Πρόσωπα Ο «σκληρός» των σιιτών του ιράκ

H πολιτική των Αμερικανών στο Ιράκ απομακρύνει τους σιίτες από τον
μετριοπαθή Μεγάλο Αγιατολάχ Άλι Σιστάνι και τους στέλνει κατευθείαν στην
αγκαλιά του ακραίου Μοκτάντα Σαντρ.

Μοκτάντα Σαντρ: Ο θάνατος και το μαρτύριο είναι η καθημερινή μοίρα των σιιτών

Ο 30χρονος σιίτης ηγέτης θεωρείται ακραίος από τον Σιστάνι και τους άλλους
μετριοπαθείς ηγέτες των σιιτών του Ιράκ. Ωστόσο οι πολύνεκρες συγκρούσεις των
οπαδών του με τους Αμερικανούς αναδεικνύουν τον Μοκτάντα σε ήρωα. Ακόμη και ο
μετριοπαθής ηγέτης των σιιτών του Λιβάνου σεΐχης Φαντλάλα έκανε χθες δηλώσεις
υπέρ του.

Ο Μοκτάντα Σαντρ δεν είναι αυτό που λέμε «χαρισματική προσωπικότητα». Δεν
είναι σπουδαίος ρήτορας, χρησιμοποιεί ξύλινη γλώσσα, διαβάζει μονότονα τα
κηρύγματά του και σπάνια κοιτάζει τους πιστούς. Δεν μιλάει καμιά ξένη γλώσσα
και στη ζωή του έχει κάνει μόνον ένα ταξίδι – τον Ιούνιο του 2003 στο Ιράν για
την επέτειο του θανάτου τού αγιατολάχ Ρουχολάχ Χομεϊνί. Ο θάνατος έχει
στιγματίσει τη ζωή του. Ο πατέρας του, ο θείος του και δύο αδελφοί του είχαν
δολοφονηθεί από ανθρώπους του Σαντάμ. Έτσι κι αυτός, μόλις κατέρρευσε το
ιρακινό καθεστώς, έστειλε τους ανθρώπους του να κυνηγήσουν και να σκοτώσουν
τον φονιά του πατέρα του, καθώς και άλλους πρώην αξιωματούχους του Μπάαθ και
των υπηρεσιών ασφαλείας. Και συνέχισε στέλνοντας τους οπαδούς του εναντίον
αντιπάλων του σιιτών ιερωμένων…

Το γεγονός ότι έχει οπαδούς το οφείλει στη μνήμη του πατέρα του, του Μοχάμεντ
Σάντεκ Σαντρ, ο οποίος έχαιρε μεγάλου σεβασμού στους κόλπους της σιιτικής
κοινότητας. Καθώς επίσης και στην «πολιτοφυλακή» που έχει ιδρύσει, τον Στρατό
του Μέχντι, μια δύναμη πολλών χιλιάδων ανθρώπων που επιτελεί σοβαρό κοινωνικό
έργο μεταξύ των φτωχών σιιτών. Οπαδοί του είναι οι χιλιάδες νέοι των
εξαθλιωμένων σιιτικών προαστίων της Βαγδάτης και οι νεαροί μουλάδες της
«γραμμής Σαντρ», που βλέπουν στο πρόσωπό του τον διάδοχο του πατέρα του. Κατά
τα άλλα, είναι ένας χοτζάτ-αλ-ισλάμ, χρειάζεται δηλαδή τουλάχιστον άλλα δέκα
χρόνια σπουδών για να γίνει αγιατολάχ. Δεν έχει καταφέρει να πάρει ούτε τον
τίτλο τού μουζταχίντ, που θα του επέτρεπε να ερμηνεύει τα ιερά κείμενα. Είναι
όμως σαγιέντ (έλκει την καταγωγή του από τον Προφήτη Μωάμεθ), πράγμα
εξαιρετικά σημαντικό για τους μουσουλμάνους. Μέντοράς του είναι ο Ιρανός
αγιατολάχ Κάζεμ αλ-Χαΐρι.

Μετά τη δολοφονία από τους Ισραηλινούς του πνευματικού ηγέτη της Χαμάς σεΐχη
Άχμαντ Γιασίν, ο Μοκτάντα Σαντρ «υιοθέτησε» την υπόθεση της ριζοσπαστικής
ισλαμιστικής παλαιστινιακής οργάνωσης. Ίσως η χθεσινή δήλωσή του ότι «ο
θάνατος και το μαρτύριο είναι η καθημερινή μοίρα των σιιτών» να σημαίνει πως
σκοπεύει να υιοθετήσει και την τακτική των επιθέσεων αυτοκτονίας της
παλαιστινιακής οργάνωσης.