ΔIΟNYΣHΣ ΦΩTΟΠΟYΛΟΣ «Δεν θέλω να προσποιηθώ τον “προχωρημένο”»
Ενημερώσου πρώτα από ΤΑ ΝΕΑ
7 λεπτά  |
 |
|
Ο Διονύσης Φωτόπουλος εξηγεί με πάθος, ο Βρετανός Σκηνοθέτης Πίτερ |
Συναντήσαμε τον Διονύση Φωτόπουλο στο καφέ του Μουσείου Μπενάκη, μετά το
ταξίδι του στο Άμστερνταμ, όπου οι πληροφορίες μας λένε ότι δουλεύει με τον
γνωστό Βρετανό σκηνοθέτη Πίτερ Γκριναγουέι («Ο μάγειρας, ο κλέφτης η γυναίκα
του και ο εραστής της», «H κοιλιά του αρχιτέκτονα», «Το μωρό της Μακόν» κ.ά).
Στη συζήτηση που είχαμε, ο Φωτόπουλος επιφυλάχθηκε να αποκαλύψει τα κοινά τους
σχέδια, μας έδωσε όμως πληροφορίες και υλικό για τις τρεις παραγωγές που
παίρνουν τον δρόμο της σκηνής.
Αυτές τις ημέρες παρουσιάζεται στην Αθήνα (στο θέατρο «Χώρα») το μπαλέτο «Ο
ταξιδιώτης του χειμώνα», μια παράσταση που είχε παιχτεί στο Βασιλικό Θέατρο
του ΚΘΒΕ, έχοντας δημιουργήσει μεγάλη αίσθηση. Ο Φωτόπουλος, ο οποίος είχε
συνεργαστεί ξανά με τον Ρήγο στον «Κυανοπώγωνα», θεωρεί αυτήν τη συνεργασία
«μια ώριμη δουλειά, η οποία γεννήθηκε και διαμορφώθηκε μέσα από κοινό ένστικτο
και παράλληλες αισθητικές αγωνίες και ανησυχίες».
Συγχρόνως εργάζεται στο Μέγαρο Μουσικής για το δραματικό ορατόριο των Άρθουρ
Χόνεγκερ – Πολ Κλοντέλ «H Ιωάννα στην πυρά» με σκηνοθέτη τον Θωμά Μοσχόπουλο,
με τον οποίο είχε ανεβάσει στο Σπολέτο τον βραβευμένο από τους Ιταλούς
κριτικούς «Μάκβεθ». Μαζί με τον φωτιστή Λευτέρη Παυλόπουλο αποτελούν ομάδα με
κοινά ενδιαφέροντα και οράματα. Τα αποτελέσματα της συνεργασίας τους είναι
τέτοια ώστε να δέχονται προσκλήσεις συνεργασίας από την Όπερα της Τζένοβας,
της Φλωρεντίας κ.ά.
«H “Ιωάννα στην πυρά”, όπερα των πρώτων δεκαετιών του 20ού αιώνα, με
όλες τις μουσικές αγωνίες της εποχής και το ανατρεπτικό κείμενο του Κλοντέλ,
δίνεται με μία σειρά από καινοτομίες. Με τη Νόνικα Γαληνέα Ιωάννα –
αναγνώστρια μνήμης, την Άννα Μάσχα δεμένη στον πάσαλο, έτοιμη να ριχτεί στην
πυρά, κι ένα μικρό κορίτσι στα παιδικά της χρόνια. Εκτός από μεγάλη χορωδία
και ορχήστρα (μαέστρος ο Νίκος Τσούχλος, ενώ ο Κωνσταντίνος Ρήγος έχει
αναλάβει την κίνηση), τον ρόλο του Αγίου Δομίνικου παίζει ο Άρης
Λεμπεσόπουλος. Το σκηνικό, ένα απλό κουτί σε προοπτικό σχήμα, καταλήγει σ’
έναν μεγάλο λοξό τοίχο – βοντεο-οθόνη, όπου η σύγχρονη τεχνολογία παίζει τον
ρόλο της, δημιουργώντας εικόνες τις οποίες ο στρόβιλος των αναμνήσεων της
Ιωάννας μάς ωθεί να προσπαθήσουμε να ανακαλύψουμε πού η αλήθεια συναντάει την
τρέλα και πού η φαντασίωση αντιδικεί με το θείο».
«Να φοβάσαι την τεχνολογία, όταν είσαι αμόρφωτος»
 |
|
Διονύσης Φωτόπουλος: «Χρησιμοποιώ την τεχνολογία μέχρις εκεί που νιώθω ότι |
Παραλλάσσοντας τον τίτλο της ταινίας του Φρεντ Τσίνεμαν θα λέγαμε πως ο
Διονύσης Φωτόπουλος είναι «Ένας καλλιτέχνης για όλες τις εποχές». Και όμως,
δεν έχει κινητό, πιστωτικές κάρτες, υπολογιστή. Λες και σνομπάρει την
τεχνολογία, σαν να μην παρακολουθεί τη νέα εποχή.
