H ανεργία στις HΠA απειλεί την επανεκλογή του Mπους

«Ακούστε, με ενδιαφέρει ένα πράγμα. Με ενδιαφέρει να βοηθήσω τον κόσμο να βρει δουλειά», είπε ο πρόεδρος Μπους σε πρόσφατη ομιλία του για τις φορολογικές αλλαγές.

Περισσότερες από δύο εκατομμύρια θέσεις εργασίας έχουν χαθεί από την ημέρα που
ο Τζορτζ Μπους ανέλαβε τα καθήκοντά του, τον Ιανουάριο του 2001, κινδυνεύοντας
πλέον να είναι ο πρώτος πρόεδρος μετά τον Χέρμπερτ Χούβερ (1929 – 1933) που
κατά τη διάρκεια της θητείας του θα μειωθεί η απασχόληση στις Ηνωμένες
Πολιτείες.

Μπορεί οι οικονομολόγοι να διαφωνούν για το πόσο ευθύνεται ο σημερινός
πρόεδρος των ΗΠΑ για την κατάσταση στην οποία βρίσκεται η οικονομία, αλλά όλοι
οι αναλυτές συμφωνούν ότι η ανεργία αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες απειλές
για την επανεκλογή του Μπους στη θέση του προέδρου.

Το πραγματικό τεστ για τον πρόεδρο Μπους τώρα αρχίζει. Ο πρόεδρος δηλώνει
αισιόδοξος για την πορεία της οικονομίας, λόγω των μειώσεων στη φορολογία, ενώ
οι κυβερνητικοί αξιωματούχοι αναφέρονται στο οικονομικό σχέδιο Μπους
χαρακτηρίζοντάς το «πρόγραμμα για την ανάπτυξη και την απασχόληση».

«Ακούστε, με ενδιαφέρει ένα πράγμα. Με ενδιαφέρει να βοηθήσω τον κόσμο να βρει
δουλειά», είπε ο πρόεδρος των ΗΠΑ σε πρόσφατη ομιλία του για τις φορολογικές
αλλαγές. Σύμφωνα με τις προβλέψεις του Λευκού Οίκου, η αύξηση των
καταναλωτικών δαπανών και των επενδύσεων των επιχειρήσεων λόγω των
φοροαπαλλαγών, σε συνδυασμό με την εκτιμώμενη ανάκαμψη της οικονομίας,
αναμένεται να οδηγήσουν σε αναπλήρωση των χαμένων θέσεων εργασίας.

Συνθήματα Δημοκρατικών

Όμως, η μεγάλη διάρκεια της οικονομικής επιβράδυνσης έχει εκπλήξει σχεδόν
όλους τους οικονομολόγους και πολλοί έχουν αρχίσει να λένε ότι υπάρχει σοβαρή
πιθανότητα να μην αναπληρωθούν οι χαμένες θέσεις εργασίας έως το τέλος του
2004. Ήδη, στελέχη του κόμματος των Δημοκρατικών έχουν αρχίσει να
επεξεργάζονται συνθήματα όπως «τρία τρισεκατομμύρια περισσότερο χρέος, τρία
εκατομμύρια λιγότερες δουλειές», (στον ιδιωτικό τομέα έχουν χαθεί πάνω από
τρία εκατομμύρια θέσεις εργασίας, αλλά συνολικά υπολογίζεται ότι έχουν χάσει
τις δουλειές τους 2,4 εκατ. άνθρωποι λόγω των προσλήψεων που έχει
πραγματοποιήσει η αμερικανική κυβέρνηση).

Οι φοροελαφρύνσεις

«Δεν υπάρχει λόγος να είμαστε ευχαριστημένοι με ανεργία της τάξεως του 6%»,
λέει ο Gregory Mankiw, πρόεδρος του Οικονομικού Συμβουλίου του Λευκού Οίκου
(με βάση τα τελευταία στοιχεία, η ανεργία στις ΗΠΑ έφτασε τον Μάρτιο στο 6,4%
). Προσέθεσε, μάλιστα, ότι τα προβλήματα της οικονομίας είναι περισσότερα από
ότι δείχνει η ανεργία, αλλά οι μειώσεις στη φορολογία θα συμβάλουν,
πιθανότατα, στην αύξηση της απασχόλησης έως το τέλος του έτους. Οι
φοροελαφρύνσεις που έχει σχεδιάσει ο πρόεδρος Μπους και το οικονομικό του
επιτελείο αναμένεται να φτάσουν τα 350 δισ. δολάρια και οι περισσότερες από
αυτές αφορούν τα υψηλότερα εισοδήματα.

Ο κ. Mankiw εκτιμά ότι ο Λευκός Οίκος θα μειώσει, πιθανότατα, τις προβλέψεις
του για την ανάπτυξη της αγοράς εργασίας, για τον επόμενο ενάμιση χρόνο. Ο
Λευκός Οίκος αρχικά είχε προβλέψει ότι κατά το παραπάνω χρονικό διάστημα θα
δημιουργούνταν 5,5 εκατομμύρια νέες θέσεις εργασίας. Όμως, η οικονομική
ανάπτυξη τους πρώτους μήνες του 2003 ήταν βραδύτερη από ό,τι περίμεναν οι
οικονομολόγοι και, κατά κανόνα, οι εταιρείες αποφασίζουν να προχωρήσουν σε
προσλήψεις προσωπικού μόνο όταν είναι σίγουρες ότι επέρχεται σταθερή
οικονομική ανάκαμψη.

«Δεν φταίει ο Μπους»

Αξιωματούχοι του Λευκού Οίκου αποδίδουν την αναστάτωση που υπάρχει στην
οικονομία στη χρηματιστηριακή «φούσκα» της δεκαετίας του ’90, στην αποτυχία
πολλών επιχειρηματικών επενδυτικών πλάνων, στα λογιστικά σκάνδαλα μεγάλων
αμερικανικών εταιρειών και στην αβεβαιότητα που επικράτησε λόγω των πολέμων
στο Ιράκ και το Αφγανιστάν. Και αρκετοί οικονομολόγοι συμφωνούν ότι η μείωση
στις προσλήψεις προσωπικού, που είναι η μεγαλύτερη των τελευταίων 20 ετών και
αυτή με τη μεγαλύτερη διάρκεια από τον B’ Παγκόσμιο Πόλεμο, δεν οφείλεται στην
πολιτική του κ. Μπους.

Ο David Leonhardt είναι αρθρογράφος της αμερικανικής εφημερίδας «The New
York Times»

Επιμέλεια διεθνών οικονομικών θεμάτων: Γ. Κανελλόπουλος