Διαστάσεις Tο τέλος της Δύσης

Ο Μπους ζαλίστηκε, η Ευρώπη κοιμήθηκε και η Κίνα καλπάζει (σκίτσο από τους «Τάιμς»)

Το τέλος της Ιστορίας που είχε προβλέψει ο Φουκουγιάμα δεν φαίνεται στον
ορίζοντα, το τέλος της Αμερικής που ονειρευόταν ο Μπιν Λάντεν θα αργήσει και
εκείνος ο αστεροειδής δύσκολα θα προκαλέσει το τέλος του πλανήτη. Αυτό που
φαίνεται να πλησιάζει ταχύτατα, είναι το τέλος της Δύσης. H αντίστροφη πορεία
αυτής της ένδοξης συμμαχίας ξεκίνησε το 1989, σημαδεύτηκε ανεξίτηλα από τον
πόλεμο στο Ιράκ και τελευταία είναι εμφανής στον τομέα της οικονομίας. Το
παγκόσμιο κέντρο βάρους έχει ήδη μετατοπιστεί στον Ειρηνικό και η Ανατολική
Ασία έχει ήδη πάρει τη θέση της Ευρώπης ως η δεύτερη ισχυρότερη οικονομική
ζώνη του κόσμου.

Υπάρχουν βέβαια πολλοί παράγοντες που κρατούν ακόμη ζωντανή την έννοια της
«Δύσης»: η κοινή Ιστορία, οι κοινές αξίες, ο χριστιανικός πολιτισμός, ακόμη
και το λευκό χρώμα της κυρίαρχης φυλής. H Ευρώπη δεν έχει όμως πια τη σημασία
που είχε την εποχή του Ψυχρού Πολέμου. Το Παρίσι δεν είναι πια το κέντρο του
κόσμου, όπως (νομίζαμε πως) ήταν το 1968 και τα ιστορικά γαλλικά Πανεπιστήμια
έχουν, εδώ και καιρό, υποσκελιστεί από τα αμερικανικά εκπαιδευτικά ιδρύματα.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες όχι μόνο δεν έχουν πια ανάγκη την Ευρώπη, αλλά με την
πρόσφατη περιπέτεια στο Ιράκ κατάφεραν να την διχάσουν. H ισχύς ελκύει, και
όσο μεγαλύτερη αλαζονεία έχει ο ισχυρός τόσο πιο μεγάλος είναι ο πειρασμός να
προσδεθείς στο άρμα του, για να μη μείνεις πίσω (προς το παρόν, βέβαια, χώρες
όπως η Ισπανία και η Ιταλία μετρούν την ευθυγράμμισή τους με την Αυτοκρατορία
σε πτώματα).

Οι Αμερικανοί, γράφει στην «Γκάρντιαν» ο Βρετανός ιστορικός και πρώην
εκδότης του περιοδικού «MARXISM TODAY», Μάρτιν Τζέικς, χρειάζονται σήμερα την
Ευρώπη μόνο για να τους επευφημεί και να νομιμοποιεί τις αυτοκρατορικές τους
φιλοδοξίες. Την ίδια ώρα, η Ανατολική Ασία, και κυρίως η Κίνα, μεταμορφώνεται
με ιλιγγιώδεις ρυθμούς. Αν η Νέα Υόρκη και η Ουάσιγκτον, το Λος Άντζελες και
το Σαν Φρανσίσκο έχουν εδώ και χρόνια εκτοπίσει το Παρίσι από το επίκεντρο της
παγκόσμιας σκηνής, το ίδιο συμβαίνει τελευταία με το Πεκίνο, το Τόκυο, τη
Σαγκάη και τη Βομβάη. Τα αμερικανικά Πανεπιστήμια γνωρίζουν αυτή την τάση και
έχουν ανθηρά τμήματα Ανατολικής Ασίας. Στην Ευρώπη, αντίθετα, δύσκολα βρίσκεις
ένα Πανεπιστήμιο όπου να μπορείς να μάθεις κινέζικα.

Τα επόμενα χρόνια, η Γαλλία και η Γερμανία θα εντείνουν ακόμη περισσότερο τη
συνεργασία τους. H ευρωπαϊκή άμυνα, παρά τα εμπόδια και τις τρικλοποδιές, θα
αρχίσει σιγά σιγά να αποκτά περιεχόμενο. H Ιστορία αυτής της ηπείρου θα
εξακολουθήσει να παίζει αποφασιστικό ρόλο στις επιλογές της. Όμως, το μέλλον
ανήκει στην Κίνα.