Tο 2006 οι ιδιωτικές «ΔEH»

Στην αρχή του 2006 υπολογίζεται ότι θα κάνουν το «ντεμπούτο» τους και στην
Ελλάδα οι πρώτοι ιδιώτες παραγωγοί ηλεκτρικής ενέργειας, ρίχνοντας έτσι τα
τείχη μιας ακόμη κλειστής αγοράς. Και όχι μόνον αυτό: Με τη δημιουργία νέων,
ιδιωτικών μονάδων παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας αναμένεται ότι τα γνωστά μας,
σε ώρες αιχμής, μπλακ άουτ θα περιοριστούν στο ελάχιστο. Τόσο η Ρυθμιστική
Αρχή Ενέργειας όσο και ο Διαχειριστής του Ελληνικού Συστήματος Μεταφοράς
Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΔΕΣΜΗΕ) εκτιμούν ότι η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας για
τα επόμενα χρόνια θα αυξάνεται με ρυθμούς άνω του 5%.

Τα τιμολόγια

Στο ερώτημα αν η απελευθέρωση της αγοράς θα φέρει και χαμηλότερα τιμολόγια, η
απάντηση δεν είναι εύκολη αυτή τη στιγμή. Εκπρόσωπος της Ρυθμιστικής Αρχής
Ενέργειας υποστηρίζει ότι για να λειτουργήσει ο ανταγωνισμός θα απαιτηθεί
κάποιος χρόνος, απαραίτητος για την ωρίμανση της αγοράς. Αντίθετα, εκπρόσωπος
μεγάλου ενεργειακού ομίλου εκτιμά ότι τον ανταγωνισμό θα τον καθορίσει ο
κανόνας της ζήτησης και της προσφοράς. Σε περιόδους κατά τις οποίες η προσφορά
είναι μεγαλύτερη της ζήτησης, οι προμηθευτές δεν θα έχουν άλλη επιλογή παρά να
ρίχνουν τις τιμές – και το αντίστροφο.

Δεν είναι λίγοι εκείνοι που εκτιμούν ότι με την απελευθέρωση της αγοράς
ηλεκτρικής ενέργειας θα δούμε φαινόμενα ανάλογα με εκείνα της κινητής και της
σταθερής τηλεφωνίας: Οι προμηθευτές-καταστήματα λιανικών πωλήσεων θα
ανταγωνίζονται με όλες τις πρόσφορες μορφές, προκειμένου να αποσπάσουν
πελάτες. Ωστόσο, δεν λείπουν και οι συντηρητικές εκτιμήσεις, σύμφωνα με τις
οποίες η απομάκρυνση των νοικοκυριών από τη ΔΕΗ, τον μοναδικό σήμερα
παραγωγό-προμηθευτή, δεν θα λάβει μαζικές διαστάσεις και σε κάθε περίπτωση θα
απαιτήσει πολλά χρόνια.

Οι επόμενες κινήσεις

Πάντως, μέχρι να απελευθερωθεί στην πράξη η ελληνική αγορά ηλεκτρικής
ενέργειας, κατά τα ευρωπαϊκά πρότυπα, μένουν να γίνουν πολλά βήματα ακόμη.

Ο νέος νόμος-πλαίσιο είναι έτοιμος, αλλά οι λεπτομέρειές του δεν έχουν ακόμη
ολοκληρωθεί. Στην αρμόδια Ρυθμιστική Αρχή Ηλεκτρικής Ενέργειας δουλεύουν
πυρετωδώς, ώστε να είναι έτοιμοι μέχρι το τέλος του μήνα να παραδώσουν στο
υπουργείο Ανάπτυξης τις εκατοντάδες χιλιάδες σελίδες – τους λεγόμενους κώδικες
– που θα δώσουν «σάρκα και οστά» στον νόμο.

