Σοφοκλέους: κέρδη και κίνδυνοι πίσω από τη στασιμότητα

Ένα νόμισμα έχει δύο όψεις. Δύο όψεις έχει και η αγορά μετοχών. H μία είναι ο
μέσος όρος που παρουσιάζει το γενικό επίπεδο τιμών των μετοχών, ο οποίος
παρουσιάζεται μέσω του Γενικού Δείκτη, αλλά και μέσω άλλων Κλαδικών Δεικτών
(π.χ. τηλεπικοινωνιών, τραπεζών, μεγάλης κεφαλαιοποίησης κ.λπ.). H άλλη όψη
έχει σχέση με την πορεία κάθε μετοχής ξεχωριστά.

Οι μέσοι όροι αποτελούν χρήσιμο εργαλείο, γιατί δίνουν στον επενδυτή μια
γρήγορη εικόνα για το σύνολο της αγοράς. Όχι, όμως, για τις μετοχές που έχουν
στο χαρτοφυλάκιό τους. Το παράδοξο των μέσων όρων φάνηκε σε μεγάλο βαθμό από
τις αρχές Φεβρουαρίου, όταν επιβραδύνθηκε η ανοδική πορεία του Γενικού Δείκτη,
πράγμα που οφειλόταν στις μεγάλες τοποθετήσεις που πραγματοποίησαν κυρίως
ξένοι θεσμικοί επενδυτές σε μετοχές υψηλής κεφαλαιοποίησης.

Ακολούθησαν υποτονικές συνεδριάσεις, με τον Γενικό Δείκτη να κινείται σχεδόν
στα ίδια επίπεδα (2.450 μονάδες) εν όψει της προεκλογικής περιόδου και της
θολής εικόνας που παρουσίαζαν οι ξένες αγορές. Αυτό εξακολουθεί να ισχύει και
σήμερα. Για παράδειγμα, από τις 10 μέχρι τις 17 Φεβρουαρίου ο Γενικός Δείκτης
σημείωσε αύξηση 1,7%. Στο διάστημα αυτό, ο Γενικός Δείκτης ξεκίνησε από τις
2.432 μονάδες και έφτασε στις 2.473 μονάδες, παρουσιάζοντας ενδιάμεσα
νωχελικές κινήσεις.

Οι τιμές των μετοχών

Όμως, δεν συνέβη το ίδιο με τις τιμές των μετοχών. Στο ίδιο διάστημα υπήρξαν
μετοχές των οποίων οι τιμές αυξήθηκαν μέχρι 69,23% (Εργάς) και άλλες των
οποίων οι τιμές έπεσαν μέχρι 25,59% (Μαθιός Πυρίμαχα). H εικόνα αυτή δεν έχει
καμία σχέση με τον μέσο όρο που παρουσίασε στο ίδιο διάστημα η κίνηση του
Γενικού Δείκτη.

H διαπίστωση αυτή ενισχύεται περισσότερο, αν λάβουμε υπόψη τις διακυμάνσεις
που παρουσίασαν οι τιμές των μετοχών από τις 10 έως τις 17 Φεβρουαρίου.
Δηλαδή, αν υπολογίσουμε τη μεταβολή μεταξύ της κατώτερης και της ανώτερης
τιμής των μετοχών στο διάστημα αυτό. Θα διαπιστώσουμε, τότε, ότι υπήρξαν
διακυμάνσεις που ξεπέρασαν το 78% (Εργάς).

Μεγάλες ευκαιρίες

Οι μεγάλες διακυμάνσεις σημαίνουν ευκαιρίες για μεγάλα κέρδη. Διότι, όποιος
αγοράσει στην κατώτατη τιμή και πουλήσει στην ανώτατη, καρπώνεται όλο το
κέρδος της διακύμανσης. Όμως, οι διακυμάνσεις σημαίνουν και κίνδυνο. Διότι
υπάρχει περίπτωση να αγοράσει ένας επενδυτής στην ανώτατη και να αναγκαστεί να
πουλήσει στην κατώτατη.

