Πρώτη σε κρατική σπατάλη, διαφθορά

Έκθεση-σοκ της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας δείχνει ότι η Ελλάδα είναι
πρώτη στη σπατάλη δημοσίου χρήματος, τη διαφθορά και την παραοικονομία. Τα
προβλήματα της καθημερινότητας, αυτά που οι Έλληνες διαπιστώνουν και συζητούν
μεταξύ τους, αποδεικνύονται πλέον και με αριθμούς.

H Ελλάδα, σύμφωνα με μελέτη τριών οικονομολόγων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής
Τράπεζας, είναι πρωταθλήτρια μεταξύ των 23 ανεπτυγμένων χωρών του κόσμου στη
διαφθορά, την παραοικονομία και τη σπατάλη του δημοσίου τομέα, ενώ μαστίζεται
και από τη γραφειοκρατία και τη χαμηλή ποιότητα της απονομής Δικαιοσύνης.

Στη μελέτη της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας που φέρει τον τίτλο
«Αποτελεσματικότητα του δημοσίου τομέα: Μια διεθνής σύγκριση», οι
οικονομολόγοι Αντόνιο Αφόνσο, Λούντγκερ Σούκνεχτ και Βίτο Τάντσι χρησιμοποιούν
σύνθετα οικονομικά μοντέλα προκειμένου να μετρήσουν το πόσο σπάταλες είναι οι
κυβερνήσεις των ανεπτυγμένων χωρών – μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και η
Ελλάδα – ενώ παραθέτουν και στοιχεία για τη διαφθορά, τη γραφειοκρατία και
άλλα προβλήματα τα οποία, εκτός από το κοινωνικό κόστος που επιβάλλουν σε μία
χώρα, αποτελούν και εμπόδια για την οικονομική ανάπτυξη και τον εκσυγχρονισμό
της. Τα συγκεκριμένα στοιχεία, όσον αφορά την Ελλάδα, προκαλούν σοκ.

Σπατάλη του Δημοσίου

H Ελλάδα έχει την ατυχία να διαθέτει το πιο σπάταλο κράτος σε σχέση με τις
υπόλοιπες ανεπτυγμένες χώρες, καθώς κάθε χρόνο πετά στο καλάθι των αχρήστων
περίπου 10 δισεκατομμύρια ευρώ. Σύμφωνα με τα στοιχεία της μελέτης, ο δείκτης
αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών που παρέχει το Ελληνικό Δημόσιο είναι 0,65
ενώ ο μέσος όρος στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι 0,78 και στις Ηνωμένες Πολιτείες
είναι 1. Τι σημαίνει αυτό; Όπως εξηγείται στη μελέτη, ο δείκτης αυτός
αποκαλύπτει πόσο καλύτερες και περισσότερες δημόσιες παροχές θα μπορούσε να
έχει μια χώρα με βάση τους πόρους που δαπανά. Στην περίπτωση της Ελλάδας, η
οποία παρουσιάζει τη χειρότερη επίδοση σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες, αυτό
σημαίνει ότι το Ελληνικό Δημόσιο με βάση τις δαπάνες που κάνει θα μπορούσε να
παρέχει κατά 35% περισσότερες και καλύτερες υπηρεσίες στους Έλληνες. Με άλλα
λόγια, καλύτερη παιδεία, δημόσια διοίκηση, υγεία, συγκοινωνίες, δικαιοσύνη και
άλλες υπηρεσίες.

Για τον υπολογισμό της αποτελεσματικότητας οι ερευνητές έχουν επεξεργαστεί
στοιχεία που αφορούν την ποιότητα κάθε κοινωνίας και οικονομίας, δηλαδή τη
διαφθορά, τη γραφειοκρατία, την ποιότητα της δικαιοσύνης και την
παραοικονομία.

Διαφθορά

Οι μελετητές έχουν δημιουργήσει μια κλίμακα από το 1 έως το 10 για τη μέτρηση
αυτών των προβλημάτων με το δέκα να αντιστοιχεί στο άριστα.

H Ελλάδα στη διαφθορά παρουσιάζει το 2001 (πιο πρόσφατα στοιχεία) βαθμολογία
μόλις 3, τη χαμηλότερη επίδοση σε σχέση με τις υπόλοιπες χώρες. H διαφθορά
φαίνεται να είναι ενδημικό φαινόμενο της Νότιας Ευρώπης, αφού αμέσως μετά την
Ελλάδα την υψηλότερη διαφθορά παρουσιάζουν η Ιταλία και η Πορτογαλία. Ο μέσος
όρος της βαθμολογίας των 23 χωρών που εξετάζονται είναι 6,7, ενώ η χαμηλότερη
διαφθορά παρουσιάζεται στη Φινλανδία, τη Δανία και τη Σουηδία.

Γραφειοκρατία και παραοικονομία

H Ελλάδα βρίσκεται στην τέταρτη χειρότερη θέση όσον αγορά τη γραφειοκρατία.
Στην κλίμακα από το ένα έως το δέκα βαθμολογείται μόλις με 2,34. Τη μεγαλύτερη
γραφειοκρατία παρουσιάζει η Γαλλία με βαθμολογία 1,76, ενώ ακολουθεί η Ιταλία
με 1,97 και η Πορτογαλία με 2,22. Τη χαμηλότερη γραφειοκρατία παρουσιάζουν η
Φινλανδία, η Ισλανδία, η Ιρλανδία και η Ελβετία,

«Σκιώδης οικονομία»

H χώρα μας επανέρχεται στην πρώτη θέση όταν εξετάζονται τα στοιχεία για την
παραοικονομία. Σύμφωνα με τα δεδομένα που περιλαμβάνει η μελέτη, η λεγόμενη
«σκιώδης οικονομία» υπολογίζεται στη χώρα μας στο 28,7% του Ακαθάριστου
Εγχώριου Προϊόντος, τη στιγμή που ο μέσος όρος στις 23 ανεπτυγμένες χώρες που
εξετάζονται διαμορφώνεται στο 16,7%.

Τη δεύτερη θέση της κατάταξης που αφορά την παραοικονομία καταλαμβάνει η
Ιταλία με ποσοστό παραοικονομίας 27,1%. Τη χαμηλότερη παραοικονομία
παρουσιάζει η Ελβετία με 8,6% και οι Ηνωμένες Πολιτείες με ποσοστό 8,7%.

Ποιότητα της δικαιοσύνης

Στην ποιότητα της δικαιοσύνης η Ελλάδα τα πηγαίνει πολύ καλύτερα, αλλά και
πάλι υπολείπεται του μέσου όρου των ανεπτυγμένων χωρών. H ποιότητα του
ελληνικού συστήματος απονομής δικαιοσύνης – ενός νευραλγικού θεσμού για τη
λειτουργία της δημοκρατίας – βαθμολογείται με 6,15 ενώ ο μέσος όρος είναι 7,2.
Τη χαμηλότερη βαθμολογία παρουσιάζει η Πορτογαλία με 2,70 και η Ιταλία με
3,56.