[ ΠΡΟΒΟΛΕΙΣ ]

Ένα νέο κύμα οικονομικών και κοινωνικών μεταρρυθμίσεων σαρώνει τελευταία την
Κεντρική Ευρώπη και ιδιαίτερα τις χώρες-μέλη της Ευρωπαϊκής ΄Ενωσης, τη στιγμή
που η μεταρρυθμιστική διαδικασία φαίνεται «να έχει κολλήσει» στην Ανατολική
Ευρώπη. H Ελλάδα φαίνεται επίσης να ακολουθεί το ευρωπαϊκό μεταρρυθμιστικό
ρεύμα ανοίγοντας ένα νέο κύκλο οικονομικών και πολιτικών μεταρρυθμίσεων με τις
πρόσφατες πρωτοβουλίες της κυβέρνησης. Οι μεταρρυθμίσεις τροφοδοτούνται από
πολλούς παράγοντες, όπως τη λειτουργία του ενιαίου νομίσματος, ευρώ, τη
δυναμική της εσωτερικής αγοράς, την ανάγκη βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας
της ευρωπαϊκής οικονομίας ιδιαίτερα σε σχέση με τις ΗΠΑ, κ.λπ.

Οι μεταρρυθμίσεις «οδηγούνται» από τις δύο ισχυρότερες οικονομίες της
ηπειρωτικής Ευρώπης: τη Γερμανία και Γαλλία. Οι οικονομίες αυτές
αντιμετωπίζουν οξύτατα προβλήματα ανταγωνιστικότητας. Είναι χαρακτηριστικό
ότι, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη, από τις είκοσι (20) κορυφαίες περισσότερο
ανταγωνιστικές επιχειρήσεις στην Ευρώπη καμία δεν ανήκει στη Γερμανία, ενώ έξι
(6) ανήκουν στη Βρετανία. Μόνο τέσσερις (4) γερμανικές επιχειρήσεις
περιλαμβάνονται στον κατάλογο των πενήντα καλύτερων επιχειρήσεων, ενώ ο
αντίστοιχος αριθμός για τη Βρετανία είναι δεκαεπτά (17). H ανάγκη επομένως για
μεταρρυθμίσεις είναι προφανής εάν οι οικονομίες αυτές πρόκειται να διατηρήσουν
την κεντρική τους θέση στην Ευρώπη και παγκοσμίως.

Ωστόσο, μέχρι σχετικά πρόσφατα και παρά τις σχετικές μεταρρυθμιστικές επιταγές
της «στρατηγικής της Λισαβώνας», Γερμανία και Γαλλία είχαν αρνηθεί να
αναγνωρίσουν την ανάγκη των μεταρρυθμίσεων. Μόλις τελευταία και με κυβερνήσεις
διαφορετικών ιδεολογικών αποχρώσεων, η Γερμανία του Σρέντερ και η Γαλλία του
Ραφαρέν, εγκαινίασαν τον κύκλο των μεταρρυθμίσεων, αγνοώντας το οποιοδήποτε
πολιτικό κόστος. Τα αποτελέσματα μέχρι σήμερα και στις δύο χώρες υπήρξαν
εντυπωσιακά. Σε τομείς όπως της φορολογίας, κοινωνικών ασφαλίσεων, υγείας,
κ.ά., Γαλλία και Γερμανία «πέρασαν» μεταρρυθμίσεις παρά τις διάφορες
αντιδράσεις. Μαζί με τις πολιτικο-θεσμικές μεταρρυθμίσεις που αποτυπώνονται
στο σχέδιο Συντάγματος, οι οικονομικές μεταρρυθμίσεις δημιουργούν μια νέα
ευρωπαϊκή μορφολογία μέσα στην οποία θα πρέπει να λειτουργήσει δυναμικά και η
Ελλάδα βεβαίως. Για να πράξει όμως αυτό, θα πρέπει και η ίδια να επιταχύνει
τις μεταρρυθμίσεις που εκκρεμούν.

Ο Π.K. Ιωακειμίδης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών και πρόεδρος
του Ελληνικού Κέντρου Ευρωπαϊκών Μελετών (EKEM).