«Aγκαλιά» με τους καύσωνες

Στην πιο θερμή ζώνη της Ευρώπης βρίσκεται η χώρα μας. Όπως και πολλές άλλες
χώρες, η Ελλάδα είναι ιδιαίτερα «ευάλωτη» στους καύσωνες, οι οποίοι μπορεί να
έχουν σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία ή να προκαλέσουν ακόμη και θανάτους.

Σύμφωνα με μελέτη που πραγματοποίησε το ευρωπαϊκό τμήμα του Παγκόσμιου
Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), τα τελευταία χρόνια η αύξηση της θερμοκρασίας την
άνοιξη και το καλοκαίρι ξεπερνά τους 0,3 βαθμούς Κελσίου, ανά δεκαετία.

Όπως αναφέρει ο κ. Χρήστος Ζερεφός, καθηγητής Φυσικής της Ατμόσφαιρας στο
Πανεπιστήμιο Αθηνών: «H αποσταθεροποίηση του κλίματος – μέρος της οποίας είναι
και η αύξηση της μέσης θερμοκρασίας – έχει ως αποτέλεσμα τα ακραία καιρικά
φαινόμενα όπως οι καύσωνες. Αυτά παρατηρούνται και στη χώρα μας τα τελευταία
χρόνια».

Οι ερευνητές

Όπως επισημαίνουν οι ερευνητές του ΠΟΥ, από το 1976 και μετά, οι ακραία υψηλές
θερμοκρασίες εμφανίζονται με μεγαλύτερη συχνότητα στην Ευρώπη, ενώ έχει
αυξηθεί ακόμη και η ελάχιστη νυχτερινή θερμοκρασία του καλοκαιριού.

«H ελάχιστη επίδραση στην υγεία παρατηρείται στους 23 βαθμούς Κελσίου. Πάνω
από αυτήν τη θερμοκρασία, μπορεί κανείς να μιλά για επιπτώσεις της ζέστης στον
ανθρώπινο οργανισμό», εξηγεί η κ. Κλέα Κατσουγιάννη, αναπληρώτρια καθηγήτρια
στο Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Αφυδάτωση

H απλή δίψα είναι η πρώτη συνέπεια της αφυδάτωσης του οργανισμού εξαιτίας της
υψηλής θερμοκρασίας. Και όσο αυξάνεται η ποσότητα των υγρών που χάνονται τόσο
επιβαρύνεται ο οργανισμός. H κατάσταση επιδεινώνεται με απώλεια 5,6 λίτρων και
πάνω, ενώ η αφυδάτωση σε ποσοστό 14% προκαλεί θάνατο.

H εξάντληση, η ανακοπή καρδιάς, το εγκεφαλικό επεισόδιο είναι επίσης από τις
σοβαρότερες επιπτώσεις του καύσωνα.

Ο τελευταίος θανατηφόρος καύσωνας καταγράφηκε στη χώρα μας το 1987. Σύμφωνα με
μελέτη του Εργαστηρίου Υγιεινής και Επιδημιολογίας, το διάστημα 21 – 31
Ιουλίου 1987 σε 86 νοσοκομεία της χώρας είχαν γίνει 2.960 εισαγωγές ασθενών,
οι οποίοι παρουσίασαν διάφορα προβλήματα εξαιτίας της ζέστης. Τα νοσοκομεία
κατέγραψαν 926 θανάτους, αλλά οι επιστήμονες αναφέρουν ότι υπήρξαν και
αιφνίδιοι θάνατοι οι οποίοι δεν καταγράφηκαν επισήμως, καθώς δεν υπήρξε
εισαγωγή σε κάποιο νοσοκομείο.

Πέρυσι

Ο πιο πρόσφατος καύσωνας στην Ευρώπη σημειώθηκε το περυσινό καλοκαίρι,
προκαλώντας χιλιάδες θανάτους σε διάφορες χώρες. Μόνο στη Γαλλία, η
θνησιμότητα τον περασμένο Αύγουστο αυξήθηκε κατά 60% σε σχέση με προηγούμενα
χρόνια – καταγράφηκαν πάνω από 14.000 επιπλέον θάνατοι.

Πότε χτυπάει «συναγερμός» μετεωρολόγων για καύσωνα

Οι 38 βαθμοί Κελσίου επί τρεις συνεχόμενες ημέρες αποτελούν για τη χώρα
μας το «σύνθημα» του καύσωνα. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΠΟΥ, το σύστημα
έγκαιρης προειδοποίησης που χρησιμοποιεί η Ελλάδα για τους καύσωνες έχει ως
μοναδικό κριτήριο τη θερμοκρασία (όχι και τη σχετική υγρασία, όπως αρκετές
άλλες γειτονικές μας χώρες).

Το «πλαφόν» των 38 βαθμών είναι σχεδόν το υψηλότερο στην Ευρώπη. Στην
Πορτογαλία, για παράδειγμα, οι αρχές εκδίδουν προειδοποίηση για καύσωνα όταν
το θερμόμετρο αγγίξει τους 32 βαθμούς, ενώ στην Τουρκία μάξιμουμ θεωρούνται οι
27 βαθμοί Κελσίου. Μόνη εξαίρεση η Μάλτα, με μάξιμουμ τους 40 βαθμούς.

Πάντως, σύμφωνα με τον ΠΟΥ, οι ελληνικές αρχές προειδοποιούν εγκαίρως με
ανακοίνωση 2 – 3 μέρες πριν από την ημερομηνία που αναμένεται ο καύσωνας.