H Eλλάδα πνίγεται στα μπάζα

Ποτέ άλλοτε στην ιστορία της Ελλάδας δεν πραγματοποιήθηκαν ταυτόχρονα τόσα
μεγάλα έργα – και ποτέ άλλοτε δεν παρήχθησαν τόσα μπάζα: Τέσσερα εκατομμύρια
τόνοι κάθε χρόνο – που ρυπαίνουν το περιβάλλον λόγω έλλειψης χώρων για την
απόθεση, το διαχωρισμό και την ανακύκλωσή τους.

Μεγάλες ποσότητες τέτοιων υλικών γεμίζουν τις νόμιμες και παράνομες χωματερές
και εγκυμονούν κινδύνους για την υγεία, αφού στα υλικά περιλαμβάνονται και
επικίνδυνες ουσίες, όπως δείχνει έρευνα του Πολυτεχνείου.

Οι ερευνητές τονίζουν ότι το πρόβλημα έχει γίνει εντονότερο την τελευταία
πενταετία, καθώς παρατηρείται… έκρηξη στις οικοδομικές δραστηριότητες λόγω
των Ολυμπιακών Αγώνων. Και σημειώνουν ότι πλέον είναι περισσότερο από αναγκαία
η δημιουργία κεντρικής μονάδας για τη διαχείριση τέτοιων υλικών. H Ελλάδα
πάντως, είναι υποχρεωμένη από την Ευρωπαϊκή Ένωση να προχωρήσει στην καταγραφή
τους από το 2006. Ωστόσο στοιχεία θα της ζητηθούν από το 2004 και μέχρι σήμερα
καταγραφή δεν έχει γίνει…

Σε δάση και ρέματα

Οι επιστήμονες της Σχολής Χημικών Μηχανικών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου
διαπίστωσαν από την έρευνα που πραγματοποίησαν ότι στην Ελλάδα δεν υπάρχει
δίκτυο συλλογής και διαχείρισης των οικοδομικών υλικών. Και οι όποιες
περιορισμένες ενέργειες εξαρτώνται αποκλειστικά από την… καλή θέληση των
συνεργείων οικοδομών και κατασκευών. Το αποτέλεσμα είναι τα υλικά αυτά να
καταλήγουν σε παράνομες χωματερές, σε ρέματα – γνώριμη η εικόνα με τεράστιους
λόφους χωμάτων – σε δάση, ή να «γεμίζουν τις νόμιμες χωματερές που πλέον δεν
μπορούν να τα δεχθούν.

Οι ποσότητες αυτών των υλικών είναι τεράστιες και ήδη υπάρχει μεγάλο πρόβλημα
όσον αφορά το πού θα πάνε» εξηγεί στα «NEA» ο περιβαλλοντολόγος του ΕΜΠ κ.
Φώτης Κουρμούσης, ένας από τους ερευνητές της εργασίας για τα οικοδομικά
απόβλητα στην Ελλάδα. («Generation and management of construction and
demolition waste in Greece – an existing challenge»). Σήμερα, μόνο ένα μικρό
μέρος τέτοιων υλικών χρησιμοποιείται για να καλύψει παλιά λατομεία και ένα
άλλο διαχωρίζεται και ανακυκλώνεται.

Δεν υπάρχουν στοιχεία

Ακριβή στοιχεία για τις ποσότητες των άχρηστων οικοδομικών υλικών – είτε από
ανεγέρσεις οικοδομών είτε από κατεδαφίσεις – δεν υπάρχουν. Ωστόσο, οι
ερευνητές κατάφεραν να υπολογίσουν, με βάση τον ετήσιο αριθμό των αδειών και
κατεδαφίσεων, ότι η χώρα μας παράγει περίπου 2.200.000 τόνους άχρηστων υλικών
τον χρόνο. Προσθέτουν όμως ότι αν στον αριθμό αυτό προστεθούν τα υλικά από τα
μεγάλα έργα υποδομών και ανάπτυξης (οδικά έργα, γέφυρες κ.λπ.) η ποσότητά τους
ξεπερνά τα 3,9 εκατομμύρια τόνους! Όπως σημειώνουν οι ειδικοί, το πρόβλημα με
τα υλικά έχει γίνει εντονότερο τα τελευταία χρόνια λόγω των αυξημένης
οικοδομικής δραστηριότητας για τους Ολυμπιακούς Αγώνες. Στην αύξηση των
ποσοτήτων, αναφέρουν, συνέβαλε και ο σεισμός του 1999 στην Αθήνα, όπου έγιναν
πολλές κατεδαφίσεις και ανεγέρσεις κτιρίων στη συνέχεια.

ΑΝΑΓΚΑΙΑ H ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ

Επικίνδυνα για την υγεία υλικά

Τα οικοδομικά υλικά που αφήνονται ανεξέλεγκτα στο περιβάλλον, σε
ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να εγκυμονούν κινδύνους και για την υγεία,
προειδοποιούν οι επιστήμονες. Για παράδειγμα, υλικά από παλιές οικοδομές
μπορεί να περιέχουν αμίαντο, ενώ κάποια από αυτά είναι εύφλεκτα και υπάρχει
κίνδυνος για εκδήλωση πυρκαγιάς.

H δημιουργία κεντρικής μονάδας απόθεσης και διαχείρισης των οικοδομικών υλικών
στις πόλεις της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, που παράγουν τις μεγαλύτερες
ποσότητες υλικών, μπορεί να δώσει λύση στο πρόβλημα, τονίζουν οι επιστήμονες.
Σε αυτές τις μονάδες θα γίνεται καταγραφή των υλικών, διαλογή, ανακύκλωση αλλά
και παραγωγή νέων οικοδομικών υλικών. Στην υπόλοιπη Ελλάδα θα μπορούσαν να
δημιουργηθούν μικρότερες μονάδες, σε συγκεκριμένα σημεία, σε συνδυασμό με μία
κινητή.