Διαστάσεις Tα διλήμματα του Kανκούν

Ένας διαδηλωτής σκαρφαλώνει τον φράχτη που προφυλάσσει τους συνέδρους του ΠΟΕ, στο Κανκούν

Μέχρι τώρα, τα πράγματα ήταν απλά. Οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρωπαϊκή
΄Ενωση παραμέριζαν τις διαφορές τους, ξεχνούσαν τις ηρωικές τους διακηρύξεις
για το καλό των φτωχών και των καταφρονεμένων και ένωναν τις δυνάμεις τους για
να υπερασπιστούν τα εμπορικά και οικονομικά τους συμφέροντα. Οι Αμερικανοί
αντιπρόσωποι, για παράδειγμα, δεν δέχονταν ούτε καν να συζητήσουν τη μείωση
των επιδοτήσεων στους βαμβακοπαραγωγούς τους. Χώρες όπως η Μπουρκίνα Φάσο ή το
Μάλι διαμαρτύρονταν ότι η πολιτική αυτή καταστρέφει τους παραγωγούς της
Αφρικής, αλλά δεν διέθεταν ούτε δικηγόρους ούτε τεχνικούς ικανούς να κάνουν τη
φωνή τους να ακουστεί.

H σύνοδος του Παγκοσμίου Οργανισμού Εμπορίου, που πραγματοποιείται στο Κανκούν
και ολοκληρώνεται αύριο, χαρακτηρίζεται από μια σημαντική καινοτομία. Πέντε
χώρες του Νότου με ισχυρό εξαγωγικό και εισαγωγικό δυναμικό αποφάσισαν για
πρώτη φορά να αναλάβουν κοινή δράση, ώστε να εμποδίσουν τη μυστική λήψη
αποφάσεων από τους Αμερικανούς και τους Ευρωπαίους, όπως συνέβαινε τον
τελευταίο μισό αιώνα. Πρόκειται για την Κίνα, την Ινδία, την Αργεντινή, τη
Νότια Αφρική και τη Βραζιλία. Όπως επισημαίνει η Ελ Παΐς, οι χώρες αυτές είναι
οι μόνες που μπορούν να προκαλέσουν νευρικότητα στην Ουάσινγκτον και στις
Βρυξέλλες. Το κατά πόσον θα υπάρξουν αποτελέσματα θα φανεί στις επόμενες
ημέρες.

H συμμαχία αυτή διαμορφώθηκε μετά την εκλογή του Λούλα στη Βραζιλία και του
Κίρσνερ στην Αργεντινή. Αποφασιστική όμως ήταν η προσέλκυση της Κίνας, που
έχει τη μεγαλύτερη αγορά στον κόσμο, και της Ινδίας, που μέχρι τώρα δρούσε
μόνη της και που έχει τη φήμη ενός από τους πιο σκληρούς διαπραγματευτές στον
κόσμο. Οι χώρες αυτές, μαζί με τη Νότια Αφρική, ανέδειξαν το βαμβάκι σε
σύμβολο αυτής της συνόδου, επισημαίνοντας ότι αν οι πλούσιες χώρες θέλουν να
συμβάλουν στην καταπολέμηση της φτώχειας που πλήττει εκατομμύρια ανθρώπους
στον Τρίτο Κόσμο, πρέπει να τηρήσουν τις δεσμεύσεις που οι ίδιες έχουν
αναλάβει. Το παράδειγμα που παρουσίασε η οργάνωση Oxfam είναι χαρακτηριστικό.
Μια φυτεία βαμβακιού στο Άρκανσο, η US Tyler Faros, εισέπραξε το 2001
επιδοτήσεις ύψους 6 εκατομμυρίων δολαρίων. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί στο μέσο
εισόδημα 25.000 αγροτών του Μάλι…

Οι Ηνωμένες Πολιτείες δέχονται να υποχωρήσουν στο βαμβάκι, υπό τον όρο να
καθυστερήσει για ένα χρόνο η φιλελευθεροποίηση της πρόσβασης των υφαντουργικών
προϊόντων στις αγορές τους. Και ζητούν τη στήριξη της Ευρώπης – όπου βαμβάκι
παράγεται μόνο στην Ελλάδα και την Ισπανία. Εδώ αρχίζουν τα δύσκολα. Ποιος
είναι ο κακός σε αυτή την ιστορία, ποιος ο καλός και ποιος ο άσχημος; Υπάρχει
τρόπος να βοηθηθούν οι 80.000 μικροπαραγωγοί της Ελλάδας και οι 10.000 της
Ισπανίας χωρίς να ζημιωθούν 10 εκατομμύρια άνθρωποι στην Αφρική; Όταν
συγκρούονται η ευαισθησία και το συμφέρον, η δική μας ευαισθησία και το δικό
μας συμφέρον, τι πρέπει να προτάξουμε;