ΨAPANTΩNHΣ «Tα παλιά τραγούδια είναι σαν τις προσευχές»

«Έχουμε χρέος να προστατεύσουμε τους πολύτιμους μουσικούς θησαυρούς που κληρονομήσαμε από τους παλιότερους», πιστεύει ο Ψαραντώνης

Το παραδοσιακό τραγούδι είναι η φωνή του λαού μας που υπερασπίζεται τον
πολιτισμό του και δίνει τα φώτα στους άλλους λαούς. Ο Ψαραντώνης (Αντώνης
Ξυλούρης), ζωντανό κομμάτι της γνήσιας κρητικής και ευρύτερα της ελληνικής
παράδοσης, μιλάει στα «NEA» για τον νέο του δίσκο «Όταν σε βλέπω τραγουδώ»,
όπου πρωταγωνιστεί με έναν βετεράνο μουσικό – λαουτιέρη, τον Γιάννη
Μαρκογιαννάκη. Παίζει με τη λύρα του και ερμηνεύει με την ιδιόρρυθμη φωνή του
έντεκα παλιά κομμάτια και ορχηστρικά. Ενώ ο Γιάννης Μαρκογιαννάκης παίζει με
το λαούτο και γενικά διαμορφώνει το μουσικό ύφος του δίσκου. Παίζουν επίσης ο
Γιώργος Ξυλούρης (λαούτο) και ο Γιάννης Χαρκούτσης (νταούλι).

Ο Ψαραντώνης τονίζει ότι τα παλιά τραγούδια είναι σαν τις προσευχές. Άλλοτε
μας συνεπαίρνουν στη μυσταγωγία τους και άλλοτε δημιουργούν μια κατανυκτική
θλίψη, ένα μερακλίδικο παράπονο. Το ταξίδι αυτών των τραγουδιών μέσα στον
χρόνο είναι γεμάτο με τα παιχνίδια της ζωής. Κάθε φορά παίρνουν τον καημό και
το ντέρτι της καρδιάς που τραγουδά, παίζει και χορεύει. Για τον συνεργάτη του,
Γιάννη Μαρκογιαννάκη, ο Ψαραντώνης λέει ότι πρόκειται για κορυφαία μουσική
φυσιογνωμία της Κρήτης, μεταπολεμικά. Έχει παίξει κατά καιρούς με τους
πρωτοπόρους Κρήτες μουσικούς όπως: Σκορδαλό, Λαγό, Φουσταλιέρη, Ροδινό,
Σηφογιωργάκη. Μαζί του έχουμε όλοι χρέος να προστατεύσουμε τον πολύτιμο
θησαυρό που πήραμε από τους παλιότερους. Ο Μαρκογιαννάκης είναι ένας
αυθεντικός και λαοπρόβλητος Κρητικός καλλιτέχνης και επιθυμούσε να
συνεργαστούμε. Το ήθελα και εγώ με όλη μου την καρδιά, γιατί αυτός ο άνθρωπος
έριξε φως και πνεύμα στα τραγούδια που παρουσιάζουμε από κοινού στον δίσκο
«Όταν σε βλέπω τραγουδώ».

Δεν μπορώ όμως να μην αναφερθώ στην εταιρεία Σείστρο του Μιχάλη Αεριάτη, που
μας βοήθησε – όπως πάντα – να βγει στον αέρα αυτή η δουλειά μας. Τα παλιά
κρητικά κομμάτια είναι ακουστικά και χορευτικά. Παίζουμε και τραγουδάμε όπως
οι παλιότερες γενιές: συρτός, σούστα, πεντοζάλης, μαλεβιζιώτης. «Ένα από τα
συρτά του Ροδινού που έχω διασκευάσει, το παίζω και το τραγουδώ – λέει ο
Ψαραντώνης – είναι το «Ποτέ μου να μην πιω κρασί»:

Ποτέ μου να μην πιω κρασί, εσύ θα με μεθύσεις

με τα ματάκια σου τα δυο, όταν θα με ξανοίξεις.

Υπάρχουν επίσης στον δίσκο συρτά του Σκορδαλού, του Ροδινού και ένα του
Χαρίλαου Πιπεράκη.

