Mητέρες με… συμβόλαιο

Είναι τέτοιες οι επιλογές στη ζωή τους που γνωρίζουν πολύ καλά ότι δεν
πρόκειται να αποκτήσουν παιδί εντός γάμου. Είναι απορροφημένες από την καριέρα
τους – σε ελεύθερα και ανταγωνιστικά επαγγέλματα – και διαθέτουν ελάχιστο
χρόνο για τον εαυτό τους και τους γύρω τους.

Οι κοινωνικές συνθήκες είναι πλέον περισσότερο ώριμες. O νόμος βοηθά και στην Ελλάδα τις γυναίκες που θέλουν να τεκνοποιήσουν χωρίς σύντροφο, να το τολμήσουν

Στην πλειονότητά τους οι σύγχρονες γυναίκες αποποιούνται τον γάμο, σε ένα
μεγάλο ποσοστό είναι διαζευγμένες, χωρίς παιδιά και σχεδόν όλες είναι
απογοητευμένες από τη σχέση τους με το άλλο φύλο. Κάποια στιγμή, σε μια ηλικία
άνω των 35 (έως και 42 χρόνων) αποφασίζουν να φέρουν στον κόσμο ένα παιδί με
τη μέθοδο της εξωσωματικής γονιμοποίησης. Και καταφεύγουν σε ένα ειδικό κέντρο
– χρησιμοποιώντας κάποιον από τους άγνωστους δότες μιας τράπεζας σπέρματος.

Τέκνα χωρίς σύζυγο. Μέχρι πρόσφατα η πρακτική αυτή ήταν λίγο – πολύ
παράνομη. Αλλά εδώ και ένα χρόνο, μετά την ψήφιση του σχετικού νόμου 3089/02
για την «ιατρική υποβοήθηση στην ανθρώπινη αναπαραγωγή», οι υποψήφιες μόνες
μητέρες μπορούν να κατοχυρωθούν και νομικά υπογράφοντας μια συμβολαιογραφική
πράξη μέσα από την οποία γίνεται φανερή η πρόθεσή τους να τεκνοποιήσουν με
εξωσωματική γονιμοποίηση, αναλαμβάνοντας φυσικά εξ ολοκλήρου την ευθύνη του
παιδιού: «Τώρα που οι κοινωνικές συνθήκες είναι περισσότερο ώριμες, ο νόμος
βοηθά τις γυναίκες που θέλουν να τεκνοποιήσουν χωρίς σύντροφο, να εκφραστούν,
να το κοινοποιήσουν, να το τολμήσουν», εξηγεί ο κ. Μηνάς Μαστρομηνάς,
γυναικολόγος, ειδικός σε θέματα αναπαραγωγής. Κατά τον κ. Μαστρομηνά, την
τελευταία δεκαετία υπήρχαν πάντα γυναίκες που υιοθετούσαν τη συγκεκριμένη
διαδικασία αλλά το κοινωνικό κόστος ήταν μεγαλύτερο και γύρω από το θέμα
υπήρχε νομική εκκρεμότητα: «Στατιστικά θα έλεγα ότι το 5% των γυναικών που
πηγαίνουν σε κέντρα εξωσωματικής γονιμοποίησης είναι ανύπαντρες, διαζευγμένες
που δεν απέκτησαν παιδί ή γυναίκες που έχουν μια μόνιμη σχέση αλλά αρνούνται
το συμβόλαιο γάμου…» Στην τελευταία περίπτωση μπορεί να χρησιμοποιηθεί και
το σπέρμα του συντρόφου τους – αν εκείνος δεχτεί…

Άνευ «γονέως – προτύπου»… Οι βιολογικοί πατέρες αγνοούν φυσικά την
ύπαρξη των παιδιών που γεννιούνται με το σπέρμα που έχουν δώσει και τα ίδια τα
παιδιά δεν έχουν νομικά τη δυνατότητα να αναζητήσουν τη ρίζα προέλευσής τους
αφού ενηλικιωθούν: «Ευτυχώς ο νόμος αρνείται το δικαίωμα πρόσβασης στα αρχεία
των τραπεζών σπέρματος – το αντίθετο θα απέτρεπε την προσφορά των δοτών. Μόνο
στη Σουηδία ένα παιδί που γεννήθηκε με εξωσωματική μπορεί να αναζητήσει τις
ρίζες του και να μάθει την ταυτότητα του βιολογικού του πατέρα…».

