«Δεν είμαστε μαφιόζοι»

H πόλη Κορλεόνε της Σικελίας έχει απαυδήσει να την συνδέουν με φόνους και
τη Μαφία και σκέφτεται να αλλάξει όνομα. «Αρκετά», λέει ο Αντόνιο Ντι Λορένζο,
ο ντόπιος δικηγόρος που έχει ξεκινήσει εκστρατεία για να αλλάξει το όνομα.
«Πάσχουμε από μια ιστορική ασθένεια που πρέπει να θεραπευτεί».

«Ο Νονός». Ο Μάρλον Μπράντο στον ρόλο του αρχιμαφιόζου Δον Κορλεόνε

Το πρόβλημα άρχισε στη δεκαετία του 1970, όταν ο Φράνσις Φορντ Κόπολα γύρισε
την πρώτη από τις ταινίες «Ο Νονός», που είναι βασισμένες στα μυθιστορήματα
του Μάριο Πούζο. Στα βιβλία και τις ταινίες, ο αρχηγός της μαφιόζικης
οικογένειας ονομάζεται Δον Βίτο Κορλεόνε και σταδιακά το όνομα Κορλεόνε έγινε
συνώνυμο με το οργανωμένο έγκλημα – σε σημείο επισκέπτες να συρρέουν στην
πόλη, 64 χλμ. νότια του Παλέρμο, με την ελπίδα να δουν τον «Νονό» να κάνει τη
βόλτα του στην κεντρική πλατεία ή να «δικάζει» καθισμένος στο τραπέζι κάποιου
από τα εστιατόρια του Κορλεόνε.

O «Τότο» και το «Φάντασμα»

Το πρόβλημα είναι ότι ο Πούζο είχε λόγο που χρησιμοποίησε το όνομα: το
Κορλεόνε υπήρξε για δεκαετίες οχυρό της Μαφίας και μέλη της «οικογένειας
Κορλεόνε» έχουν προσφέρει μια σειρά πραγματικών «νονών» που διακρίθηκαν για
την ωμότητά τους. Ο πρώτος Κορλεόνε «κάπο ντέι κάπι» στη δεκαετία του 1950
ήταν ο Λουτσιάνο Λέτζο. Συνελήφθη το 1974 και πέθανε στη φυλακή. Ο
προστατευόμενος και διάδοχός του, ο Σαλβατόρε «Τοτό» Ριίνα, φυλακίσθηκε πριν
από δέκα χρόνια ως ο «εγκέφαλος» των φόνων, το 1992, δύο άξιων δικαστών. Ο
διάδοχος του Ριίνα, ο Μπερνάρντο Προβενζάνο, ο επιλεγόμενος «Φάντασμα του
Κορλεόνε», διαφεύγει εδώ και 40 χρόνια και δεν έχει συλληφθεί ποτέ.

Ο Φούλβιο Καμαράνο, καθηγητής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο της Μπολόνιας, λέει
πως το Κορλεόνε είχε μακρά και υπερήφανη ιστορία και έπεσε στα νύχια της
Μαφίας μόνον όταν η οικονομική κατάρρευση έφερε στην ύπαιθρο τη φτώχεια, από
την οποία τράφηκε το οργανωμένο έγκλημα. H πόλη ανήκε προηγουμένως στους
Άραβες, τους Νορμανδούς και τον Φρειδερίκο II της Αγίας Ρωμαϊκής
Αυτοκρατορίας, ο οποίος στέφθηκε το 1198 βασιλιάς της Σικελίας. Ο Ντι Λορένζο
λέει πως ελπίζει ότι η πόλη θα ξαναπάρει το αρχικό όνομά της, Κουόρ ντι Λεόνε
(Λεοντόκαρδος), είτε θα μετονομαστεί προς τιμήν του Φρειδερίκου II που έδιωξε
τους Μαυριτανούς και εποίκισε το Κορλεόνε με Ιταλούς από τη Βόρεια Ιταλία.

Εντούτοις, ο Νικολό Νικολόζι, ο κεντροδεξιός δήμαρχος του Κορλεόνε, λέει πως
είναι αντίθετος στην αλλαγή του ονόματος, ακριβώς λόγω της ένδοξης ιστορίας
που είχε η πόλη πριν συνδεθεί με τη Μαφία. «Γιατί να επιτρέψουμε στη Μαφία να
οικειοποιηθεί το όνομα;», ρωτάει. «Θα ήταν καλύτερα να συνδέσουμε το όνομα
Κορλεόνε με τον αγώνα κατά του οργανωμένου εγκλήματος». Ο Πίπο Τσιπριάνι, ο
πρώην κεντροαριστερός δήμαρχος της πόλης που είχε γράψει στον Πούζο για να
διαμαρτυρηθεί για τον τρόπο που ο μυθιστοριογράφος στιγμάτισε το όνομα
Κορλεόνε, συμφωνεί με τον Νικολόζι. Πράγματι, τα τελευταία χρόνια το Κορλεόνε
έχει συνδεθεί με τον αγώνα κατά της Μαφίας.

©The Times, 2003

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γιώργος Αγγελόπουλος