Αυτή η δουλειά μου σε CD δεν έγινε κατά παραγγελία ούτε υπήρχε προγραμματισμός
ή προτροπή από κάποιους φίλους. Όλα βγήκαν μέσα από την ψυχή μου. Ό,τι μου
‘ρχόταν, έπιανα το δοξάρι και αυθόρμητα έβγαινε ο ήχος της λύρας, έβγαινε και
η φωνή μου. Νιώθω ότι έχω μέσα στις φλέβες μου ένα ποτάμι από μελωδίες.

Τώρα προετοιμάζομαι για να παρουσιάσω την καινούργια μου δουλειά. «Όταν
σε βλέπω τραγουδώ» σε συναυλίες, τονίζει ο Ψαραντώνης και εξηγεί: Στις 21
Μαΐου θα εμφανισθούμε στην Αθήνα, σε μουσική σκηνή της οδού Σολωμού, στα
Εξάρχεια, ενώ τους επόμενους μήνες κάθε εβδομάδα θα παίζουμε σε Αθήνα,
Γιάννινα, Θεσσαλονίκη, Βόλο και Μέγαρα. Επίσης θα τραγουδώ στο πετρόχτιστο
θέατρο στον Πλακιά του Ρεθύμνου, ενώ έχουν προγραμματισθεί συναυλίες μου για
τον Ιούλιο, σε δύο αμερικανικά πανεπιστήμια, στην Κύπρο και σε δύο πόλεις της
πρώην Ανατολικής Γερμανίας.

Από τα Ανώγεια στις Άλπεις!

H αγάπη της νεολαίας μας με αναζωογονεί. Σε όλη την Ελλάδα οι νέοι μας με
ακούνε με αγάπη, εκφράζουν τον θαυμασμό τους και χειροκροτούν την παραδοσιακή
μουσική και τα τραγούδια που παίζω. Αυτός ο θαυμασμός – λέει ο Ψαραντώνης – με
κάνει να νιώθω ότι κρατώ τη νεολαία στα μπράτσα μου. Ο σεβασμός που δείχνουν
στις συναυλίες μου με υποχρεώνει να σκεφθώ ότι πρέπει συνεχώς να δημιουργώ και
να δίνω στον κόσμο αυτό που έχει ανάγκη. Τις ρίζες της μουσικής μας παράδοσης.
Δεν είναι μόνο η δική μας νεολαία. Πρέπει να σας μεταφέρω ότι οι νέοι άλλων
χωρών όπου έχω ταξιδέψει αναζητούν τη μουσική της πατρίδας μας. Έχω παίξει σε
πολλά διεθνή φεστιβάλ τραγουδιού. Πέρυσι στις Άλπεις (στα σύνορα Γαλλίας –
Ελβετίας), όπου τιμήθηκα με υψηλή διάκριση, οι εφημερίδες έγραψαν: «Ο Αντώνης
Ξυλούρης, από τα Ανώγεια της Κρήτης, μας φέρνει εδώ άρωμα της ελληνικής
μουσικής παράδοσης και μελωδίες από το νησί των θεών, την ιστορική Κρήτη. Όλα
τα μουσικά ακούσματα που περιλαμβάνει το έργο μου, που κυκλοφορεί σε δίσκους,
στηρίζονται στη βυζαντινή γραμμή, γεγονός που κεντρίζει τους ξένους και
αναζητούν όλα τα CD που υπάρχουν. Σύμφωνα με στοιχεία που έχει δώσει η
εταιρεία με την οποία συνεργάζομαι, η μουσική και τα τραγούδια μου φτάνουν από
την Ευρώπη έως την Αυστραλία και από την Αμερική μέχρι την Αφρική και την
Ινδονησία. Αυτό το γεγονός με ικανοποιεί ηθικά, γιατί είναι μια διεθνής
αναγνώριση, όχι μόνο της δικής μου δουλειάς αλλά της παραδοσιακής μουσικής του
τόπου μας.

INFO

Ψαραντώνης και Μαρκογιαννάκης: «Όταν σε βλέπω τραγουδώ». Λύρα – τραγούδι.
Σείστρο. Τιμή 15 ευρώ.