Ένα παιδί και μάλιστα αγόρι που γεννιέται από άγνωστο πατέρα εξ αντικειμένου
στερείται και «γονέως και προτύπου». Αυτό πιστεύει ο βιολόγος-εμβρυολόγος κ.
Ευστάθιος Νικολαρόπουλος που θεωρεί ότι αυτή η τάση των γυναικών να αποκτούν
παιδί με τον τρόπο αυτό «θα δημιουργήσει μελλοντικά περισσότερα ψυχολογικά
προβλήματα στα παιδιά που τώρα γεννιούνται και μεγαλώνουν».

Σε διπλό ρόλο. Τι θέματα πρέπει να εξετάσει ένας ειδικός όταν
καταφεύγει σ’ αυτόν μια ανύπαντρη γυναίκα που θέλει να κάνει παιδί;
«Σημαντικός παράγοντας είναι να τη ρωτήσουμε αν είναι οικονομικά ανεξάρτητη
και αν έχει τη στήριξη της οικογένειάς της. Βαρύνουσα σημασία έχει επίσης να
είναι καλά προετοιμασμένη για τον διπλό της ρόλο – μητέρας και πατέρα – και να
μπορεί μια μέρα να δώσει τις σωστές απαντήσεις στα ερωτήματα του παιδιού της»,
εξηγεί ο κ. Σπύρος Σαρρής, γυναικολόγος, ειδικός σε θέματα γονιμότητας και
αναπαραγωγής. «Οι γυναίκες αυτές είναι συνήθως απογοητευμένες από δεσμούς και
σχέσεις, έχουν δώσει μεγάλο βάρος στην καριέρα τους, είναι οικονομικά
ανεξάρτητες αλλά έχουν καθυστερήσει να κάνουν οικογένεια. Ακόμη και όταν
αρνούνται τον γάμο, έχουν μεγάλη ανάγκη τη μητρότητα μέσα από την οποία
ολοκληρώνονται και γίνονται πανευτυχείς. H απόκτηση παιδιού για αυτές τις
γυναίκες είναι μεγάλη ανάγκη και συνήθως αντεπεξέρχονται στο εξαιρετικά
κοπιώδες έργο τους…».

ΤΡΕΙΣ ΜΗΤΕΡΕΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΟΥΝ TH ΔΙΑΔΡΟΜΗ ΤΟΥΣ

Με προτροπή του… παππού

H έκπληξη ήταν μεγάλη για τον γυναικολόγο κ. Μηνά Μαστρομηνά όταν μια μέρα τον
επισκέφθηκαν στο γραφείο του ένας ηλικιωμένος απόστρατος στρατηγός με τη
γυναίκα του και την 38χρονη μοναχοκόρη τους. Το αίτημα ήταν σαφές: Να
αποκτήσει παιδί η 38χρονη! «Η κόρη ήταν διαζευγμένη και μέσα στον γάμο της
φυσικά δεν είχε αποκτήσει παιδιά. Οι γονείς της δεν μπορούσαν να διανοηθούν
ότι θα έφευγαν από τη ζωή και θα άφηναν πίσω ολομόναχη την κόρη τους. Της
πρότειναν λοιπόν να αποκτήσει εκείνη τη χαρά ενός παιδιού και οι ίδιοι τη χαρά
ενός εγγονιού, μέσα από τη διαδικασία της εξωσωματικής… H κόρη άλλο που δεν
ήθελε»! H χαρά τελικά ήταν διπλή, αφού γεννήθηκαν δίδυμα που μεγαλώνουν με τη
μητέρα, τον παππού και τη γιαγιά τους…

