Οι παγίδες των άτοκων δόσεων

Καθεστώς αποτελεί πλέον στην αγορά ο θεσμός των πληρωμών με άτοκες δόσεις
που έχει αντικαταστήσει τα γραμμάτια, σε μια προσπάθεια του λιανικού εμπορίου
να αυξήσει τις πωλήσεις του.

Τα προγράμματα αγορών με άτοκες δόσεις στις περισσότερες περιπτώσεις
προϋποθέτουν τη χρήση πιστωτικών καρτών. Οι καταναλωτές ωστόσο θα πρέπει να
γνωρίζουν τις παγίδες που υπάρχουν στα προγράμματα άτοκης πληρωμής,
προκειμένου να μην επιβαρυνθούν τελικά με σημαντικά καπέλα.

Τμηματική αποπληρωμή

Προκειμένου να προσελκύσουν το ενδιαφέρον των καταναλωτών, εταιρείες από όλο
το φάσμα του λιανεμπορίου έχουν υιοθετήσει τέτοιου είδους προγράμματα,
επιτρέποντας την τμηματική αποπληρωμή των αγορών χωρίς κάποια επιβάρυνση.
Εταιρείες επίπλων, καταστήματα καλλυντικών, ταξιδιωτικά γραφεία, ακόμα και
ιδιωτικά θεραπευτήρια προσφέρουν άτοκες δόσεις στους κατόχους πιστωτικών
καρτών και έχουν προστεθεί στους κλάδους των ηλεκτρικών, των ηλεκτρονικών, της
ένδυσης και της υπόδησης, που παραδοσιακά λειτουργούσαν με άτοκες δόσεις.

Στην περίπτωση αγοράς με τη μέθοδο αυτή, η διάρκεια της αποπληρωμής
μεταβάλλεται ανάλογα με την αξία, για τα περισσότερα καταναλωτικά αγαθά όμως
ανέρχεται σε 12 μήνες. Δυνατότητα αποπληρωμής σε μεγαλύτερο χρονικό διάστημα
χωρίς την επιβολή τόκου προσφέρουν οι αντιπροσωπείες αυτοκινήτων, που κατά
καιρούς διαθέτουν στην αγορά προγράμματα άτοκων δόσεων χωρίς προκαταβολή και
με χρονική διάρκεια έως 72 μηνών.

Αντί των συναλλαγματικών

Ανεξαρτήτως κλάδου, τα προγράμματα άτοκης αποπληρωμής προϋποθέτουν την ύπαρξη
πιστωτικής κάρτας, με την εξαίρεση της αγοράς αυτοκινήτου, όπου συνάπτεται
δάνειο με κάποιο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα. Πλέον, οι πιστωτικές κάρτες έχουν
ουσιαστικά αντικαταστήσει τις συναλλαγματικές στα καταναλωτικά αγαθά και η
επέκταση στη χρήση του πλαστικού χρήματος στη χώρα μας είναι ένας από τους
κύριους λόγους του πολλαπλασιασμού των περιπτώσεων άτοκης αποπληρωμής.

Εντούτοις, αρκετοί είναι οι καταναλωτές που προτιμούν τη χρήση μετρητών για
τις αγορές τους, καθώς σε κάποιους κλάδους (π.χ. ένδυση και υπόδηση) μπορούν
να επιτύχουν επιπλέον έκπτωση, έως και 5%-8% επί της αναγραφόμενης τιμής. Ο
λόγος είναι πως πολλά καταστήματα πριμοδοτούν τη χρήση μετρητών, αφαιρώντας
από το κόστος την προμήθεια που καταβάλλουν στις τράπεζες για τη χρήση
πιστωτικής κάρτας.

Τα κρυφά καπέλα

Αρκετές είναι οι περιπτώσεις που καταναλωτές επιβαρύνονται με επιπλέον
έξοδα για τις αγορές τους, ακόμα και στην περίπτωση αποπληρωμής με άτοκες
δόσεις. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα απόκτησης αυτοκινήτου, όπου οι
καταναλωτές επιβαρύνονται με έξοδα φακέλου για τη σύναψη του δανείου, το ύψος
των οποίων μεταβάλλεται κατά περίπτωση, ξεπερνά όμως συχνά τα 200 ευρώ.
Επιπλέον, αν εξοφλούν τις μηνιαίες οφειλές τους από το γκισέ των τραπεζών,
επιβαρύνονται και με την προμήθεια που επιβάλλουν τα χρηματοπιστωτικά
ιδρύματα.

Αντίστοιχα, για αγορές που πραγματοποιούνται με τη χρήση πιστωτικής κάρτας, οι
δόσεις είναι πραγματικά άτοκες μόνο στην περίπτωση που η μηνιαία οφειλή
αποπληρώνεται στο σύνολό της. Στην αντίθετη περίπτωση, το ποσό που μεταφέρεται
στον επόμενο λογαριασμό επιβαρύνεται με υψηλούς τόκους, της τάξης του 15%
περίπου. Επιπλέον, οι περισσότερες πιστωτικές κάρτες συνοδεύονται από ετήσια
συνδρομή η οποία – έμμεσα – επηρεάζει το κόστος των αγορών που
πραγματοποιούνται με αυτές.