Δημιούργησαν τεχνητό αίμα

Αμερικανοί γιατροί πιστεύουν ότι ανακάλυψαν μια ουσία που θα σώσει πολλές
ζωές: τεχνητό αίμα, συμβατό με όλους τους οργανισμούς, που θα μεταγγίζεται σε
θύματα ατυχημάτων μέχρι να φτάσουν στο νοσοκομείο. Τουλάχιστον 20 αμερικανικά
νοσοκομεία χρησιμοποιούν ήδη πειραματικά αυτό το προϊόν.

Τεχνητό αίμα. Ο δόκτωρ Ρίτσαρντ Γκαμέλι, από το Νοσοκομείο του Πανεπιστημίου Λογιόλα, κρατά μια φιάλη με PolyHeme

«Το PolyHeme μπορεί να αποτελέσει πραγματική επανάσταση στις κλασικές μεθόδους
έκτακτης βοήθειας που χρησιμοποιούνται στις Ηνωμένες Πολιτείες και στον
υπόλοιπο κόσμο», λέει στην «Ελ Παΐς» ο δόκτωρ Έρνεστ Μουρ, επικεφαλής της
Μονάδας Τραυματολογίας του Ιατρικού Κέντρου του Ντένβερ.

Ένα θύμα ατυχήματος ή άλλου τραυματισμού που χάνει πολύ αίμα κινδυνεύει να
πεθάνει από δραστική μείωση της πίεσης ή από παράλυση των ζωτικών του οργάνων.
Δεδομένου ότι τα ασθενοφόρα δεν μπορούν να μεταφέρουν πλάσμα, που είναι πολύ
ευαίσθητο, χορηγούν στον ασθενή ένα αλατούχο διάλυμα, το οποίο αυξάνει μεν τον
όγκο του αίματος, δεν μπορεί όμως να μεταφέρει το αναγκαίο οξυγόνο ώστε ο
οργανισμός να συνεχίσει να λειτουργεί. Έτσι, ο κίνδυνος θανάτου παραμένει.

H μεγάλη διαφορά με το συνθετικό αίμα είναι ότι μπορεί να μεταφέρει οξυγόνο,
αλλά και να αποθηκευτεί χωρίς προβλήματα για διάστημα ενός έτους.

Τι είναι;

Το PolyHeme είναι πολυμερής ένωση της αιμοσφαιρίνης, δηλαδή της πρωτεΐνης που
μεταφέρει το αίμα από τους πνεύμονες προς τα διάφορα όργανα. Στο φυσικό αίμα,
η αιμοσφαιρίνη βρίσκεται μέσα στα ερυθρά αιμοσφαίρια.

Τα προβλήματα συμβατότητας του αίματος οφείλονται σε άλλες πρωτεΐνες της
επιφάνειας αυτών των αιμοσφαιρίων, οι οποίες αντιμετωπίζονται ως ξένα σώματα
όταν ο δότης και ο παραλήπτης δεν έχουν την ίδια ομάδα αίματος. Το πρόβλημα
αυτό λύνεται με το PolyHeme ­ το οποίο πάντως δεν είναι μόνιμο υποκατάστατο
του αίματος. Είκοσι τέσσερις ώρες μετά τη χορήγησή του διαλύεται χωρίς γνωστές
παρενέργειες.

Μόνο στις Ηνωμένες Πολιτείες υπολογίζεται ότι πεθαίνουν κάθε χρόνο περισσότερα
από 100.000 άτομα επειδή δεν πρόλαβαν να κάνουν μετάγγιση. Πολλές χιλιάδες
ακόμη υφίστανται ανεπανόρθωτες εγκεφαλικές βλάβες.

Το «αγκάθι»

Υπάρχει μόνο ένα «αγκάθι»: ότι το τεχνητό αίμα χορηγείται χωρίς την έγκριση
του ασθενούς. Ορισμένοι υποστηρικτές των δικαιωμάτων των ασθενών υποστηρίζουν
έτσι ότι οι ασθενείς πρέπει να ενημερώνονται για τους κινδύνους που διατρέχουν
προτού χρησιμοποιηθούν ως πειραματόζωα. Το ότι δεν είναι γνωστές οι
παρενέργειες του PolyHeme δεν σημαίνει και ότι δεν υπάρχουν. Το 1998, τα
εργαστήρια Baxter αναγκάστηκαν να ματαιώσουν μια μελέτη του τεχνητού αίματος
μετά τον θάνατο 20 εθελοντών.

Πολλοί υποστηρίζουν όμως ότι τα πλεονεκτήματα του τεχνητού αίματος είναι
περισσότερα από τους κινδύνους. «Όταν τα σωστικά συνεργεία φτάνουν στον τόπο
ενός σοβαρού ατυχήματος, δεν ρωτούν τους τραυματίες αν συμφωνούν να τους
βγάλουν από το αυτοκίνητο ή να τους παράσχουν πρώτες βοήθειες», επισημαίνει ο
δόκτωρ Ρίτσαρντ Γκαμέλι, από το Νοσοκομείο του Πανεπιστημίου Λογιόλα. «Υπάρχει
ένα κοινωνικό συμβόλαιο που μας επιτρέπει να κάνουμε αυτό που θεωρούμε σωστό
χωρίς να ζητάμε κάθε φορά ρητή έγκριση».

LINKS:

* www.denverhealth.org/TraumaCenter/Polyheme.aspx

* irb.ucsd.edu/notices/polyheme/FAQs.htm