Πιέζουν για λύση ώς τον Mάρτιο

Μετά την ψηφοφορία της επόμενης Κυριακής στο κατεχόμενο τμήμα της Κύπρου οι
ΗΠΑ θα αναλάβουν νέα πρωτοβουλία για λύση του Κυπριακού στη βάση του σχεδίου
Ανάν, με χρονικό ορίζοντα το τρίμηνο Ιανουαρίου – Μαρτίου. Τη σχετική απόφαση
περιέγραψε στα «NEA» ο ειδικός συντονιστής του Στέιτ Ντιπάρτμεντ Τομ Γουέστον,
ενώ ο υφυπουργός Εξωτερικών Μαρκ Γκρόσμαν τη διεμήνυσε στον επισκεπτόμενο την
Ουάσιγκτον «ισχυρό άνδρα» της τουρκικής διπλωματίας Ουγκούρ Ζιγιάλ προς τον
οποίο επέμεινε ότι «έχουν ωριμάσει οι συνθήκες για λύση του προβλήματος».

Ο Τομ Γουέστον δηλώνει ότι ο χρόνος πιέζει και ότι η λύση του Κυπριακού θα είναι πολύ πιο δύσκολη μετά τον Μάιο

Στο ίδιο πνεύμα κινήθηκε και ο πρόεδρος Μπους κατά την προχθεσινή επίδοση των
διαπιστευτηρίων του νέου πρέσβη της Κύπρου στην Ουάσιγκτον κ. Ευρυβιάδη, όπου
μίλησε για «ένα πραγματικό παράθυρο ευκαιρίας για λύση πριν από την ένταξη της
Κύπρου στην E.E. το οποίο δεν πρέπει να χαθεί». Ο Αμερικανός πρόεδρος τόνισε
ότι πέρυσι «επιτεύχθηκε σημαντική πρόοδος η οποία οφειλόταν σε μεγάλο βαθμό
στις προσπάθειες της κυπριακής κυβέρνησης». Κατέστησε μάλιστα σαφή την πρόθεση
των ΗΠΑ να ενεργοποιηθούν και πάλι έντονα και να πιέσουν για μια συμφωνία η
οποία θα βασίζεται στο σχέδιο Ανάν το οποίο περιέγραψε ως «τον μόνο και
καλύτερο τρόπο για να προχωρήσουμε σε συνολική και βιώσιμη λύση».

H τουρκική πλευρά και ο κ. Ζιγιάλ έδειξαν πως έλαβαν το μήνυμα. Μιλώντας στην
Ουάσιγκτον ο υπ’ αριθμόν δύο του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών υποστήριξε
μεν ότι το Κυπριακό δεν αποτελεί προϋπόθεση για την έναρξη ενταξιακών
διαπραγματεύσεων, αλλά παραδέχθηκε ότι «είναι μπροστά μας και το κατανοούμε».
Για το σχέδιο Ανάν σημείωσε ότι «όπως και ο οδικός χάρτης στη Μέση Ανατολή
αποτελεί μια πραγματικότητα και βρίσκεται στο τραπέζι».

Ο Γουέστον: Ο κ. Γουέστον δήλωσε στα «NEA» ότι η υλοποίηση της
πρωτοβουλίας θα αρχίσει με τη μετάβασή του στην περιοχή «το αργότερο στις
αρχές Ιανουαρίου». Τόνισε ότι ο χρόνος πιέζει, εκτιμώντας ότι «μετά τον Μάιο η
λύση θα είναι πολύ πιο δύσκολη» λόγω, μεταξύ άλλων, και του δικαιώματος βέτο
που θα αποκτήσει η Λευκωσία. Πρόσθεσε ότι μετά την ένταξή της η Κυπριακή
Δημοκρατία θα αναγκασθεί να λάβει μέτρα τα οποία θα δυσχεραίνουν τη διακίνηση
πολιτών και προϊόντων μεταξύ των δύο κοινοτήτων και «θα προκαλέσουν
αντιδράσεις από την τουρκοκυπριακή πλευρά με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ένα
τελείως διαφορετικό περιβάλλον». Πρόσθεσε δε, ότι πολλοί Τουρκοκύπριοι οι
οποίοι διαθέτουν διαβατήρια της Κυπριακής Δημοκρατίας «θα μετακομίσουν στο
νότιο τμήμα και θα απαιτήσουν τις περιουσίες τους, κάτι που δεν θα είναι σε
θέση να πράξουν οι Ελληνοκύπριοι στο βόρειο τμήμα», παρά την απόφαση για τη
Λοϊζίδου την οποία χαρακτήρισε μεν σημαντική, αλλά υπενθύμισε ότι εξελίσσεται
ως μακροχρόνια διαδικασία.