«Το κακό είναι ότι παρακολουθώ αυτή την εποχή. Παρακολουθώ κάθε νέα
τεχνολογία. Οι παρέες μου είναι νέοι άνθρωποι, με σύγχρονες ανησυχίες. Αλλά η
αλήθεια είναι ότι όσο γοητεύομαι και εκπλήσσομαι, άλλο τόσο τρομάζω. Νομίζω κι
ελπίζω ότι μπορώ να αντιληφθώ την τεχνολογία, μέχρις ενός σημείου. Μέχρις εκεί
που οι παλιές, ξεπερασμένες, γοητευτικές στιγμές δεν παραγράφονται. Δεν έχω
καμία πρόθεση να προσποιηθώ τον “προχωρημένο”. Προχθές τα χαράματα πήγα και
στάθηκα, για όσο χρόνο διέθετα, μπροστά στους πίνακες του Βερμέρ. Κι αυτό δεν
το αναπληρώνει καμία απεικόνισή τους στο Internet.
Χρησιμοποιώ την τεχνολογία, όπως πολλές φορές έχω χρησιμοποιήσει βίντεο,
βιντεο-γουόλ ή περίεργα μοντάζ – από την εποχή που έκανα τον “Πυλάδη” -, αλλά
μέχρις εκεί που νιώθω ότι δεν αλλοιώνονται το βλέμμα μου, οι γεύσεις και οι
μυρωδιές μου. Πιστεύω όμως ότι στη νέα εποχή οι άνθρωποι που θα έχουν βάσεις
θα κάνουν σπουδαία πράγματα. Ξέρετε, υπάρχουν θαυμάσια παιδιά με θαυμάσιες
ανησυχίες, που θα ζήσουν σ’ έναν κόσμο ο οποίος ίσως δεν θα είναι ο ίδιος με
τον δικό μου και όπου θα βρουν τον τρόπο να βλέπουν και να μαθαίνουν. Τι να
κάνουμε; Στη Ρώμη κάποτε υπήρχαν οι αρματοδρομίες, σήμερα υπάρχουν τα ράλι
αυτοκινήτων. Το θέμα είναι πώς, μέσα στο καθετί, θα βρεις τη δική σου έκφραση
και έξαψη.
Προχθές το βράδυ, που χιόνιζε πολύ στο Άμστερνταμ, βολτάραμε με τον
Γκριναγουέι στην πόλη, συζητώντας για το ιδιαίτερο χτίσιμο που μπορεί να κάνει
το τούβλο και πώς από το κάθε μικρό αντικείμενο μπορείς να διαμορφώσεις μια
ολόκληρη αισθητική και μια ιδιάζουσα αρχιτεκτονική. Νωρίτερα, μου είχε δείξει
κάποια αποσπάσματα από το τελευταίο του φιλμ, το οποίο σε λίγες ημέρες θα
προβληθεί στο Βερολίνο, και ζητούσε τη γνώμη μου. Τα κομμάτια που είδα είχαν
μοναδική γοητεία και αυτόν τον δικό του κόσμο που συνήθως φέρει, αλλά ήταν
καμωμένα με όλα τα σύγχρονα, τεχνολογικά εφέ, όλα τα τρικ που βλέπουμε στα
βιντεοκλίπ.
Τον ρώτησα αν ανησυχούσε μήπως όλα αυτά φεύγουν από την αίσθηση του
κινηματογράφου και πηγαίνουν να παραδοθούν, άνευ όρων, στην τεχνολογία. Με
κοίταξε και απάντησε: “Να φοβάσαι την τεχνολογία, όταν είσαι αμόρφωτος. Όταν
σέβεσαι, πιστεύεις και γνωρίζεις Ιστορία Τέχνης χρησιμοποιείς ό,τι μέσο
νομίζεις πως σου είναι απαραίτητο για να εκφραστείς”».
ΑΡΙΣΤΟΦΑΝΕΙΑΔΑ
«Ελπίζω σε ένα γοητευτικό, τρυφερό πανηγύρι»
Εδώ και καιρό έχει αρχίσει η προετοιμασία της παράστασης του «Θεάτρου Τέχνης»,
με αποσπάσματα από τις κωμωδίες του Αριστοφάνη.
«Είναι ένα θέμα που περισσότερο έχει να κάνει με δουλειά πρακτική και
οργανωτική. Παρ’ όλα αυτά, είναι μία παράσταση που θέλει πολλή προσοχή για να
κρατηθεί το ύφος και η ιδιαιτερότητα του ανεβάσματος του κάθε έργου, η
“προσωπικότητα” των καλλιτεχνών που τα εικονογράφησαν και τα ερμήνευσαν. Όπως
καταλαβαίνετε όμως ήταν αδύνατο να αρνηθώ. Τη μισή μου καλλιτεχνική ζωή την
έχω ζήσει στο Υπόγειο, είτε κάνοντας σύγχρονα και κλασικά έργα ή προσπαθώντας
να ανακαλύψω την εικαστική ματιά που ήθελα και θα ήθελε και ο Κουν σε
περισσότερα από 12 έργα αρχαίου δράματος.
