελετουργίες και δημιουργώντας
το ύφος της σύγκλισης πολυπολιτισμικών παραδόσεων.

Ο Νιναγκάουα μελετά επί 25 χρόνια την τραγωδία του Σοφοκλή «Οιδίπους τύραννος»
μέσα από τρεις διαφορετικές σκηνικές εκδοχές.

H τελευταία προσέγγιση, αυτή που πρωτοπαίχτηκε τον Ιούνιο του 2002 στην
Ιαπωνία, και θα τη δούμε στην Αθήνα, στο πλαίσιο των εκδηλώσεων της
Πολιτιστικής Ολυμπιάδας, είναι πιστή στο αρχικό κείμενο που μετέφρασε η
φιλόλογος Χαρούε Γιαμαγκάτα (προβλέπονται υπέρτιτλοι) και συμπεριλαμβάνει, με
απλούς τρόπους, τους θεατές στον χορό. Ο λόγος της «κοινής γνώμης»
πρωταγωνιστεί μέσα από τα 16 μέλη του, που θα κάνουν την είσοδό τους στη
σκηνή, ερχόμενοι από το κοίλο – σαν να προέρχονται από τους θεατές, οι οποίοι
σε πολλές σκηνές θα εντάσσονται φωτιστικά στον θρήνο του λοιμού, στον θρίαμβο
και στον σπαραγμό του βασιλιά Οιδίποδα.

Τον τραγικό δολοφόνο του Λάιου, που αναζητά την ταυτότητά του, έναν από
τους πιο διάσημους ρόλους του διεθνούς ρεπερτορίου, θα ερμηνεύσει ένας…
κωμικός ηθοποιός. Ο δημοφιλής στην πατρίδα του Μανσάι Νομούρο, μέλος του
παραδοσιακού ιαπωνικού θεάτρου Kyogen, και από τους βασικούς ηθοποιούς του
Ακίρα Κουροσάβα. Τον ρόλο της Ιοκάστης – σκηνικά αισθητό, αφού θα είναι η
μοναδική γυναικεία παρουσία στον ανδροκρατούμενο θίασο – θα ερμηνεύσει μια
πολυβραβευμένη στη χώρα της ηθοποιός, με μεγάλες επιτυχίες στα εγχώρια
μιούζικαλ και τις παραδοσιακές επιθεωρήσεις, η Ρέι Ασάμι.

H σκηνοθεσία του Νιναγκάουα προσεγγίζει το δυτικό δράμα, εμποτίζοντάς
το με άρωμα Ασίας και με αλλεπάλληλες επεξεργασίες. H πρώτη, περιβεβλημένη με
εκκωφαντική επιτυχία παράσταση, χρονολογείται το 1979. Τότε που εξαπλώθηκε σε
όλο τον κόσμο η φήμη και ο μύθος του γιαπωνέζικου «Βασιλιά Οιδίποδα»,
ξαφνιάζοντας με τον πολυπληθή χορό, ο οποίος ανερχόταν στα 160 άτομα. Δέκα
χρόνια αργότερα ο Νιναγκάουα ανέβασε και πάλι διασκευασμένη την τραγωδία του
Σοφοκλή, με πρωταγωνιστή, στο ρόλο του Οιδίποδα, τον Μικιγίρο Χίρα (το
ελληνικό κοινό τον καταχειροκρότησε ως σπαραχτικό και ανεπανάληπτο ερμηνευτή
της Μήδειας, στην παράσταση του θεάτρου «Τόχο» που παρουσιάστηκε το 1983 στο
Λυκαβηττό και το 1984 στο Ηρώδειο) και την Ασπασία Παπαθανασίου στο ρόλο της
Ιοκάστης. Τότε, το 1986, ο χορός μειώθηκε στα 79 μέλη και η παράσταση παίχτηκε
στο προαύλιο ενός αρχαίου γιαπωνέζικου ναού, στο Τόκιο.

Τώρα ο ίδιος σκηνοθέτης, με διαφορετικούς ηθοποιούς, και χορό
μικρότερης κλίμακας (19 μέλη) επανέρχεται, χρησιμοποιώντας ως σκηνικό τον
τοίχο της πρόσοψης της σκηνής του Ηρωδείου και συνδέοντας τον πολιτισμό της
Άπω Ανατολής με τον δυτικό πολιτισμό. H μείξη στοιχείων από διαφορετικές
κουλτούρες είναι εμφανής και στα κοστούμια και στη μουσική.

Σαν καλόγεροι από το Θιβέτ

Στον «Βασιλιά Οιδίποδα» του Γιούκιο Νιναγκάουα οι πολίτες της Θήβας
θυμίζουν Μογγόλους και Θιβετιανούς καλόγερους. Οι ήχοι, μελωδίες της Κεντρικής
Ασίας με συνδέσεις σύγχρονης ψηφιακής μουσικής είναι μια σύνθεση του Χιντέκι
Τόγκι, ο οποίος θεωρείται στην χώρα του δυναμική μονάδα της νέας γενιάς. Κι
όλα αυτά συνδέονται και λειτουργούν με την τελετουργική αυστηρότητα και τη
γεωμετρική κίνηση μιας τυπικά γιαπωνέζικης χορογραφίας.

INFO

Στο Ηρώδειο στις 1, 2, 3 Ιουλίου (Πληροφορίες, εισιτήρια, τηλ. 210 9282.900).