Eνστάσεις

H ΛΕΞΗ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ: Μπαμ. Ήταν το μεγαλύτερο πλινθόκτιστο οικοδόμημα στην
Ιστορία. Οι τελευταίες ανασκαφές πρόλαβαν να δείξουν ότι είχαμε ακόμη πολλά να
μάθουμε για την πόλη που βρέθηκε πάνω στον δρόμο του Μεταξιού. Μερικά χρυσά
νομίσματα του βασιλείου των Πάρθων έφερναν την αρχή της πιο μακριά στην
Ιστορία… Και ενδείξεις ότι είχε ζήσει αιώνες πριν και άλλο σεισμό!

H Οδύσσεια μιας ημέρας

H 27η Ιανουαρίου «καθιερώνεται ως ημέρα μνήμης των Ελλήνων Εβραίων μαρτύρων και ηρώων του Ολοκαυτώματος»…

Το σχέδιο νόμου, που ακόμη δεν έχει ψηφιστεί από την ελληνική Βουλή, το
αναφέρει καθαρά: H 27η Ιανουαρίου «καθιερώνεται ως ημέρα μνήμης των Ελλήνων
Εβραίων μαρτύρων και ηρώων του Ολοκαυτώματος»… Το σχέδιο θα ψηφιστεί – έχει
εξασφαλιστεί στο παρασκήνιο η συμφωνία όλων των κομμάτων, αυτό δα έλειπε –
ωστόσο παραμένει ένα ερώτημα: Γιατί χρειάστηκε να περάσουν δέκα χρόνια πιέσεων
από τους φορείς της ελληνοεβραϊκής κοινότητας για κάτι τόσο αυτονόητο; Ή μήπως
δεν είναι τόσο αυτονόητο, όπως μερικοί υπαινίχθηκαν σε κάποια κομματικά
γραφεία λέγοντας «μα τώρα τους θυμηθήκατε με όλα αυτά που γίνονται στην Παλαιστίνη»;

Ο αντισημιτισμός…

Δεν είναι λίγοι αυτοί που πιστεύουν ότι η αλληλεγγύη στην Παλαιστίνη έχει και
ένα ένοχο μυστικό: Τον – στην καλύτερη περίπτωση λανθάνοντα – ρατσισμό
εναντίον των Εβραίων… Που οι ρίζες του μπορεί να είναι και βαθιές και
ενδεχομένως να απέκτησαν στην περίοδο του Ψυχρού Πολέμου και «ιδεολογική
εξήγηση». Να είναι άραγε τυχαία η αναφορά, στην εισηγητική έκθεση του εν λόγω
σχεδίου, στην απελευθέρωση του Άουσβιτς στις 27 Ιανουαρίου 1945 «από τον
Κόκκινο Στρατό;».

Στην ιστορία, μόνο ο ρατσισμός επεδίωξε να σκοτώσει τη Μνήμη. Και φαίνεται πως
η ελληνική κοινωνία είτε από τα δεξιά (με τις ελληνοχριστιανικές κορόνες) είτε
από τα αριστερά (με την ανάγκη ιδεολογικής και ταξικής καθαρότητας) έχει
συμπιέσει τον ζωτικό χώρο μιας κοινότητας 10.000-15.000 συμπολιτών μας.

H Ελλάδα είναι η μοναδική χώρα που δεν δίκασε και δεν τιμώρησε – ως επίσημο
κράτος – τους δωσίλογους και τους συνεργάτες των Γερμανών και των Βουλγάρων
που έστειλαν χιλιάδες Έλληνες – ανάμεσά τους και 75.000 Ελληνοεβραίους – στα
στρατόπεδα του θανάτου. (Οι λιγοστές «δίκες» έγιναν στον Εμφύλιο στα βουνά με
συνοπτικές διαδικασίες).

… και οι Έλληνες Εβραίοι

Τους Έλληνες Εβραίους – όπως ίσως συμβαίνει και σε όλους τους Εβραίους της
Διασποράς – τους θέλουμε εγκλωβισμένους.

Από τη μια – όπως έλεγε ο φίλος μου ο Ζακ – γιατί πρέπει να νιώθουν απολογητές
των εγκλημάτων του Σαρόν; Και από την άλλη (όπως συμβαίνει κυρίως στις ΗΠΑ)
γιατί, όποιος είναι εναντίον του Σαρόν είναι αυτόματα και αντισημίτης;

Γίνονται και πάλι θυσία στο Απόλυτο;

Κουβεντιάζοντας κανείς με επίσημους εκπροσώπους τους εδώ, του Κεντρικού
Ισραηλιτικού Συμβουλίου, θα διαπιστώσει μια αγωνία για διαπιστευτήρια. Την
αγωνία να ξεκαθαρίσουν, χωρίς καν να τους ζητηθεί, την ελληνικότητά τους. Θα
θυμίσουν τη συμμετοχή τους στους εθνικούς αγώνες, τα θύματά τους, αλλά και τη
συνεισφορά τους στην άνθηση του νέου ελληνικού κράτους…

Προφανώς, ουδείς Πελοποννήσιος ή Κρητικός αισθάνθηκε αντίστοιχη ανάγκη…
Γιατί ουδέποτε τού το ζήτησαν…

Για την ιστορία

Αξίζει ένα μπράβο στον υφυπουργό Εσωτερικών Νίκο Μπίστη που κίνησε όλη τη
διαδικασία για την ημέρα μνήμης, στον υπουργό K. Σκανδαλίδη που την υπέγραψε
και στον Γιώργο Παπανδρέου που την υποστήριξε στο παρασκήνιο…

Info

Φίλιπ Ροθ

«Επιχείρηση Σάυλωκ» Αθήνα, Εκδόσεις Πόλις 2001 (οι υπέροχοι μονόλογοι ενός
φωτισμένου Εβραίου της Διασποράς)