20 ΕPΩTHΣEIΣ THΛEMAXOΣ AΛABEPAΣ

ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΛΟΓΟΤΕΧΝΩΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

«Ανήκω στη… Σχολή του εαυτού μου», ισχυρίζεται ο πρόεδρος της Εταιρείας
Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης και εκδότης ενός από τα μακροβιότερα (η «Νέα Πορεία»
συμπληρώνει φέτος 50 χρόνια) λογοτεχνικά περιοδικά της χώρας. Ο
πολυγραφότατος, πολυβραβευμένος πεζογράφος και δοκιμιογράφος Τηλέμαχος
Αλαβέρας αρνείται και μάλλον «σαρκάζει» τα περί «Σχολής Θεσσαλονίκης» και τα
αποδίδει σε… «φίλαυτους και ματαιόσπουδους κάποιας “χειρονομίας” του προ
70ετίας παρελθόντος».

Μύθος τα περί «Σχολής Θεσσαλονίκης»;

Υπήρξε μια πυγολαμπίδα προς τον αρχηγέτη της «σχολής», τον Πέτρο Σπανδωνίδη,
από τον Τέλλο Άγρα και κόλλησε, όπως τόσα και τόσα.

Ο «μύθος» συνίσταται στη μη ύπαρξη ενός κοινού αισθητικού κώδικα αξιών;

Δεν πιστεύω ότι υπακούουν σε κώδικες οι αξίες, αλλά σε ατομική ελευθερία.

Μύθος και η γεωγραφική ιδιοτυπία – ατμόσφαιρα της Θεσσαλονίκης (εσωστρεφής,
«μάγισσα», «σφουγγάρι πολιτισμών»);

Ως προβληματική, θα μπορούσε να λεχθεί ότι υπάρχει ιδιοτυπία στην
ανθρωπογεωγραφία αλλά και στη θέση της πόλης. Όλα αυτά δημιουργούν τους
συσχετισμούς.

Και ο εσωτερισμός, ο λεγόμενος «εσωτερικός μονόλογος» των κειμένων των
Θεσσαλονικέων;

Ακριβώς σ’ αυτή την ερώτηση απαντώ με τα προηγούμενα.

H λογοτεχνία έκανε ίσως την αρχή. Ήταν το έναυσμα. Σήμερα όμως ο όρος
επανέρχεται, για να προσδιορίσει τη «σεμνότητα» στη στάση και άλλων
δημιουργών…

Αν η λογοτεχνία που ασκήθηκε και εξακολουθεί να υπηρετείται ευσυνείδητα από
αρκετούς εδώ επάνω κατέστη αξιοζήλευτη, της αξίζουν επιτίμια. Για τη
«σεμνότητα» των όσων μιμούνται την αληθινή – εκτός εισαγωγικών – τι μπορώ να
πω;

Εσείς διαβλέπετε, εντοπίζετε αυτή την ομαδοποίηση, τα κοινά χαρακτηριστικά
στους εκ Θεσσαλονίκης ορμώμενους;

H ερώτηση με ξεστρατίζει. Δεν καταλαβαίνω ίσως, για ποια ομαδοποίηση
πρόκειται. Μήπως όσων ομαδικά προσφεύγουν στις εύκολες λύσεις και καταφάσεις;

H «γκρίνια», η ηττοπάθεια, η άρνηση του «δημοσιο-σχετίζεσθαι», είναι κοινό
στοιχείο των Θεσσαλονικέων δημιουργών;

Γιατί ηττοπάθεια; H Θεσσαλονίκη έχει αιμοδοτήσει και αιμοδοτεί σε πολλούς
τομείς. Είναι θέμα προσωπικό το δημοσιοσχετίζεσθαι.

Πόσο νέα είναι η «Νέα Πορεία» πενήντα χρόνια από την ίδρυσή της;

Σε κάθε τεύχος της θα βρείτε άξιους τους ονόματος πρωτοεμφανιζόμενους. Εκτός
αυτού όμως. H ίδια η ζωή της την συντηρεί. Δεν γίνεται με τίποτα μουσείο και
για τίποτα.

