Πρεμιέρα με πακέτο πιέσεων

Μια πρώτη μάχη, για να αποτρέψει ένα ευρωπαϊκό πακέτο «εκδίκησης» εις βάρος
της Κύπρου λόγω της απόρριψης του σχεδίου Ανάν από τους Ελληνοκυπρίους,
καλείται να δώσει σήμερα η ελληνική κυβέρνηση στη διάρκεια του Συμβουλίου
Υπουργών Εξωτερικών της E.Ε., που συνεδριάζει στο Λουξεμβούργο.

Όπως υποστηρίζουν διπλωματικές πηγές, στο σημερινό συμβούλιο αναμένεται
προσπάθεια ευρωπαϊκών χωρών, με προεξάρχουσα τη Βρετανία, να ασκήσει σκληρές
πιέσεις για την προώθηση μέτρων που θα ισοδυναμούν με άρση του οικονομικού
εμπάργκο κατά της κατεχόμενης Κύπρου.

Αντικείμενο του συμβουλίου είναι η έγκριση του κανονισμού που θα τεθεί σε
εφαρμογή, όπως έχει συμφωνηθεί, από την 1η Μαΐου, οπότε εισέρχεται στην Ένωση
η Κυπριακή Δημοκρατία. Ο κανονισμός αφορά στο καθεστώς της «πράσινης γραμμής»
και της οικονομικής βοήθειας προς τους Τουρκοκύπριους. Όμως, η Βρετανία,
σύμφωνα με πληροφορίες από τις Βρυξέλλες, έχει επεξεργασθεί δική της φόρμουλα,
με την αφανή υποστήριξη της Κομισιόν, η οποία διευρύνει τα όρια του κανονισμού
έτσι που να απέχει ελάχιστα από την υλοποίηση στην πράξη της άρσης του
οικονομικού κι εμπορικού εμπάργκο εις βάρος των Τουρκοκυπρίων.

Γκ. Φερχόιγκεν. Ο επίτροπος της E.E. δήλωσε ότι «μια σκιά συνοδεύει την ένταξη της Κύπρου στην Ένωση»

Μεταξύ άλλων, η αγγλική πρόταση προβλέπει την ελεύθερη πρόσβαση για τις
κοινοτικές χώρες στα αεροδρόμια και τα λιμάνια των κατεχόμενων. Να μπορεί,
δηλαδή, ένα αεροπλάνο να απογειώνεται από το Χίθροου του Λονδίνου και να
προσγειώνεται κατευθείαν στα κατεχόμενα, κάτι που απαγορευόταν έως σήμερα. Ένα
δεύτερο πρόσθετο μέτρο που φέρονται να εισηγούνται οι Βρετανοί είναι η
διαχείριση των κοινοτικών κονδυλίων που προορίζονται για τους Τουρκοκύπριους
(254 εκατομμύρια ευρώ για περίοδο τριών ετών) να μην ανήκει στη Λευκωσία, αλλά
στην ίδια την Κομισιόν.

Απογοήτευση Τζακ Στρο

Π. Μολυβιάτης. Με αλλεπάλληλες επαφές προσπαθούσε να αποσοβήσει το «πραξικοπηματικό πακέτο» της Βρετανίας

Χαρακτηριστική των βρετανικών προθέσεων είναι η δήλωση του υπουργού Εξωτερικών
Τζακ Στρο, ο οποίος είπε πως «κατανοώ την επιθυμία των Τουρκοκυπρίων να
τερματισθεί η διεθνής απομόνωσή τους, να σμίξουν με τους Ελληνοκύπριους σε ένα
επανενωμένο νησί και μαζί με τους Ελληνοκύπριους να προχωρήσουν προς την E.E.
η οποία είναι η καλύτερη εγγύηση για τη συλλογική τους ασφάλεια και ευημερία».
Ο κ. Στρο έκανε σαφές, εκφράζοντας την απογοήτευσή του για το «όχι» των
Ελληνοκυπρίων, ότι η Βρετανία θα συνεχίσει να εργάζεται ώστε οι Τουρκοκύπριοι
να βγουν από τη διεθνή απομόνωση.

Κατά τα φαινόμενα, ωστόσο, οι Βρετανοί δεν είναι μόνοι στο συμβούλιο – για
παράδειγμα, έχουν εξασφαλίσει την υποστήριξη των Γερμανών, αλλά και του
επιτρόπου Φερχόιγκεν, ο οποίος μετά το «όχι» των Ελληνοκυπρίων δήλωσε ότι «μια
σκιά συνοδεύει την ένταξη της Κύπρου στην Ένωση». Ο επίτροπος δεν έχει
δικαίωμα να προτείνει ο ίδιος διεύρυνση του κανονισμού, το δικαίωμα αυτό το
έχουν μόνον τα κράτη – μέλη.