Το μεγαλύτερο μερίδιο ευτυχίας

H Έλενα είναι μια κλασική περίπτωση γυναίκας που από κοριτσάκι δήλωνε «εγώ δεν
θα παντρευτώ». Μεγάλωσε και το… τήρησε. Σήμερα είναι 37 χρόνων και μητέρα
ενός κοριτσιού 9 μηνών που απέκτησε με εξωσωματική γονιμοποίηση. Είναι
στέλεχος σε μεγάλη διαφημιστική εταιρεία, εργάζεται… άπειρες ώρες και θεωρεί
ότι μεγαλύτερο μερτικό ευτυχίας «δεν θα μπορούσε να μου δώσει η ζωή. Ήταν μια
απόλυτη επιλογή, 100% συνειδητή. Καμιά μου ερωτική σχέση δεν κράτησε πάνω
από… εξάμηνο, οπότε ακόμη κι αν διάλεγα εσκεμμένα κάποιον από τους
παροδικούς μου συντρόφους για πατέρα του παιδιού που λαχταρούσα, πάλι…
άγνωστος θα ήταν για εκείνο όταν μεγάλωνε. Θεωρώ ότι είμαι περισσότερο έντιμη
από άλλες περιπτώσεις που εκμεταλλεύονται μια σχέση μικρής διάρκειας για να
τεκνοποιήσουν χωρίς ποτέ να ανακοινώσουν στον σύντροφό τους την πρόθεσή τους»!
Είναι αποφασισμένη και προετοιμασμένη για όλα, έχει τη συμπαράσταση της
μητέρας της που μεγαλώνει τη μικρή, την αποδοχή των φίλων και συνεργατών της
και αφιερώνει όλες τις ελεύθερες ώρες της στο μωρό της: «Ξέρω ότι όταν
μεγαλώσει θα μπορέσω να της δώσω να καταλάβει την αναγκαιότητα της ύπαρξής
της…».

Δίδυμα από υγιή δότη…

H Χαρά, σε αντίθεση με την Έλενα, ήθελε πάντα να παντρευτεί και να αποκτήσει
πολλά παιδιά. Αυτή τη στιγμή έχει δίδυμα – ένα αγόρι και ένα κοριτσάκι:
«Παντρεύτηκα αλλά ατύχησα τραγικά στον γάμο μου που δεν μου έδωσε δυστυχώς
ούτε τη χαρά ενός παιδιού. Το είχα όμως αποφασίσει. Την ημέρα που πήρα το
διαζευκτήριό μου στα χέρια επισκέφθηκα έναν ειδικό και του ζήτησα να με
βοηθήσει να αποκτήσω ένα μωρό. Είχαμε αρκετές συναντήσεις μαζί πριν δεχθεί να
γίνω υποψήφια μητέρα. Μια τράπεζα σπέρματος μάς χορήγησε το πολύτιμο υλικό. Το
μόνο που με ενδιέφερε ήταν να είναι καλά ελεγμένος και υγιής ο δότης – όχι τα
χαρακτηριστικά του. Τα μωρά μου είναι πανέμορφα, υγιέστατα και παραδόξως όλοι
λένε πόσο μου μοιάζουν…».

H Χαρά είναι δικηγόρος, οικονομικά ανεξάρτητη και μόλις 29 ετών! H επιλογή της
να αποκτήσει με εξωσωματική παιδί ήταν ταυτόχρονα και επιλογή να μην
ξαναπαντρευτεί: «Δεν θέλω να δώσω σε κανέναν την ευκαιρία να πληγώσει ξανά
εμένα – πόσο μάλλον τα παιδιά μου! Οι περισσότεροι γάμοι άλλωστε δεν είναι
παρά συμβόλαια που λήγουν…».