διακοπές Θεσσαλονίκη

Όποιος είπε ότι για να βρεις ωραία τοπία και ενδιαφέροντα μνημεία και να
κάνεις όμορφες βόλτες πρέπει να φεύγεις οπωσδήποτε μακριά από μια μεγαλούπολη
όπως η Θεσσαλονίκη, ήταν μάλλον αδιάβαστος (ή σωστότερα αταξίδευτος). Στον
χρόνο που απαιτείται για μια χαλαρή απογευματινή εκδρομή ή μια πρωινή
κυριακάτικη βόλτα μπορείτε να δείτε ωραία και ενδιαφέροντα, να ανακαλύψετε
ξεχασμένα μνημεία, να βρεθείτε σε συναρπαστικά τοπία και να οδηγήσετε
ακολουθώντας υπέροχες δασικές διαδρομές, μόλις μια ανάσα από την όμορφη
Θεσσαλονίκη. Όλα αυτά γύρω από τον όμορφο Χορτιάτη (την «Πάρνηθα» των
Θεσσαλονικέων) και τις κοντινές στην πόλη ακτές του Θερμαϊκού.

Διαδρομή στον Χορτιάτη

Ο Χορτιάτης ήταν γνωστός στην αρχαιότητα ως Κισσός, όνομα που
δεν πήρε από το γνωστό φυτό αλλά από την Κισσό, μια αρχαία πόλη που βρισκόταν
στους δυτικούς πρόποδες του βουνού, στην οποία βασίλευε ο Κισσέας, ο οποίος
βοήθησε τους Τρώες στον Τρωικό Πόλεμο. Για να φθάσετε στα ωραία τού εν λόγω
βουνού προσπερνάτε το Πανόραμα (το οποίο είναι ένα από τα ομορφότερα
και ακριβότερα προάστια της Θεσσαλονίκης), τρώτε δύο (τι να σου κάνουν δύο;)
από τα φημισμένα τρίγωνα του Ελλενίδη, με αφράτη κρέμα, και συνεχίζετε στον
όλο στροφές και με πολλή κίνηση ασφαλτόδρομο για το γραφικό χωριό
Χορτιάτης (λίγο πριν φθάσετε στα σπίτια του Χορτιάτη θα δείτε στα δεξιά
το παλιό ρωμαϊκό υδραγωγείο που έφερνε νερό στη Θεσσαλονίκη), το οποίο
κατασκευάστηκε στις αρχές του 13ου αιώνα γύρω από το σπουδαίο κάποτε μοναστήρι
της Χορταΐτισσας (στη θέση του βρίσκεται σήμερα το ωραίο πέτρινο σχολείο του
χωριού). Οι κάτοικοι του Χορτιάτη ήταν οι πασίγνωστοι παγοπώληδες της
Θεσσαλονίκης, οι οποίοι, για να διατηρούν τον πάγο μέχρι το καλοκαίρι, είχαν
φτιάξει πρωτόγονες παγοαποθήκες με φύλλα και κλαριά μέσα στην καρδιά του
βουνού. Οι Γερμανοί στις 2 Σεπτεμβρίου 1944 ισοπέδωσαν κυριολεκτικά το χωριό.
Το περικυκλωμένο από πυκνή βλάστηση, βελανιδιές, καρυδιές και καστανιές,
ορεινό χωριό είναι σήμερα γνωστό για τις καλές του ταβέρνες. Ο ασφαλτόδρομος
μετά τον Χορτιάτη σταματά έξω από το δάσος με τις κεραίες, ενώ ένας ωραίος
χωματόδρομος χώνεται μέσα στα δάση με τις πυκνές οξιές, τις βελανιδιές και τις
καστανιές, διασχίζει τις βορινές πλαγιές του βουνού και ένα παρακλάδι του
καταλήγει στο χωριό Περιστερά (άλλο παρακλάδι του συνεχίζει έως το Αρδαμέρι,
από όπου ένας άλλος φανταστικός χωματόδρομος σας ξαναφέρνει πίσω στο χωριό
Χορτιάτης). Το χωριό Περιστερά, στο οποίο φθάνετε πολύ εύκολα,
περνώντας μέσα από ωραία δάση με καστανιές, είναι παλιό χωριό, στην πλατεία
του οποίου θα βρείτε τη θαυμάσια βυζαντινή εκκλησία του Αγίου Ανδρέα,
που είναι το καθολικό από την παμπάλαια Μονή Περιστερών. Κτήτορας του
μοναστηριού ήταν ο Άγιος Ευθύμιος ο Νέος, ο οποίο ήρθε εδώ το 870 και μαζί με
4 εργάτες έχτισε το πρώτο μοναστήρι και το καθολικό που βλέπετε. H εκκλησία
είναι πολύ εντυπωσιακή εξωτερικά και πολύ όμορφη εσωτερικά, χτισμένη βάσει
ενός ασυνήθιστου σχεδίου με πέντε τρούλλους και τέσσερις κόγχες. Έξω από τον
ναό, δίπλα στα κυπαρίσσια, θα δείτε και τρεις αρχαίες επιτύμβιες στήλες.

