Διαστάσεις Ένα εκρηκτικό κοκτέιλ

Αν όλα πάνε καλά και ο Μπους εκδιωχθεί τον Νοέμβριο από την προεδρία των
Ηνωμένων Πολιτειών, μπορεί πάντα να βρει μια εξίσου αξιοπρεπή δουλειά:
έμμισθος υπάλληλος της αλ-Κάιντα. Καλύτερη προϋπηρεσία δεν θα μπορούσε να
έχει.

Μπους & Μπλαιρ: και τώρα τι γίνεται; (σκίτσο από τους Φαϊνάνσιαλ Τάιμς)

Ο Ρόμπερτ Μάλεϋ το παραδέχεται: η εικόνα των Ηνωμένων Πολιτειών στην αραβική
κοινή γνώμη ήταν πάντα θολή και εύθραυστη. Όμως ποτέ μέχρι σήμερα δεν είχε
φτάσει η εχθρότητα των Αράβων σε τέτοια επίπεδα. Ποτέ μέχρι σήμερα δεν ήταν
τόσο έντονη η αντίφαση που ζουν τα αραβικά καθεστώτα: προκειμένου να κρατηθούν
στην εξουσία, είναι υποχρεωμένα να ζητούν την υποστήριξη των Ηνωμένων
Πολιτειών και ταυτόχρονα να καταγγέλλουν την πολιτική τους. Οι επιπτώσεις της
πολιτικής που ακολουθεί η ομάδα του Μπους είναι σημαντικές. Τυφλή υποστήριξη
στην πολιτική του Σαρόν. Δαιμονοποίηση του Αραφάτ. Αποδέσμευση από την
ισραηλοπαλαιστινιακή κρίση. Εισβολή, και στη συνέχεια κατοχή του Ιράκ. Και
τώρα, το σκάνδαλο της κακοποίησης των Ιρακινών κρατουμένων. Δύσκολα θα
φανταζόταν κανείς ένα πιο εκρηκτικό κοκτέιλ, λέει στη Λιμπερασιόν ο πρώην
σύμβουλος του προέδρου Κλίντον για τη Μέση Ανατολή. Ο αραβικός κόσμος
αισθάνεται θύμα μιας τριπλής επίθεσης: εναντίον των Παλαιστινίων, εναντίον των
Αράβων, και εναντίον των μουσουλμάνων. Το αποτέλεσμα είναι να χάνονται τα όρια
ανάμεσα στην εθνική αντίσταση και στη θρησκευτική αντίσταση και να
μετατρέπεται ο ριζοσπαστικός ισλαμισμός στη μοναδική ασπίδα απέναντι στις
επιθέσεις και τους εξευτελισμούς. Αν δεν υπάρξει σύντομα μια αλλαγή πορείας, η
Δύση θα βρεθεί αντιμέτωπη με μια γενιά Αράβων που δεν θα έχει καμιά σχέση με
τις προηγούμενες.

Είναι ακόμη δυνατή αυτή η αλλαγή πορείας ή μήπως είναι ήδη πολύ αργά; Μα αν
δεχθούμε το δεύτερο, τότε πρέπει να συμφιλιωθούμε με την ιδέα ότι δύο
στρατηγικής σημασίας χώρες – η Σαουδική Αραβία για τα πετρέλαιά της και το
Πακιστάν για τα πυρηνικά του όπλα – θα πέσουν αργά ή γρήγορα στα χέρια της
αλ-Κάιντα. H πολύνεκρη επίθεση της Κυριακής στο Χόμπαρ δείχνει ότι οι
ισορροπίες είναι πια πολύ λεπτές, μια θεαματική ανατροπή δεν μπορεί πια να
αποκλειστεί. Και τότε θα αλλάξει ριζικά η κατάσταση στον πλανήτη. Για να μη
φτάσουμε εκεί, πρέπει μεταξύ άλλων να δώσουμε έμφαση στην εκπαίδευση, στα μέσα
ενημέρωσης, στην ανάπτυξη. Αν δεν αλλάξει όμως η αμερικανική πολιτική απέναντι
στο Ιράκ και την αμερικανοπαλαιστινιακή σύγκρουση – τονίζει ο Μάλεϋ – δεν θα
γίνει τίποτα. Το ζητούμενο δεν είναι να ευθυγραμμιστούν οι αμερικανικές θέσεις
με τις επιθυμίες των Αράβων, αλλά να εφαρμοστεί μια πιο ισορροπημένη πολιτική
στη Μέση Ανατολή, δηλαδή να επισημανθούν με σαφήνεια οι παράμετροι της λύσης
και να προωθηθεί η εφαρμογή τους.

Όσο για το Ιράκ, είναι επείγουσα η ανάγκη να «ιρακοποιηθεί» και να
διεθνοποιηθεί η διαχείρισή του. Μόνο έτσι θα καταστεί δυνατή η αποκατάσταση
της εθνικής του κυριαρχίας και η απομάκρυνση των Αμερικανών από τις πολιτικές αποφάσεις.