Οι νέοι παίκτες

Με την ολοκλήρωση των κωδίκων ανοίγει ο δρόμος για την προκήρυξη των
διαγωνισμών με σκοπό τη δημιουργία, από ιδιώτες, τριών – κατά πάσαν πιθανότητα
– νέων μονάδων, συνολικής ισχύος 900 μεγαβάτ. Στα χαρτιά, οι εταιρείες που
έχουν πάρει το «πράσινο φως» για τη δημιουργία θερμοηλεκτρικών μονάδων είναι
εννέα, αλλά μόνον τέσσερις είναι ώριμες, σύμφωνα με εκτιμήσεις των αρμόδιων
φορέων, για να μπουν στην αγορά στο τέλος του 2005. Με την προϋπόθεση,
βεβαίως, ότι θα αρχίσουν άμεσα να κατασκευάζουν τις μονάδες τους.

Την αισιοδοξία, όμως, αυτή δεν συμμερίζονται τα στελέχη των εταιρειών. Όπως
επισημαίνει εκπρόσωπος ενός από τους ενδιαφερόμενους ομίλους, «το κλειδί για
να συμμετάσχουμε στους διαγωνισμούς και να ξεκινήσουμε, στη συνέχεια, τις
επενδύσεις μας είναι οι λεπτομέρειες (κώδικες) του θεσμικού πλαισίου, τις
οποίες, όμως, δεν γνωρίζουμε ακόμη». Αλλά και οι τράπεζες που θα κληθούν να
χρηματοδοτήσουν τις επενδύσεις περιμένουν να δουν αν το οριστικό πλαίσιο είναι
σε θέση να εξασφαλίσει τη βιωσιμότητα των νέων ιδιωτικών μονάδων.

Σύμφωνα με τους αρμόδιους φορείς, από τις πλέον ώριμες και σίγουρες ιδιωτικές
επενδύσεις στον τομέα των θερμοηλεκτρικών μονάδων είναι αυτή των Ελληνικών
Πετρελαίων στη Θεσσαλονίκη. H εταιρεία έχει ήδη λάβει όλες τις σχετικές
άδειες, έχει έτοιμο το τεχνικό σχέδιο κατασκευής της μονάδας, έχει επιλέξει
τον ανάδοχο, καθώς και τον τρόπο χρηματοδότησης της επένδυσης.

Έτοιμη να ξεκινήσει είναι και η επένδυση της κοινοπραξίας ENEL – ΠρομηθέαςGas,
η οποία προβλέπει τη δημιουργία θερμοηλεκτρικής μονάδας στη Χαιρώνεια της
Λιβαδειάς, ισχύος 440 μεγαβάτ.

Επίσης, έτοιμοι είναι η εταιρεία ΓΕΚ Τέρνα, η οποία έχει πάρει άδεια για
μονάδα 400 μεγαβάτ στη Βοιωτία, και ο όμιλος Μυτιληναίος, που έχει πάρει άδεια
για μονάδα 400 μεγαβάτ στον Βόλο.

Από τις παραπάνω εταιρείες, τον μεγαλύτερο βαθμό ετοιμότητας για να ξεκινήσουν
την επένδυση τον έχουν τα Ελληνικά Πετρέλαια. H εταιρεία έχει ήδη λάβει όλες
τις άδειες (περιβαλλοντικοί όροι, χωροθέτηση κ.λπ.), έχει έτοιμο το τεχνικό
σχέδιο κατασκευής, έχει επιλέξει ανάδοχο, καθώς και τον τρόπο χρηματοδότησης
της επένδυσης.

Αντίθετα, μετ’ εμποδίων προχωρούν οι προετοιμασίες για άλλες εταιρείες, οι
οποίες έχουν άδειες για θερμοηλεκτρικές μονάδες, αλλά δεν είναι έτοιμες, για
διαφορετικούς λόγους η κάθε μία (έλλειψη γραμμών υψηλής τάσης και αγωγών
φυσικού αερίου, αλλά και επενδυτικού ενδιαφέροντος), να προχωρήσουν στις
σχετικές επενδύσεις.