Οι νότιες πλαγιές του Χορτιάτη δεν έχουν πολλά δένδρα, αλλά έχουν θαυμάσιους
χωματόδρομους – με ανυπέρβλητη θέα στη Θεσσαλονίκη και σε ολόκληρη την αγκαλιά
του Θερμαϊκού -, οι οποίοι σας κατεβάζουν στο Τριάδι και τη Θέρμη. Από την
Περιστερά μπορείτε να ακολουθήσετε τον ορεινό ασφαλτόδρομο προς το
Λιβάδι, ένα συμπαθητικό ορεινό χωριό, κρυμμένο μέσα στα δάση, με πολλά
καινούργια σπίτια, βίλες και εξοχικά, μερικά καφενεία για να ξεκουραστείτε
(και την ψησταριά «Το Λιβάδι»), οπότε αποφασίζετε πώς θα συνεχίσετε ή θα
ολοκληρώσετε τη βόλτα σας: είτε ακολουθώντας τον χωματόδρομο βόρεια
προς Σαρακήνα, περνώντας μέσα από εκπληκτικά δάση με βελανιδιές,
είτε ψάχνοντας τους πολύ δύσκολους χωματόδρομους νότια μέχρι να κατεβείτε στο
ιστορικό μοναστήρι της Αγίας Αναστασίας της Φαρμακολύτριας.

Στα μικρά ταβερνάκια του Θερμαϊκού

Ακολουθώντας τον δρόμο προς Επανομή και μετά τη διασταύρωση για Πλαγιάρι,
περνάτε μέσα από μεγάλα χωράφια, μικρούς ελαιώνες και σκόρπιες βίλες και
εξοχικά. H κάποτε γραφική και χιλιοτραγουδισμένη Περαία είναι κάτι σαν
παραθαλάσσιο προάστιο της Θεσσαλονίκης, με θάλασσα όχι πάντα κρυστάλλινη (αφού
είναι στην άκρη του ταλαίπωρου Θερμαϊκού) και έναν παραλιακό δρόμο γεμάτο
ψαροταβέρνες, για τις οποίες η Περαία φημίζεται. Συνεχίζετε στον κεντρικό
δρόμο και αμέσως μετά φθάνετε στους Νέους Επιβάτες, έναν παραθαλάσσιο
οικισμό γραφικό και ευχάριστο, με μικρά σπίτια, στέγες από κεραμίδια, με ένα
μικρό ψαρολίμανο γεμάτο καΐκια και πολλές, πολλές ψαροταβέρνες και ουζερί σε
παράταξη, δίπλα στα φουντωτά αρμυρίκια της παραλίας. H Αγία Τριάδα
είναι ένα παλιό παραθαλάσσιο θέρετρο του Θερμαϊκού (μερικά παλιά μικρά
ξενοδοχεία και ενοικιαζόμενα δωμάτια αντικατοπτρίζουν και σήμερα κάτι από τις
παλιές δόξες της περιοχής). Και εδώ ο παραλιακός δρόμος είναι γεμάτος
ψαροταβέρνες και η αμμουδιά σταματάει εκεί που αρχίζουν οι απότομοι γκρεμοί
του ακρωτηρίου Μεγάλο Καραμπουρνού, γνωστό και με τη βυζαντινή του
ονομασία, Μεγάλο Έμβολο. Μετά την Αγία Τριάδα ανηφορίζετε μέσα από
καλλιεργήσιμες εκτάσεις και συνεχίζετε προς το Αγγελοχώρι, οδηγώντας
μέσα από τα βαμβάκια, τα λιγοστά αμπέλια και τα αμέτρητα εξοχικά που
ξεφυτρώνουν παντού. Κάτω από το Αγγελοχώρι υπάρχει ένα μικρό λιμανάκι
και οι μεγάλες αλυκές της Τούζλας, γύρω από τις οποίες, στα έλη και
τους καλαμιώνες, ζουν 370 είδη πουλιών (ανάμεσά τους περνούν και εντυπωσιακά
φλαμίνγκο). Όλη η περιοχή είναι ένας θαυμάσιος υδροβιότοπος.

Από το Αγγελοχώρι ακολουθείτε τον δρόμο προς Νέα Μηχανιώνα και φθάνετε
στην παραλιακή κωμόπολη. Σήμερα βρίσκεται εκεί μία από τις μεγαλύτερες
ιχθυόσκαλες της Ελλάδας με πολλές ψαροταβέρνες, οι οποίες βρίσκονται πάνω από
την παραλία. Καλύτερη επιλογή σας είναι ο «Στρατής», ένα παλιό στέκι (από το
1930) με φανατικούς φίλους από τη Θεσσαλονίκη, και ο «Ρετσέλης» με την
πευκόφυτη αυλή του.

