ΣTIBEN ΠPEΣΦIΛNT «Όλοι ψάχνουμε κάτι ηρωικό…»

«Στην αρχαία Ελλάδα ήταν όλα σαφή, ο τρόπος που έβλεπαν την πολιτική και τον πόλεμο. H εποχή αυτή ήταν προ όλων: προχριστιανική, προβιομηχανική, προφροϊδική. Οι άνθρωποι μπορούσαν να βλέπουν τα πράγματα ξεκάθαρα, χωρίς κομμουνισμούς ή άλλους – ισμούς», λέει ο Στίβεν Πρέσφιλντ

Τα περισσότερα χρόνια της ζωής του άκουγε για τους δοξασμένους αρχαίους
Αθηναίους. H μάχη των Θερμοπυλών, όμως, τον συνήρπασε, τον έκανε να ψάξει τι
είδους άνθρωποι ήταν οι 300 Σπαρτιάτες, τόσο ώστε θέλησε να μπει στη θέση
τους. Μελέτησε την ιστορία της κλασικής αρχαιότητας, σχέδια μαχών, έφτασε
μέχρι τις Θερμοπύλες και είδε τα δύο μνημεία: το «μολών λαβέ» και τους στίχους
του Σιμωνίδη «ω ξειν’ αγγέλλειν Λακαιδεμονίοις ότι τήδε κείμεθα τοις κείνων
ρήμασι πειθόμενοι» και ένιωσε τέτοια συγκίνηση, που αποφάσισε να γράψει ένα
βιβλίο για τη μάχη των Θερμοπυλών.

Το αποτέλεσμα ήταν οι «Πύλες της φωτιάς» (Πατάκης, 2001), βιβλίο που έγινε
παγκόσμιο μπεστ σέλερ, έχει μεταφραστεί σε 15 γλώσσες και έκανε τον Στίβεν
Πρέσφιλντ γνωστό σε όλο τον κόσμο. Το βιβλίο έχει πουλήσει στη χώρα μας 60.000
αντίτυπα, ενώ οι «Άνεμοι πολέμου» (Πατάκης, 2002) που ακολούθησαν, μια
μυθιστορηματική βιογραφία του Αλκιβιάδη, πούλησαν 33.000.

Αυτή τη φορά ο Αμερικανός συγγραφέας επανέρχεται με τις «Τελευταίες Αμαζόνες»,
ένα μυθιστόρημα που μας μεταφέρει στους προομηρικούς χρόνους, στον 13ο αιώνα
π.X, όταν ο μυθικός βασιλιάς των Αθηνών Θησέας ξεκινά για ένα θαλάσσιο ταξίδι
που θα τον φέρνει στη χώρα του «ελεύθερου λαού», ενός έθνους περήφανων και
ηρωικών γυναικών που οι Έλληνες αποκαλούσαν Αμαζόνες. Όταν, κατά μια εκδοχή
του μύθου, η βασίλισσα των Αμαζόνων Αντιόπη ερωτεύεται τον Θησέα και φεύγει
μαζί του, προκαλεί την μήνιν των Αμαζόνων.

«Είχα διαβάσει για τις Αμαζόνες, για την άγρια κουλτούρα τους και την
ελευθερία τους. Όλα αυτά μου φαίνονταν απίστευτα, αν κρίνει κανείς από τις
σημερινές γυναίκες. Υφίστανται καταπίεση τόσα πολλά χρόνια, που έχουμε ξεχάσει
πόσο φυσικές ήταν κάποτε, αλλά και πόσο τεράστιες δυνατότητες έχουν. H
ισορροπία μεταξύ ανδρών και γυναικών έχει διαταραχθεί σοβαρά και ίσως γι’ αυτό
να φταίει το γεγονός ότι οι γυναίκες δεν είναι σήμερα ελεύθερες», λέει στα
«NEA» ο Στίβεν Πρέσφιλντ.

Και συνεχίζει: «Στις Αμαζόνες περιγράφω την ερωτική ιστορία του Θησέα και της
Αντιόπης, δυο αυτόνομων και έξυπνων ανθρώπων που ήξεραν ότι ήταν ίσοι. Αυτή
είναι η διαφορά: εκείνες οι γυναίκες όταν γνώριζαν έναν άντρα ήξεραν ότι ήταν
ίσοι, ότι κανένας άντρας δεν μπορούσε να τις συντρίψει. Επιπλέον, δεν ήταν
υποχρεωμένες να κάνουν όλα όσα κάνουν οι σύγχρονες γυναίκες, γιατί δεν είχαν
νόμους». Πάντως, το βιβλίο, που κυκλοφόρησε μόλις τη Δευτέρα, έχει ήδη
πουλήσει 5.000 αντίτυπα.

