Mε… όπλο την παγκοσμιοποίηση

H πιο διεισδυτική και ουσιαστική φράση του Καρόλου Μαρξ είναι ότι η
«ανθρωπότητα ζει ακόμη στην προϊστορία της». Το αίτημα του σοσιαλισμού είναι
το κατεξοχήν ανθρώπινο αίτημα. Είναι ο τρόπος αυτοπραγμάτωσης και ολοκλήρωσης
του ανθρώπου όχι ως μιας από τις πολλές μορφές της έμβιας ζωής αλλά του είδους
εκείνου που είναι εις θέση να ρυθμίσει τους όρους της ύπαρξής του, να γίνει
«πλαστουργός της τύχης του και ρυθμιστής του πεπρωμένου του».

Σήμερα, στις αρχές του 21ου αιώνα, η σοσιαλιστική εξαγγελία, όσο δείχνει να
υποχωρεί είναι όσο ποτέ επίκαιρη.

H παγκοσμιοποίηση κάνει όλο και πιο ανάγλυφες τις μεγάλες παγκόσμιες
αντιθέσεις. Ο πλανήτης Γη, το «πλανητικό χωριό», δείχνει σε όλους τις
χαίνουσες πληγές του. Από τη μια μεριά ο αναπτυγμένος κόσμος, στον οποίο
ανήκει και η Ελλάδα. Από την άλλη μεριά η μεγάλη πλειοψηφία της φτώχειας, του
υποσιτισμού, του θανάτου παιδιών από την έλλειψη της στοιχειώδους περίθαλψης.

Από τη μια η ανάπτυξη, από την άλλη η επέκταση των ζωνών της απελπισίας.

H οικολογική ισορροπία του πλανήτη ανατρέπεται σταθερά όχι μόνο από τη στάση
των ΗΠΑ, όπως εύκολα συγκαλύπτει το ζήτημα η διαρκής καταγγελία του δόγματος
που αποδεικνύει ότι «ο αντιαμερικανισμός είναι ο σοσιαλισμός των ηλιθίων».
Αδίστακτες κυρίαρχες τάξεις σε όλο τον Τρίτο Κόσμο ή απελπισμένες ηγεσίες
διαταράσσουν βάναυσα την παγκόσμια ισορροπία με βίαιες παρεμβάσεις στη φύση,
όπως η προ καπιταλιστικού τύπου βίαιη συσσώρευση που πραγματοποιείται σήμερα
στην Κίνα.

Οι αντιθέσεις οξύνονται παγκόσμια με τρόπο δραματικό και επικίνδυνο. H
δικαίωση του Χάντινγκτον δεν είναι ιδεολογική πρόβλεψη αλλά αποτύπωση των
επιδιώξεων του γεωπολιτικού ανασχεδιασμού του πλανήτη.

H ανεξέλεγκτη κυριαρχία της αγοράς δείχνει κάθε τόσο ότι μια απλή κούρσα των
διεθνών κερδοσκόπων μπορεί να τινάξει στον αέρα μεγάλες εθνικές οικονομίες,
όπως όταν εκδηλώθηκε στη Μεγάλη Βρετανία, ή να οδηγήσει, πρόσφατα, στο
παγκόσμιο «ράλι της φούσκας».

O 21ος αιώνας χρειάζεται όσο ποτέ την κυριαρχία του ανθρώπου πάνω στην
κοινωνία του. Χρειάζεται την κυριαρχία των αξιών της ζωής απέναντι στις αξίες
της κυριαρχίας είτε αυτές αφορούν την αγορά, είτε αφορούν τη στρατιωτική και
πολιτική ηγεμονία κάποιων επί κάποιων άλλων.

Είναι η πρώτη φορά που υπάρχουν οι δυνατότητες και τα μέσα, τόσο στην παραγωγή
των αγαθών, όσο – κυρίως – στην επικοινωνία.

Χάρη ακριβώς στην παγκοσμιοποίηση, ανοίγουν ιδιαίτερα θετικές προοπτικές για
μια νέα «ατζέντα» θεμάτων στον πλανήτη.

H πιο προφανής πλευρά είναι η Ευρωπαϊκή Ένωση. H Ένωση αποτελεί την πιο μεγάλη
εγγύηση της διαφύλαξης των μεγάλων ιστορικών κατακτήσεων, των μεγάλων
κοινωνικών κινημάτων από την Αγγλική και Γαλλική Επανάσταση ώς τις μέρες μας.

Είναι ταυτόχρονα η εγγύηση ότι αναπτύσσοντας διαρκώς το κοινωνικό κράτος, θα
δώσει σταδιακά υπόσταση στην κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική άμυνας έτσι
ώστε να προβάλει ισότιμα στη διεθνή ισορροπία δυνάμεων προς τις ΗΠΑ και να
διασφαλίσει την ειρήνη στον πλανήτη.

H Ενωμένη και ισχυρή Ευρώπη της ανθρωπιάς και της αλληλεγγύης είναι το πλαίσιο
για την Ελλάδα στις νέες προοπτικές του 21ου αιώνα.

Οι προτάσεις του ΠΑΣΟΚ έχουν μια διπλή λειτουργία: προωθούν το μοντέλο της
Ευρώπης που θέλουμε και την Ελλάδα που επιθυμούμε και χρειαζόμαστε. Την εποχή
που σε όλο τον κόσμο η φιλελεύθερη αντίληψη και οι νεοφιλελεύθερες ιδεολογίες
συνιστούν τη μείζονα απειλή, με μια Νέα Δημοκρατία αδέξιο μεταπράτη των
πολιτικών της απορρύθμισης, το ΠΑΣΟΚ αποτελεί εγγύηση για τις μεγάλες
κατακτήσεις και τις μεγάλες προοπτικές της κοινωνίας μας στην Ελλάδα και στην Ευρώπη.

Ο Πέτρος Ευθυμίου είναι υπουργός Παιδείας.