Δρόμοι

Και όμως…

… δεν το είχαμε φανταστεί έτσι, δεν μας είχαν πει πως το πράγμα θα κατέληγε
έτσι, τότε στη δεκαετία του 1980, που ο Γκορμπατσόφ έφερνε την γκλάσνοστ και
την περεστρόικα, που έπεφτε το τείχος του Βερολίνου, που οι λαοί της
Ανατολικής Ευρώπης «γύριζαν σελίδα»… Τότε τίποτα δεν μας φαινόταν αδύνατο
και η αισιοδοξία ήταν τόσο διάχυτη όσο είναι σήμερα η απαισιοδοξία.

Μα ύστερα…

… ήρθαν οι επεμβάσεις στη Λατινική Αμερική, ο πρώτος πόλεμος στον Περσικό, ο
βομβαρδισμός της Γιουγκοσλαβίας, το Αφγανιστάν. Και απορήσαμε. Γιατί όταν
πηγαίναμε στο σχολείο, μας έλεγαν πως ο Ψυχρός Πόλεμος, ο πόλεμος της Κορέας,
ο πόλεμος του Βιετνάμ, οι εισβολές και οι ανατροπές κυβερνήσεων δεν γίνονταν
παρά για έναν μονάχα σκοπό: για την αντιμετώπιση της «διεθνούς κομμουνιστικής
συνωμοσίας», που είχε το αρχηγείο της στη Μόσχα. Αφού λοιπόν η Σοβιετική Ένωση
είχε καταρρεύσει, αφού το Σύμφωνο της Βαρσοβίας είχε διαλυθεί, αφού οι
σοβιετικές δορυφορικές χώρες είχαν γίνει ανεξάρτητες, αφού οι πρώην
κομμουνιστές είχαν γίνει καπιταλιστές, γιατί τίποτα δεν άλλαξε στην
αμερικανική εξωτερική πολιτική; Επειδή ποτέ ο εχθρός της αμερικανικής
αυτοκρατορίας δεν ήταν ειδικά η Σοβιετική Ένωση ή κάποια «διεθνής
κομμουνιστική συνωμοσία». Εχθρός της ήταν πάντα και γενικά οποιαδήποτε χώρα,
οποιαδήποτε κυβέρνηση, οποιοδήποτε κίνημα, οποιοδήποτε άτομο στεκόταν εμπόδιο
στην επέκταση αυτής της αυτοκρατορίας. Σήμερα πια, ο αγιατολάχ Μπους το λέει
ξεκάθαρα: «Όποιος δεν είναι μαζί μας, είναι εναντίον μας». Και δίνει στον
εχθρό όποιο όνομα θέλει: κομμουνιστής, απείθαρχη χώρα, λαθρέμπορος ναρκωτικών,
τρομοκράτης.

Τι πέτυχε…

… η Αμερική αυτά τα τελευταία δώδεκα χρόνια; Αναρωτιέται ο συγγραφέας
Ουίλιαμ Μπλουμ. Μετά την πρώτη εισβολή στο Ιράκ, απέκτησε στρατιωτικές βάσεις
στη Σαουδική Αραβία, το Κουβέιτ, το Μπαχρέιν, το Κατάρ, το Ομάν και τα Αραβικά
Εμιράτα. Μετά τον βομβαρδισμό της Γιουγκοσλαβίας, απέκτησε στρατιωτικές βάσεις
στο Κοσσυφοπέδιο, την Αλβανία, την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της
Μακεδονίας, την Ουγγαρία, τη Βοσνία και την Κροατία. Μετά τον βομβαρδισμό του
Αφγανιστάν, απέκτησε στρατιωτικές βάσεις στο Αφγανιστάν, το Πακιστάν, το
Καζακστάν, το Ουζμπεκιστάν, το Τατζικιστάν, το Κιργιστάν και τη Γεωργία.
Πενήντα οκτώ χρόνια μετά το τέλος του Β’ Παγκόσμιου Πολέμου, η Αμερική
εξακολουθεί να διατηρεί μεγάλες στρατιωτικές βάσεις στη Γερμανία και την
Ιαπωνία. Πενήντα χρόνια μετά το τέλος του Κορεατικού πολέμου, η Αμερική
εξακολουθεί να διατηρεί στρατιωτικές βάσεις στη Νότια Κορέα.

Η υπερδύναμη…

… όμως μας τα είχε υποσχεθεί αλλιώς μετά την πτώση του Τείχους: πως με την
παγκοσμιοποίηση θα δέναμε τα σκυλιά με τα λουκάνικα, πως είχε έρθει πια το
τέλος της Ιστορίας και το τέλος των πολέμων και πως όλος ο κόσμος θα γινόταν
μια πελώρια μεσαία τάξη που θα κοιμόταν τον ύπνο του δικαίου. Σήμερα βλέπουμε
ξεκάθαρα το μιλιταριστικό υπόβαθρο αυτής της παγκοσμιοποίησης. Πειράζει που
δεν είχαμε πιστέψει ποτέ τις υποσχέσεις της;