Eνστάσεις

H ΛΕΞΗ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ: Ανεργία. Πανεπιστήμια της Δύσης έχουν εντάξει στα
προγράμματα σπουδών εκτός από την ιστορία και τις οικονομικές παραμέτρους της
ανεργίας και οδηγούς επιβίωσης! Όπως έλεγε και ο Δημήτρης Καλοκύρης(στον
πρόλογο του Γ.-I. Μπαμπασάκη στο βιβλίο του Μπάουμαν – βλ. info) αν η
διαλεκτική εκφράστηκε με το πάντα ρει η εποχή μας εκφράζεται με το «τα πάντα
free»… (www.home.universalclass.com)

Δυσαρεστημένοι από τη Δημοκρατία…

Θα μπορούσε να είναι μια οικογένεια: H κ. Μαρία, ετών 55, που δεν προχώρησε
στο Γυμνάσιο, ο κ. Νίκος, στην ίδια ηλικία, πρώην βιομηχανικός εργάτης,
άνεργος εδώ και 16 μήνες, και ο γιος τους Δημήτρης, στα 20, που τελείωσε το
Λύκειο και ψάχνεται… Αν μιλούσαμε για τάξεις, αυτή η οικογένεια ανήκει στην
«τάξη» των δυσαρεστημένων από τη Δημοκρατία.

«Δεν είναι ζήτημα διαδικασίας αλλά αποτελέσματος η Δημοκρατία», έγραφε ο
Μπλοντέλ, αλλά ακόμη κι αν δεν το έγραφε η παραπάνω οικογένεια θα πήγαινε
αύριο στις κάλπες (ή δεν θα πήγαινε;) νιώθοντας αποκλεισμένη, εκτός
παιχνιδιού. Και δεν θα ήταν μόνη της. Μαζί τους το 28,71% των Ελλήνων και το
35,71% των Ευρωπαίων, όπως μετρήθηκαν από τη σημαντικότατη Ευρωπαϊκή Κοινωνική
Έρευνα που ολοκληρώθηκε πριν από μερικούς μήνες (στη χώρα μας η έρευνα έγινε
από το EKKE με 2.566 ερωτηματολόγια). Πιο απογοητευμένοι από τη Δημοκρατία οι
Πολωνοί (56,10%) και λιγότερο οι Δανοί (8,24%) και γενικά οι Σκανδιναβοί. Να
λοιπόν και το πρώτο ερώτημα:

Το κράτος Πρόνοιας όπου λειτουργεί, συνδέεται με την ικανοποίηση ή τη
δυσαρέσκεια από τη Δημοκρατία;

Ο κ. Δημήτρης Κοκορομύτης, μεταπτυχιακός φοιτητής της Πολιτικής Επιστήμης,
παρουσίασε πριν από λίγες ημέρες σε ημερίδα του EKKE ακριβώς αυτό το θέμα (ενώ
στοιχεία στη στήλη παραχώρησε και η συνάδελφός του κ. Πετρούλα Καλύβα). Οι
ειδικοί, ως γνωστόν, απεχθάνονται τις μονολεκτικές απαντήσεις, αλλά μπορούμε
να θεωρήσουμε ότι τα επιμέρους στοιχεία που κατέγραψαν φωτογραφίζουν την
απάντηση. Τρεις κατηγορίες Ελλήνων νιώθουν πολύ έως αρκετά δυσαρεστημένοι από
τη Δημοκρατία: Οι μακροχρόνια άνεργοι(περισσότερο από ένα χρόνο χωρίς
εργασία), οι άνδρες σε παραγωγική ηλικία (18-44) και οι γυναίκες μεγάλης
ηλικίας με χαμηλή μόρφωση…

30 χρόνια…

…από την πτώση της χούντας η Δημοκρατία μας δεν λειτουργεί πια (μόνο) σαν
αξία αλλά βρίσκεται σε στενή σχέση με την οικονομική ανασφάλεια και τις
δυνατότητες πρόσβασης στον σύγχρονο καταναλωτικό παράδεισο.

Είναι η Δημοκρατία μας «Δημοκρατία των δύο τρίτων»; Από τους 2.566 πολίτες που
συμμετείχαν στην έρευνα οι 329 δήλωσαν μακροχρόνια άνεργοι (ποσοστό που
κρίνεται ιδιαίτερα υψηλό) και 259 δήλωσαν ότι αυτό συνέβη τα τελευταία πέντε
χρόνια.

Οι άνεργοι δήλωσαν ότι στις εκλογές του 2000 είχαν ψηφίσει ΠΑΣΟΚ (44,7%), N.Δ.
(43,7%) και KKE (3,9%), αλλά τρία χρόνια μετά έβλεπαν να είναι πιο κοντά στη
N.Δ. (45,9%), στο ΠΑΣΟΚ (35,1%) και στο KKE (6,8%)…

Οι δυσαρεστημένοι

Στους «συνολικούς» δείκτες, δυσαρεστημένοι από τη Δημοκρατία δηλώνουν
περισσότερο όσοι ανήκουν στον χώρο της Αριστεράς, ενώ αντίθετα τα χαμηλότερα
ποσοστά καταγράφονται στον χώρο του Κέντρου.

Στην ίδια κατηγορία εντάσσονται και όσοι (στις νέες ευέλικτες μορφές εργασίας)
νιώθουν ότι δεν μπορούν να ελπίζουν πως η δουλειά τους, τους εξασφαλίζει ένα
μακροπρόθεσμο αύριο.

Κι αυτοί είναι το 32,99% των γυναικών και το 23,91% των ανδρών που έχουν
τελειώσει μόνο Δημοτικό και το 25,78% των ανδρών και το 21,57% των γυναικών
που έχουν τελειώσει και Γυμνάσιο…

Ένας σύγχρονος στοχαστής έγραφε ότι η ζωή του «καταδικασμένου ως παρία»
μοιάζει μ’ εκείνη του νομάδα: Αφήνει ίχνη, αλλά πάνω στην άμμο και μόνο μέχρι
να τα σβήσει ο αέρας της ερήμου…

Info

* Zygmunt Bauman, «H μετανεωτερικότητα και τα δεινά της», Αθήνα 1997,
«Ψυχογιός» (πιο διεισδυτικό κι από μαχαίρι)

* Κωνσταντίνος Τσουκαλάς, «Ανα-γνώσεις» Αθήνα 2002, «Καστανιώτης»

* Πάτρικ Ρενάλ «Αγνώστου υιού» Αθήνα 2004, «Πόλις» (ένα σαρκαστικό
αστυνομικό μυθιστόρημα για τους άλλους αποκλεισμένους, με την ιστορία ενός
πρωταγωνιστή του Μάη ’68 και νυν αστυνομικού!)

* Μάνος Ματσαγγάνης «H κοινωνική αλληλεγγύη και οι αντιφάσεις της» Αθήνα
2004, «Κριτική»