Δρόμοι

Τι είναι…

… αντισημιτισμός; Ο όρος είναι τόσο παλιός όσο και η παλιά ευρωπαϊκή
φαντασίωση για τους Εβραίους. Ο Ρίχαρντ Βάγκνερ είχε πει: «Θεωρώ πως η εβραϊκή
φυλή είναι από γεννησιμιού της εχθρός της ανθρωπότητας και οτιδήποτε ευγενικού
έχει μέσα της». Ένας αντισημίτης βλέπει τους Εβραίους έτσι: Είναι ξένο σώμα,
ένα παράσιτο που λυμαίνεται την ανθρωπότητα και επιδιώκει να κυριαρχήσει στον
κόσμο, παντού το αόρατο χέρι τους ελέγχει τις τράπεζες, τις αγορές και τα μέσα
ενημέρωσης, ακόμη και οι κυβερνήσεις σκύβουν μπροστά τους και όποτε ξεσπούν
πόλεμοι ή επαναστάσεις, πάλι οι Εβραίοι κινούν τα νήματα και δρέπουν τους
καρπούς.

Όταν παίρνει…

… η μπάλα το Ισραήλ ως εβραϊκό κράτος, πρόκειται για αντισημιτισμό. Και όταν
οι επικριτές της πολιτικής του χρησιμοποιούν απρόσεκτα τη γλώσσα, μιλώντας ας
πούμε για «εβραϊκή πολιτική», κουβαλούν νερό στον μύλο του αντισημιτισμού.
Όμως, η κατοχή της Δυτικής Όχθης και της Λωρίδας της Γάζας από το Ισραήλ δεν
είναι φαντασίωση. Ούτε είναι φαντασίωση η επέκταση των οικισμών σε αυτές τις
περιοχές και η προτιμησιακή μεταχείριση των εποίκων σε σχέση με τους
Παλαιστινίους που ζουν εκεί ή οι διακρίσεις εις βάρος των Αράβων που είναι
Ισραηλινοί πολίτες. Αυτά δεν είναι φαντασιώσεις, είναι πραγματικότητες. Πότε η
κριτική γίνεται αντισημιτισμός; Στο βιβλίο του «H περίπτωση του Ισραήλ», ο
συγγραφέας Άλαν Ντέρσοβιτς βάζει μια διαχωριστική γραμμή: Όταν οι επικριτές
του Ισραήλ εφαρμόζουν εις βάρος του δύο μέτρα και δύο σταθμά σε σχέση με άλλες
χώρες, όταν παραποιούν τα γεγονότα για να αμαυρώσουν την εικόνα του Ισραήλ και
άλλα παρόμοια. Όλα αυτά είναι βέβαια καταδικαστέα. Είναι όμως αντισημιτισμός;

Όχι…

… λέει στην «Γκάρντιαν» ο Μπράιν Κλουγκ, ιδρυτικό μέλος του Εβραϊκού Φόρουμ
για τη Δικαιοσύνη και τα Ανθρώπινα Δικαιώματα. H σύγκρουση Ισραηλινών και
Παλαιστινίων είναι σκληρή. Τα πάθη είναι εξημμένα και ο πόνος μεγάλος. Σε
αυτές τις συνθήκες, άνθρωποι και από τις δύο όχθες μπορούν εύκολα να
ξεπεράσουν τη «διαχωριστική γραμμή» ανάμεσα στο δίκαιο και το άδικο. Όταν την
περνούν εκείνοι που είναι με το μέρος του Ισραήλ, δεν σημαίνει πως είναι
αντιμουσουλμάνοι. Και όταν την περνούν εκείνοι που είναι με το μέρος των
Παλαιστινίων, δεν σημαίνει πως είναι αντισημίτες. Το ζήτημα έχει δύο όψεις.

Και μια τρίτη:..

… τον ρατσισμό, λέει ο Κλουγκ. Τόσο ο αντισημιτισμός όσο και ο
αντιμουσουλμανισμός βρίσκονται σε έξαρση. Οι αιτίες είναι η σύγκρουση
Ισραηλινών και Παλαιστινίων, η εισβολή στο Ιράκ, ο «αντιτρομοκρατικός πόλεμος»
και άλλες συγκρούσεις. H ισλαμοφοβία δαιμονοποιεί τους μουσουλμάνους και η
εβραιοφοβία δαιμονοποιεί τους Εβραίους. Πρόκειται για έναν ρατσισμό που
βυθίζει στα σκοτάδια τα πολιτικά επιχειρήματα. Οι εξισώσεις «φιλοαραβική
άποψη=τρομοκρατία» και «αντιησραηλινή άποψη=αντισημιτισμός» είναι το ίδιο
σκοταδιστικές.