Τέτοια παραδείγματα υπήρξαν στο προηγούμενο διάστημα. Ενδεικτικά αναφέρεται η
μετοχή της Εργάς. H τιμή της μετοχής στις 11 Φεβρουαρίου παρουσίασε κατώτατη
τιμή στα 0,37 ευρώ. Στις 17 Φεβρουαρίου η ανώτατη τιμή της μετοχής ήταν 0,66
ευρώ. Το συνολικό κέρδος είναι 78,38%. Σημειώνεται ότι η μετοχή τέθηκε σε
καθεστώς επιτήρησης την προηγούμενη εβδομάδα.

Υπάρχει και η αντίθετη περίπτωση: Στις 12 Φεβρουαρίου η ανώτατη τιμή της
μετοχής Μαθιός Πυρίμαχα ήταν 5,5 ευρώ. Στις 17 Φεβρουαρίου η κατώτατη τιμή
ήταν στα 3,38 ευρώ. H διακύμανση της τιμής της μετοχής ήταν 62,72%. Αλλά
όποιος αγόρασε στην ανώτατη και πούλησε στην κατώτατη, πλήρωσε από την τσέπη
του όλο το ποσοστό της διακύμανσης.

ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ

Ελκυστικές τιμές, παρά την άνοδο

Μετοχές που δεν έχουν «τρέξει» – κατά τη χρηματιστηριακή ορολογία – σε σχέση
με τον Γενικό Δείκτη αλλά και με αντίστοιχες των ευρωπαϊκών χρηματιστηρίων
είναι αυτές των τηλεπικοινωνιών. Μολονότι πραγματοποίησαν σημαντικές αποδόσεις
τους τελευταίους μήνες – ιδιαίτερα από τα τέλη του 2003 μέχρι και τον
Ιανουάριο – καθώς προσέλκυσαν μεγάλο μέρος του επενδυτικού ενδιαφέροντος και
των εισροών ξένων κεφαλαίων που πραγματοποιήθηκαν εκείνο το διάστημα,
παρουσιάζουν ελκυστικές αποτιμήσεις.

Με τις διαπιστώσεις αυτές συμφωνεί πρόσφατη έκθεση της Π&K
Χρηματιστηριακής, στην οποία αναφέρεται ότι η μετοχή του ΟΤΕ δεν ακολούθησε
την ανοδική πορεία της αγοράς τούς τελευταίους τρεις μήνες, παρά τα καλά
οικονομικά αποτελέσματα που ανακοίνωσε. Για τον λόγο αυτό κάνει σύσταση αγοράς
για μετοχές του ΟΤΕ. Ο ΟΤΕ παρουσιάζει ελκυστικότερες αποτιμήσεις σε σύγκριση
με εκείνες των μετοχών της Portugal Telecom, της Telefonica, της France
Telecom και της Deutsche Telecom. Πιο ακριβή είναι η μετοχή του ΟΤΕ αν
συγκριθεί με εκείνες της Β.Τ. και της Telecom Italia.

Αντίστοιχη εικόνα παρατηρείται στις εταιρείες κινητής τηλεφωνίας. Μάλιστα, οι
εταιρείες του κλάδου με μικρότερη κεφαλαιοποίηση σημείωσαν μικρότερη απόδοση
από εκείνη της αγοράς.

Μουδιασμένοι οι επενδυτές

Οι εκλογές, οι ανακοινώσεις της κερδοφορίας των εισηγμένων για το 2003 και η
ψυχολογία των Ελλήνων επενδυτών αποτελούν τους τρεις καθοριστικούς παράγοντες
για την πορεία του Χρηματιστηρίου Αξιών Αθηνών στο επόμενο διάστημα. Την άποψη
αυτή διατυπώνει σε πρόσφατη έκθεσή της η Eurobank Χρηματιστηριακή, η οποία
δίνει ιδιαίτερη βαρύτητα στις εσωτερικές εξελίξεις, καθώς οι τάσεις στα διεθνή
χρηματιστήρια δεν είναι ξεκάθαρες, ενώ υπάρχουν ενδείξεις ότι μπορεί να
σημειώσουν μικρή διόρθωση. Έτσι, όσο η Σοφοκλέους δεν παίρνει σαφή μηνύματα
από τις διεθνείς αγορές, ακολουθεί μια συγκρατημένη πορεία, η οποία έχει ήδη
φανεί από τη μείωση της αξίας συναλλαγών τον Φεβρουάριο και από τη σχετική
στασιμότητα του Γενικού Δείκτη.

