«Mε βάραγε όπου έβρισκε…»

«Δεν αντέχω να βλέπω τον εαυτό μου σε αυτή την κατάντια. Το βρίσιμο και το
ξύλο που έφαγα θα τα ξεπεράσω. Το χειρότερο είναι πως μου έκλεψε τα χαρτιά
παραμονής, ενώ όταν ήρθε η στιγμή να ανανεώσω την πράσινη κάρτα εκείνος ξόδεψε
τα χρήματα του παραβόλου σε μπίρες. Βρέθηκα ύστερα από 20 χρόνια να ζω
παράνομα σε αυτήν τη χώρα και μάλιστα χωρίς δουλειά. Δεν το χωράει το μυαλό
μου».

H κραυγή απελπισίας της κ. Ιωάννας Ποπέσκου από τη Ρουμανία εκφράζει το
σιωπηλό βασανιστήριο εκατοντάδων αλλοδαπών γυναικών που βιώνουν τη βία –
σωματική, ψυχολογική και σεξουαλική – στην καθημερινότητά τους. Παρόλο που
μέχρι σήμερα δεν έχει διεξαχθεί επιδημιολογική μελέτη με σαφεί στατιστικά
αποτελέσματα, οι ειδικοί – κοινωνικοί λειτουργοί, υπεύθυνοι ξενώνων για
κακοποιημένες γυναίκες και ειδικά κέντρα πληροφόρησης γυναικών – εκτιμούν πως
το πρόβλημα τις ενδοοικογενειακής βίας στους κύκλους των αλλοδαπών είναι
ιδιαίτερα διαδεδομένο.

Στην περίπτωση της κ. Ιωάννας, θύτης ήταν ο Έλληνας σύντροφός της. Τον γνώρισε
πριν από 5 χρόνια. Της επέβαλε να σταματήσει να εργάζεται – επί 15 χρόνια
δούλευε ως καθηγήτρια πιάνου. H δικαιολογία του ήταν πως ζήλευε. H ιστορία της
λίγο-πολύ παρόμοια με αυτή χιλιάδων άλλων γυναικών, θυμάτων βίας. «Έπινε και
γινόταν ένα κτήνος. Βάραγε όπου έβρισκε: στο πρόσωπο, στα πλευρά, στα πόδια.
Έφτασε και στο σημείο να απειλήσει πως θα με σκοτώσει μπήγοντάς μου ένα
μαχαίρι στον λαιμό. Μετά μεταμορφωνόταν σε ανυπεράσπιστο παιδί. Έκλαιγε και
έλεγε πως δεν μπορούσε να ζήσει χωρίς εμένα. Ύστερα από 5 χρόνια τελικά
χωρίσαμε. Ο εφιάλτης όμως δεν τελειώνει εδώ. Τώρα με εκβιάζει πως αν τον
ενοχλήσω θα με διώξει από τη χώρα».

Εκβιασμοί

H απειλή απέλασης, εκβιάζοντας πως θα τους καταδώσουν στην Αστυνομία αφού
πρώτα τούς έχουν αφαιρέσει τα χαρτιά παραμονής, είναι μία από τις πιο
διαδεδομένες μορφές κακοποίησης που υφίστανται οι μετανάστριες. Αυτό προκύπτει
από τα συμπεράσματα πιλοτικής έρευνας που διεξήχθη από την κοινωνική λειτουργό
κ. Κωνσταντίνα Σκλάβου. Στις 46 περιπτώσεις αλλοδαπών γυναικών που
επισκέφθηκαν την Κοινωνική Υπηρεσία – στεγάζεται στο Ανοικτό Πολυϊατρείο των
Γιατρών του Κόσμου – κατά την περίοδο 2000-2004, οι 32 κακοποιήθηκαν από τον
σύζυγό τους και οι 10 από τον ερωτικό τους σύντροφο. Αναφορικά με την εθνότητα
του θύτη, οι 3 στους 10 είναι Έλληνες.

Όπως εξηγεί στα «NEA» η κ. Σκλάβου «οι Έλληνες συνήθως επιδιώκουν μία σύντομη
γνωριμία με μία ξένη γυναίκα. Όταν λοιπόν αισθάνονται πως πιέζονται μέσα από
αυτήν τη σχέση προσπαθούν να απαλλαχθούν από τη σύντροφό τους με οποιοδήποτε
τρόπο». Μάλιστα η βίαιη συμπεριφορά των Ελλήνων προς τις αλλοδαπές συντρόφους
τους συχνά βρίσκει τη συγκατάθεση του ευρύτερου οικογενειακού του
περιβάλλοντος. «Τα αδέρφια του και οι γονείς του εναντιώθηκαν από την πρώτη
στιγμή. Το πρώτο σχόλιο της μητέρας του ήταν: τι δουλειά έχεις εσύ με αυτήν τη
γυναίκα. Ενώ όταν κατάλαβε πως ο γιος της με κακοποιούσε, το μόνο που του είπε
είναι: δεν θα πας για μια Ρουμάνα φυλακή», λέει η κ. Ιωάννα Ποπέσκου.

Φοβούνται να πουν το πρόβλημά τους

H κραυγή απελπισίας της κ. Ιωάννας Ποπέσκου, από τη Ρουμανία, εκφράζει το σιωπηλό βασανιστήριο εκατοντάδων αλλοδαπών γυναικών που βιώνουν τη βία στην καθημερινότητά τους

Οι μετανάστριες έχουν να αντιμετωπίσουν και την αποξένωση, στοιχείο που τις
διαφοροποιεί από τα άλλα θύματα. «Οι γυναίκες που είναι από άλλες χώρες δεν
έχουν υποστηρικτικό περιβάλλον όπως είναι η οικογένειά τους και οι συγγενείς
για να τους βοηθήσει», εξηγεί στα «NEA» η κοινωνική λειτουργός (Γενική
Γραμματεία Ισότητας) κ. Ελένη Κτώνα. «Επιπλέον υπάρχει και το θέμα της γλώσσας
και της πρόσβασης στην πληροφόρηση. Γεγονός πάντως είναι πως τα τελευταία
χρόνια όλο και περισσότερες αλλοδαπές καταφθάνουν στα συμβουλευτικά κέντρα.
Αυτή η αυξητική τάση οφείλεται στις καμπάνιες ευαισθητοποίησης, αλλά και στην
εξοικείωση των αλλοδαπών με το ελληνικό σύστημα μετά τα πρώτα χρόνια παραμονής
στη χώρα».

Μέσα σε διάστημα ενάμιση χρόνου, ο αριθμός των μεταναστριών που απευθύνθηκαν
στα Συμβουλευτικά Κέντρα του KEI (Κέντρο Ερευνών για Θέματα Ισότητας) ήταν 30,
ενώ το δεύτερο εξάμηνο του 2003 προστέθηκαν και άλλες 20 περιπτώσεις. «Τα
αιτήματα των μεταναστριών αφορούν κυρίως θέματα νομιμοποίησης. Τα θέματα βίας
που αντιμετωπίζουν προκύπτουν μέσα από τη συζήτηση», επισημαίνει η πρόεδρος
του ΚΕΘΙ κ. Βάσω Αρτινοπούλου. «Το φαινόμενο της βίας είναι έντονο, αλλά οι
μετανάστες φοβούνται να το βγάλουν προς τα έξω. Έχουν άγνοια για το θεσμικό
πλαίσιο και κακή εμπειρία από τις δημόσιες υπηρεσίες. Γι’ αυτό και δεν
εμπιστεύονται εύκολα να κάνουν γνωστό το πρόβλημά τους», συμπληρώνει.