Ο Στίβεν Πρέσφιλντ ξεχώρισε με το «The Legend of Bagger Vance», ένα
μυθιστόρημα μυστηρίου με θέμα έναν θρυλικό αγώνα γκολφ του 1931 στην Τζόρτζια,
το οποίο έγινε αργότερα ταινία από τον Ρόμπερτ Ρέντφορντ. Όμως, από τότε,
αντλεί τα θέματα των ιστοριών του μόνο από την αρχαία Ελλάδα. «Φαίνεται ότι
έχω συγγένεια με αυτό τον κόσμο. Με γοητεύει. Ίσως επειδή είναι τόσο
επίκαιρος. Για παράδειγμα, τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η δημοκρατία στην
Αμερική σήμερα. Στην αρχαία Ελλάδα ήταν όλα ξεκάθαρα. H εποχή αυτή ήταν προ
όλων: προχριστιανική, προβιομηχανική, προφροϊδική. Οι άνθρωποι μπορούσαν να
βλέπουν τα πράγματα ξεκάθαρα, γιατί δεν είχαν κομμουνισμούς ή άλλους – ισμούς.
Έτσι έβλεπαν την πολιτική, έτσι και τον πόλεμο. Και είναι αναζωογονητικό να
γυρνάς εκεί. H φιλοσοφία, η πολιτική, η ιατρική του δυτικού κόσμου, όλα είναι
επηρεασμένα από την αρχαία Ελλάδα. Ακόμη και ο τρόπος πολέμου, το σώμα με
σώμα, είναι ο τρόπος με τον οποίο θέλει να πολεμά η Δύση. Οτιδήποτε άλλο
θεωρεί πως φανερώνει δειλία».

Οι πωλήσεις των βιβλίων του δείχνουν ότι η ανδρεία, το θάρρος και η πολεμική
αρετή συγκινούν. Ακόμη κι ο Μάικλ Μαν, ο σκηνοθέτης του «Insider» και του
«Ένταση», γοητεύθηκε από την ιστορία της μάχης των Θερμοπυλών και εξασφάλισε
τα δικαιώματα του βιβλίου από τον Πρέσφιλντ για να το μεταφέρει στη μεγάλη
οθόνη. Ο συγγραφέας αποδίδει την επιτυχία του στο ότι «ψάχνουμε όλοι κάτι
ηρωικό», αφού «οι άνθρωποι αισθάνονται υποτιμημένοι, νιώθουν ότι δεν τους
υπολογίζουν».

«Αμερική, μια επικίνδυνη χώρα»

«Υπάρχει στενός παραλληλισμός ανάμεσα στην ηγεμονία της αρχαίας Αθήνας και την
σημερινή ηγεμονία της Αμερικής. H ηγεμονία είναι τυραννία. Γιατί αν την
αποκτήσεις, δεν μπορείς να την αφήσεις. H αλαζονεία της Αθήνας και της
σικελικής εκστρατείας που οδήγησε στην πτώση της αποτελεί προειδοποίηση για
την σημερινή Αμερική, που έχει γίνει πια μια πολύ επικίνδυνη χώρα», σημειώνει
ο Πρέσφιλντ.

Το επόμενο βιβλίο του Στίβεν Πρέσφιλντ θα έχει θέμα τον Μέγα Αλέξανδρο. Και ο
συγγραφέας δεν αποφεύγει την σύγκριση με τον Αλκιβιάδη: «Ήταν και οι δύο
τρομερά φιλόδοξοι. Όμως, ο Μέγας Αλέξανδρος ήταν βασιλιάς και ο Αλκιβιάδης
πολίτης μιας δημοκρατίας, στην οποία είχε πολιτικούς εχθρούς. Και οι δύο ήταν
χαρισματικοί και γοητευτικοί. Όμως, ο Μέγας Αλέξανδρος ήταν προσκολλημένος στο
ηρωικό ιδανικό, ενώ ο Αλκιβιάδης ήταν πιο ρεαλιστής. Βέβαια, δεν ξέρουμε τι θα
είχε κάνει ο Αλκιβιάδης αν δεν τον είχαν ρίξει οι πολιτικοί του εχθροί. Ίσως
να κέρδιζε την εκστρατεία στη Σικελία…».

Αγαπημένος του χαρακτήρας, όμως, είναι ο Πολεμίδης, ο αφηγητής στο «Άνεμοι
Πολέμου», που ήταν οπλίτης του Αλκιβιάδη κι έγινε δολοφόνος του. «Είναι
χαρακτήρας με ανθρώπινο μέγεθος, με ελαττώματα που αναγνωρίζει, με σφάλματα
για τα οποία μετανιώνει».

INFO

«Οι τελευταίες Αμαζόνες», εκδ. Πατάκη, Μτφ: Βασιλική Κοκκίνου, Σελ: 496, Τιμή:
18 ευρώ. Ο Στίβεν Πρέσφιλντ παρουσιάζει απόψε στις 19.00 το νέο του βιβλίο,
στο Βιβλιοπωλείο Πατάκη (Ακαδημίας 65).