«Σημείο εκκίνησης»: Οι Αμερικανοί θα έχουν ως «σημείο εκκίνησης» της
πρωτοβουλίας τους την ευρεία λαϊκή υποστήριξη προς το σχέδιο Ανάν που
πιστεύουν ότι θα προκύψει από την ψηφοφορία της 14ης Δεκεμβρίου, αν και
εμφανίζονται συγκρατημένοι για το αποτέλεσμα και αφήνουν αιχμές για πιθανή
νοθεία. «Ακόμη και εάν δεν κερδίσει η αντιπολίτευση, είναι σαφές ότι ένα πολύ
μεγάλο ποσοστό Τουρκοκυπρίων θα εκφρασθεί υπέρ της άμεσης ένταξης στην E.E.
και άρα υπέρ του σχεδίου Ανάν και της διενέργειας δημοψηφίσματος. Και αυτό
πρέπει να ληφθεί υπόψη από τη νέα διοίκηση στον Βορρά, από τον νυν
διαπραγματευτή (P. Ντενκτάς), όπως και την Τουρκία» τονίζει ο Αμερικανός
μεσολαβητής, ο οποίος κάνει σαφή νύξη για διαβλητή διαδικασία: «Υπάρχουν
ερωτηματικά για σχετικά μικρό αριθμό πρόσφατα εγγεγραμμένων ψηφοφόρων οι
οποίοι όμως ίσως αποδειχθούν καθοριστικοί στη διαμόρφωση της πλειοψηφίας. Και
δεν αποκλείω να υπάρξουν πολλά ερωτηματικά για την εγκυρότητα της ψηφοφορίας».

Ίσες αποστάσεις: Πάντως, ο κ. Γουέστον τηρεί ίσες αποστάσεις,
δηλώνοντας ότι τόσο η Αθήνα όσο και η Άγκυρα έχουν επιδείξει πνεύμα
συνεργασίας, αλλά όχι στον επιθυμητό βαθμό, κάτι που προσάπτει και στις δύο
πλευρές στην Κύπρο. Δεν αποφεύγει δε να χαρακτηρίσει μη επαρκή την πρόσφατη
δήλωση του προέδρου Παπαδόπουλου ότι αμέσως μετά την ψηφοφορία στα κατεχόμενα
θα καλέσει τον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ να ενεργοποιηθεί και πάλι για λύση του
προβλήματος. «Όχι, δεν αρκεί» τονίζει, και προσθέτει: «Ο γ.γ. του ΟΗΕ δεν
ζήτησε αυτό. Κατέστησε σαφές, ακόμη και γραπτώς, ότι για να εμπλακεί ξανά στο
Κυπριακό απαιτεί από τους ηγέτες των δύο κοινοτήτων στην Κύπρο και τις ηγεσίες
Ελλάδας και Τουρκίας να δεσμευθούν πως θα ολοκληρώσουν τις διαπραγματεύσεις
επί του σχεδίου του εντός συγκεκριμένης προθεσμίας και θα το θέσουν σε
ταυτόχρονα δημοψηφίσματα. Και τη θέση του αυτή υιοθέτησε ομόφωνα το Συμβούλιο
Ασφαλείας».