Το φρούριο στον φάρο

Πριν φθάσετε στην παραλία, μέσα από τα σπίτια του Αγγελοχωρίου (όπου
ζουν οι πρόσφυγες από το παλιό Αγγελοχώρι στην Ανατολική Θράκη) αρχίζει ένας
δρόμος που καταλήγει στον φάρο του Καραμπουρνού, όπου υπάρχει παλιό
φρούριο, με εντυπωσιακή αρχιτεκτονική, το οποίο αξίζει να δείτε. Το
χτισμένο από Γερμανούς μηχανικούς τη διετία 1883-85 τουρκικό φρούριο είναι
οπωσδήποτε επιβλητικό, με πελώριες αίθουσες (άδειες σήμερα) και η άκρως
στρατηγική θέση του, στην είσοδο του Θερμαϊκού, του επέτρεπε να ελέγχει την
από θαλάσσης επικοινωνία της Θεσσαλονίκης.

Μην ξεχάσετε (και μη χάσετε)

* Να έρθετε στον Χορτιάτη με όχημα εκτός δρόμου αρχές
φθινοπώρου. Τα κοκκινοκαφέ και χρυσαφιά χρώματα του βουνού στα δάση με τις
βελανιδιές και τις οξιές είναι ανεπανάληπτα και οι χωματόδρομοι σπαρμένοι με
πεντανόστιμα κάστανα (είναι η εποχή τους).

* Να δείτε το ηλιοβασίλεμα στον Θερμαϊκό από τις
παραλίες του και κυρίως από το θρυλικό Αγγελόκαστρο (προσοχή μόνο γιατί ο
χώρος ελέγχεται από το Πολεμικό Ναυτικό). Τοπία μοναδικής ομορφιάς!

* Να δείτε από κοντά το εκπληκτικό εκκλησάκι της
Μεταμόρφωσης (στο χωριό Χορτιάτης) με τα καμαρωτά παράθυρα, τις
παμπάλαιες αγιογραφίες και κομμάτια από αρχαίο υλικό.

ΔΙΑΜΟΝΗ

Τις κοντινές στη Θεσσαλονίκη διαδρομές μπορείτε να τις κάνετε μένοντας στην
πόλη, οπότε εντελώς ενδεικτικά σημειώστε τα ξενοδοχεία «Bristol Capsis»
(2310-506.500), «Kinissi Palace» (2310-508.081), «Holiday Inn» (231-516.221),
«City» (2310-269.421), «Εγνατία» (2310-530.675), «ABC» (2310-265.421),
«Tourist» (2310-276.335). Μπορείτε βέβαια να μείνετε και κοντά στις παραλίες
του Θερμαϊκού και μερικές καλές επιλογές είναι στην Αγία Τριάδα τα ξενοδοχεία
«Sun Beach» (τηλ. 23920-51221) και «Γαλαξίας» (τηλ. 23920-22291-3), στο Νέο
Ρύσιο το «Αφροδίτη» (τηλ. 23920-71251), στο Πλαγιάρι το ξενοδοχείο
«Ambassador» (τηλ. 23920-21200) και στη Νέα Μηχανιώνα το «Στρατής» (τηλ.
23920-31523).

ΦΑΓΗΤΟ

Για τη γευστική Θεσσαλονίκη δεν χρειάζεστε πολλές συστάσεις και εντελώς
ενδεικτικά διαλέξτε ανάμεσα στα: «Κρικέλας» (μυθικό σχεδόν εστιατόριο), «Ούζου
Μέλαθρον» (ίσως το πιο εμπνευσμένο μεζεδοπωλείο της πόλης), «Κιούπια», «Στοά
Μοδιάνο» (ουζάδικα και μεζεδοπωλεία μέσα στις μυρωδιές και τις εικόνες της
αγοράς), «Ζύθος» και «Κουρδιστό Γουρούνι» (για μπίρες και τέτοια) και
«Σουτζουκάκια Ρογκότη» (πασίγνωστα!). Στον Χορτιάτη θα βρείτε φοβερές
ψησταριές όπως τα «Κιόσκια», ο «Κυνηγός», ο «Πλάτανος» και το «Τζάκι» (σε όλες
θα πάτε για κρέας και κυνήγι). Στην Περιστερά θα βρείτε την καλή ταβέρνα
«Δροσιά» (επίσης για κρεατικά) ενώ στις παραλίες για πιο θαλασσινές
καταστάσεις θα βρείτε τον «Λώρη» και το «Αγνάντι» στην Επανομή, τον «Αντώνη»
στους Νέους Επιβάτες, τη «Γόνδολα» στην Αγία Τριάδα και τον «Αιγιαλό» στην
Περαία (όλες είναι ψαροταβέρνες με ωραίους θαλασσινούς μεζέδες και βέβαια μην
παραλείψετε να γευθείτε και μύδια Θερμαϊκού).