Συγκρίσεις

Αρκετοί χρηματιστές, αναφερόμενοι στον ψυχολογικό παράγοντα, προσθέτουν ότι η
αβεβαιότητα των επενδυτών ίσως έχει μεγαλώσει σήμερα, καθώς συγκρίνουν το
θετικό κλίμα του Ιανουαρίου με τις σχετικά υποτονικές συνεδριάσεις του
Φεβρουαρίου. Αυτό είναι δικαιολογημένο, σε ένα βαθμό. Όμως, πρέπει να ληφθεί
υπόψη ότι ο Ιανουάριος χαρακτηρίστηκε από μεγάλες εισροές ξένων κεφαλαίων, οι
οποίες δεν μπορεί να πραγματοποιούνται συνέχεια, αλλά και από εισροές
κεφαλαίων από αμοιβαία κεφάλαια, οι οποίες – σύμφωνα με τη Eurobank
Χρηματιστηριακή – έφτασαν τα 97 εκατ. ευρώ.

Σύμφωνα με την ίδια πηγή, η ψυχολογία των ιδιωτών επενδυτών έχει κλονιστεί,
γεγονός που φαίνεται από τη μείωση των συναλλαγών. Αυτό οφείλεται στις φήμες
για οικονομικά προβλήματα σε εισηγμένες εταιρείες, που τροφοδοτήθηκαν από την
υπαγωγή ορισμένων εταιρειών σε καθεστώς επιτήρησης και σε αναστολή
διαπραγμάτευσης το τελευταίο διάστημα. Έτσι, αρκετοί επενδυτές επέλεξαν είτε
να πουλήσουν και να κατοχυρώσουν τα κέρδη τους είτε να μεταφέρουν τα κεφάλαιά
τους από μικρότερες μετοχές σε μετοχές μεγάλης κεφαλαιοποίησης. Αυτό εξηγεί
και την καλή πορεία που παρουσιάζουν τα λεγόμενα μπλου τσιπς σε σύγκριση με
τις μετοχές μεσαίας και μικρής κεφαλαιοποίησης.

Ένας άλλος παράγοντας που ενισχύει την αβεβαιότητα και προκαλεί μούδιασμα στην
αγορά συνδέεται με την προεκλογική περίοδο. Για το θέμα αυτό η Σάρρος
Χρηματιστηριακή αναφέρει ότι συνήθως κοντά στην ημερομηνία των εκλογών
παρατηρείται μια νευρικότητα στην αγορά.

Προεξόφληση

Ο τρίτος παράγοντας που δίνει τον τόνο στην αγορά έχει σχέση με τα
αποτελέσματα των εισηγμένων το 2003. Οι χρηματιστές θεωρούν ότι οι επενδυτές
έχουν ήδη προεξοφλήσει θετικές ανακοινώσεις και την περίοδο αυτή βρίσκονται σε
στάση αναμονής, προκειμένου να επιβεβαιωθούν οι προβλέψεις με τις επίσημες
δημοσιεύσεις των λογιστικών καταστάσεων για το 2003. H Σάρρος Χρηματιστηριακή
υπενθυμίζει αντίστοιχες συμπεριφορές της αγοράς στο παρελθόν: «Ενώ θα
ανακοινώνονται τα αποτελέσματα του 2003, ας έχουμε κατά νου ότι ο Γενικός
Δείκτης τον Αύγουστο του 2003 (σε παρόμοιο θετικό κλίμα με τις τότε
ανακοινώσεις του εξαμήνου 2003) είχε διορθώσει κατά 15%».