Και η δική σας λογοτεχνική πορεία διατηρείται πάντα «Σ’ ευθεία γραμμή», «Ως
κυλιόμενος τάπης» ή «Με γωνίες και όψεις»;

Σας ευχαριστώ πολύ. Εξακολουθώ…

Θα αυτοχαρακτηριζόσασταν ως «Θεσσαλονικιός λογοτέχνης» ή απλώς ως
λογοτέχνης;

Φυσικά, Έλληνας λογοτέχνης.

Είναι ιδιότυπη η λογοτεχνία της Θεσσαλονίκης;

H λογοτεχνία της Θεσσαλονίκης μπορεί να παρουσίασε ιστορικά την ιδιοτυπία της,
αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν είναι μέρος του συνόλου νεοελληνικού λόγου και
πολιτισμού.

Και τα – κατά τον Λίνο Πολίτη – περί «δημιουργικού αποτελέσματος της
γεωγραφικής συνοίκησης, της βυζαντινής και της βιωμένης ιστορικά μνήμης» για
τους Θεσσαλονικείς δημιουργούς;

Αυτό μπορεί και αναφέρεται σε μια μερίδα ατομικών κλίσεων ή προτιμήσεων.

Σας είπαν «πολέμιο του συναισθηματισμού», είστε και πολέμιος των
ομαδοποιήσεων;

Των ομαδοποιήσεων πάντα. Του συναισθηματισμού όχι. Όσοι το είπαν, νομίζω ότι
δεν με διάβασαν ή έτσι το προτίμησαν.

Γιατί είστε πρόεδρος της Εταιρείας Λογοτεχνών Θεσσαλονίκης και όχι μέλος –
έστω της διοίκησης – ενός Συλλόγου Ελλήνων Λογοτεχνών;

Όταν θέλεις να είσαι συνεπής απέναντι στους άλλους, δεν εγκαταλείπεις τον χώρο
σου. Κανένας δεν αποκλείει να είσαι μέλος και αθηναϊκού λογοτεχνικού
σωματείου, κι εγώ είμαι.

Έχει τελικά πατρίδα, γεωγραφικό προσδιορισμό η λογοτεχνία και η τέχνη
γενικότερα;

Βεβαίως και έχει πατρίδα η λογοτεχνία, εξυπακούεται.

Και αυτή «κληροδοτημένη αυστηρότητα στάσης» των εκ Θεσσαλονίκης δημιουργών;

Ας πούμε. Δηλαδή, πρέπει να τρέχει κανένας στα τραλαλάκια; Ή να θεωρηθεί ακόμα
ως κλειστοφοβικός επαρχιώτης; Ειλικρινά, στην ανάγκη προτιμητέο το δεύτερο.

H προ εβδομηκονταετίας «εσωστρέφεια» μεταμορφώθηκε σήμερα σε προσπάθεια για
αναγνώριση από την Αθήνα;

Το έργο, όταν είναι πραγματικό, αντέχει παντού και κυρίως στον χρόνο. Αυτός ο
χρόνος είναι που δικαιώνει τα άλλα όλα.

Προτιμάτε να ακούτε μουσική, να βλέπετε θέατρο, να διαβάζετε κείμενα
Θεσσαλονικέων δημιουργών;

Τι να απαντήσω τώρα; Διαβάζω και κείμενα συμπολιτών ευχαρίστως.

Εσείς σε ποια «Σχολή» ανήκετε;

Του εαυτού μου.

«Το σημερινό συγγραφικό πρόβλημα»;

Το δοκίμιό μου αυτό γράφτηκε και κυκλοφόρησε το 1961. H δεύτερη έκδοσή του
σημαίνει ότι εξακολουθεί ο προβληματισμός του.