Δρόμοι

220 ετών…

… γίνεται φέτος ο Φίγκαρο. H πολυτάραχη «καριέρα» του έχει τόσες
μεταπτώσεις, που θυμίζει την καριέρα πολλών πολιτικών οι οποίοι πέρασαν από
τις ακρότητες στον συμβιβασμό. Άλλωστε, τι είναι συμβιβασμός; H τέχνη να
μοιράζεις μια πίτα έτσι που καθένας να νομίζει πως πήρε το μεγαλύτερο κομμάτι.

Ο συγγραφέας…

… του Φίγκαρο Πέτρος Αυγουστίνος Καρόν (φωτ.) γεννήθηκε στο Παρίσι το 1732
και ήταν γιος ωρολογοποιού. Στα είκοσι ένα του χρόνια επινόησε έναν νέο
μηχανισμό, που χάρη σε αυτόν ένα ρολόι μπορούσε να χωρέσει μέσα σε ένα
δαχτυλίδι. H φήμη του έφτασε στα αυτιά του βασιλιά Λουδοβίκου IE’ που τον
έκανε ωρολογοποιό της Αυλής. Ύστερα από τον γάμο του με μια πλούσια χήρα, ο
Πέτρος Αυγουστίνος Καρόν απέκτησε τον τίτλο του Ντε Μπομαρσέ. Το ταλέντο του
σε κερδοσκοπικές επιχειρήσεις και άλλος ένας γάμος μεγάλωσαν ακόμη περισσότερο
την περιουσία του. Στη βασιλική Αυλή βρήκε την ευκαιρία να ξεδιπλώσει το
δραματουργικό του ταλέντο. Ο «Κουρέας της Σεβίλλης» και «Οι γάμοι του Φίγκαρο»
έγιναν όπερες από τον Ροσίνι και τον Μότσαρτ αντίστοιχα.

Ο πολυμήχανος…

… υπηρέτης Φίγκαρο κερδίζει τη συμπάθεια του κοινού καθώς στρέφεται εναντίον
των αριστοκρατών αφεντάδων του, γι’ αυτό μερικοί ιστορικοί θεωρούν τους
«Γάμους του Φίγκαρο» ορόσημο στον δρόμο προς τη Γαλλική Επανάσταση. Οι
υπηρέτες παρουσιάζονται πολύ πιο έξυπνοι και πιο ανθρώπινοι από τους αφεντάδες
που υπηρετούν, ενώ ο αυθάδης Φίγκαρο ξεθυμαίνει ανοιχτά την οργή του στον κόμη
Αλμαβίβα. Τόσο ήταν ο Φίγκαρο επιθετικός, που για να ανεβεί στη σκηνή
πετσοκόπηκε από την παρισινή λογοκρισία. Όμως η Επανάσταση έτρεχε πιο γρήγορα
από τη λογοκρισία. Το 1792 ο όχλος έβραζε και ο Ροβεσπιέρος ακόνιζε το λεπίδι
της γκιλοτίνας του. Στην Όπερα του Παρισιού αποφάσισαν να εκμεταλλευτούν τις
αιχμές του έργου κατά της αριστοκρατίας που τις είχε στομώσει η λογοκρισία του
προηγούμενου καθεστώτος. Έτσι έβαλαν τον Μπομαρσέ να αποκαταστήσει το έργο
στην αρχική του μορφή, όπως ήταν όταν ο Λουδοβίκος ΙΣΤ’ είχε πει: «Αν είναι να
παίξουμε αυτό το επικίνδυνο έργο, θα πρέπει πρώτα να γκρεμίσουμε τη Βαστίλλη».

Τίποτα…

… δεν άφησε όρθιο ο Φίγκαρο και πρώτα από όλα τους πολιτικούς που καμώνονται
πως καταλαβαίνουν εκείνο που δεν καταλαβαίνουν, που παριστάνουν πως δίνουν
προσοχή σε εκείνο που δεν μπορούν να ακούσουν, που λένε πως κάνουν όσα δεν
μπορούν να κάνουν και που ψηφίζουν άλλους νόμους για τους πλούσιους και άλλους
για τους φτωχούς. Αυτό πάντως δεν εμπόδισε αργότερα τους επαναστάτες να
απαλλάξουν τον Μπομαρσέ από την τεράστια περιουσία του, εξαναγκάζοντάς τον να
εγκαταλείψει τη Γαλλία. Όταν επιστρέφει, στην «Ένοχη μάνα», ένας πολύ πιο
συντηρητικός Φίγκαρο προσπαθεί να σώσει τον αφέντη του από τους επαναστάτες.
Δεν έχουν αλλάξει πολλά πράγματα από τότε.