Τζ. Στρο. «H Βρετανία θα συνεχίσει να εργάζεται ώστε οι Τουρκοκύπριοι να βγουν από τη διεθνή απομόνωση»

Ο υπουργός Εξωτερικών Πέτρος Μολυβιάτης, με αλλεπάλληλες επαφές του και
τηλεφωνικές επικοινωνίες, προσπαθούσε να αποσοβήσει το «πραξικοπηματικό
πακέτο» της Βρετανίας, για το οποίο η κυπριακή πλευρά – που δεν έχει ακόμη
δικαίωμα ψήφου – έχει φυσικά σοβαρές αντιρρήσεις. Στο πλαίσιο αυτών των
προσπαθειών, ο κ. Μολυβιάτης ενδέχεται να προτείνει εναλλακτικά μέτρα υπέρ των
Τουρκοκυπρίων, τα οποία δεν θα έρχονται σε αντίθεση με τις έως τώρα αποφάσεις
της Ένωσης. Όμως, όπως έλεγαν διπλωματικές πηγές, η Αθήνα ενδέχεται να
υποχρεωθεί να προβάλει βέτο εάν οι Βρετανοί επιμείνουν και η Κυπριακή
Δημοκρατία εξακολουθήσει να είναι αντίθετη. Θα πρόκειται για το πρώτο βέτο
ελληνικής κυβέρνησης στην εξωτερική πολιτική μετά τον Δεκέμβριο του 1997, στην
υποψηφιότητα, τότε, της Τουρκίας.

Σχέδιο για το «βέτο»

Γ. Ιακώβου. «H κυπριακή κυβέρνηση είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει όλες τις προκλήσεις»

Το βέτο της ελληνικής πλευράς, ωστόσο, θα μπορούσε να αποφευχθεί, όπως έλεγαν
κοινοτικές πηγές, και με άλλους τρόπους: Για παράδειγμα, εάν όλη η συζήτηση
έπαιρνε αναβολή για μετά την 1η Μαΐου, οπότε το βάρος της παρεμπόδισης λήψης
απόφασης θα έπεφτε στις πλάτες της Κυπριακής Δημοκρατίας. Ένας άλλος τρόπος θα
ήταν να επιτευχθεί, ενδεχομένως σήμερα το πρωί, στη συνάντηση που θα έχει ο
Πέτρος Μολυβιάτης με τον Φερχόιγκεν, ένας συμβιβασμός όπου θα υιοθετούνταν
κάποια πρόσθετα μέτρα υπέρ των Τουρκοκυπρίων, χωρίς όμως να παραβιάζουν την
έως τώρα νομιμότητα. Ο Κύπριος υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Ιακώβου, που επίσης
έχει μεταβεί στο Λουξεμβούργο, δεν άφησε καμιά αμφιβολία για τις θέσεις της
Λευκωσίας. Όπως είπε, η κυπριακή κυβέρνηση «είναι έτοιμη να αντιμετωπίσει όλες
τις προκλήσεις και να βεβαιωθεί ότι αυτές θα περιορισθούν στα αποδεκτά για
εμάς όρια».

Διπλωματικές πηγές έλεγαν ότι το σημερινό συμβούλιο υπουργών δεν αποτελεί
απλώς την πρώτη γεύση του κλίματος που θα αντιμετωπίσει από δω και πέρα η
Κυπριακή Δημοκρατία αλλά και το πρώτο τεστ για τις σχέσεις Αθήνας και
Λευκωσίας, κυρίως σε ό,τι αφορά τη στάση τους εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σημειώνεται ότι πέρα από τον κανονισμό για τους Τουρκοκύπριους, οι «15» θα
συζητήσουν σήμερα στο Λουξεμβούργο και το Κυπριακό συνολικά υπό το φως των
νέων εξελίξεων και τα αποτελέσματα αυτής της συζήτησης θα αποτυπωθούν στα
συμπεράσματα του συμβουλίου. Διπλωματικές πηγές έλεγαν ότι η Αθήνα αναμένει
«ορυμαγδό επικρίσεων» και, κατά τα φαινόμενα, η ίδια δεν θα αποφύγει να είναι
στόχος, ως οιονεί εκπρόσωπος της Κύπρου.