Έτσι, όταν ήρθε αυτή η ιδέα, ένιωσα και το κέφι και το χρέος να μπω σ’ αυτήν
την περιπέτεια. Τώρα βρισκόμαστε στο τελικό μοντάζ των κειμένων. Σε χρόνο
10-15 λεπτών για το καθένα και δημιουργώντας την ευφορία που ένιωθαν οι
θεατές, θα πρέπει να οργανωθεί ένα σύνολο μιας ενιαίας παράστασης.
Ελπίζω να είναι ένα γοητευτικό, τρυφερό πανηγύρι, χωρίς να χαθούν οι αγωνίες
του Αριστοφάνη, του Κουν, του Λαζάνη, του Κουγιουμτζή και όλων των συνεργατών,
οι οποίοι επί τόσα χρόνια έσκυψαν και έψαξαν πάνω στο έργο αυτής της μοναδικής
προσωπικότητας. Πολλά κοστούμια υπάρχουν, αρκετά θα κατασκευαστούν ξανά με τη
συμβολή και τη συμβουλή των καλλιτεχνών (ήδη ο Γιάννης Μόραλης έδωσε οδηγίες
για κάποια κοστούμια που λείπουν από τον «Πλούτο» – 1957). Αν το αποτέλεσμα
είναι επιτυχές, θα έχουμε ένα γοητευτικό πανόραμα της αισθητικής, της
εικαστικής και μουσικής ζωής των δεκαετιών ’55 – ’85 με καλλιτέχνες όπως οι
Χατζιδάκις, Χρήστου, Θεοδωράκης, Λεοντής, Μαρκόπουλος, Μόραλης, Τσαρούχης,
Παπαντωνίου, Μυταράς, Γεωργάκη, Ομπολένσκι κ.ά. Ελπίζω ότι, εκτός τα δέκα έργα
του Αριστοφάνη που έχουν ανέβει από το «Θέατρο Τέχνης», θα έχουμε και ένα
μικρό δείγμα για τις «Εκκλησιάζουσες» από τον Διονύση Σαββόπουλο, ο οποίος
είχε αρχίσει κάποιες προσπάθειες συνεργασίας με τον Κουν, κι έτσι θα έχουμε
όλες τις σωζόμενες κωμωδίες του Αριστοφάνη σε μια παράσταση».
Στο Μουσείο Γκετί με τη Λυδία Κονιόρδου
Στις παράλληλες δουλειές του Φωτόπουλου υπάρχει ακόμα μία, σε συνεργασία με τη
Λυδία Κονιόρδου. «Με την Κονιόρδου έχουμε συνεργαστεί στην “Άλκηστη”, στην
“Ηλέκτρα” και στον “Ίωνα”, που είναι η πιο ώριμη δουλειά μας. Τώρα είμαστε σε
πρόβες για μία παράσταση – παραγγελία του Μουσείου Γκετί. Έχει θέμα την
ενηλικίωση και την αναζήτηση της ταυτότητας, με αποσπάσματα από τον “Οιδίποδα
τύραννο”, τον “Ίωνα” κ.ά., και θα συνδέεται με μια μεγάλη έκθεση για “Το παιδί
στην αρχαιότητα”, η οποία οργανώνεται με τους αρχαιολογικούς θησαυρούς του
Μουσείου. Με μια ομάδα ηθοποιών που έχουν δουλέψει με τη Λυδία, όπως ο Νίκος
Καραθάνος, ο Χρήστος Λούλης κ.ά., προσπαθούμε να κάνουμε μια παράσταση με
εντελώς αυτοσχεδιαστικό και πειραματικό τρόπο, με υλικά φθαρτά και ευτελή, τα
οποία όμως να δημιουργούν μια αισθητική και μια μαγεία σε άμεση σχέση με την
αρχαία υψηλή αίσθηση του μέτρου».
INFO
«Ο ταξιδιώτης του χειμώνα» στο θέατρο «Χώρα» (5 – 15 Φεβρουαρίου), τηλ.
210-8673.945.
«H Ιωάννα στην πυρά» στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 26 -27 Φεβρουαρίου (Βασ.
Σοφίας και Κόκκαλη 1, τηλ. 210-7282.333).
H παράσταση με αποσπάσματα από τον «Οιδίποδα τύραννο» και τον «Ίωνα», σε
σκηνογραφία Διονύση Φωτόπουλου θα παρουσιαστεί στα τέλη Οκτωβρίου στο Μουσείο
Γκετί του Λος Άντζελες.
Google news
