Για μια σταγόνα… αίμα

«Δεν υπάρχει αίμα, ελάτε αύριο». Ήταν η απάντηση που πήρε η κ. Γιάννα
Καλομοίρη, πάσχουσα από μεσογειακή αναιμία, όταν πριν από έναν περίπου μήνα
πήγε στο νοσοκομείο Παίδων «Αγία Σοφία» για να μεταγγιστεί…

«Οι αναβολές και οι «μισές» μεταγγίσεις δεν είναι ασυνήθιστο φαινόμενο, καθώς τα αποθέματα σε αίμα δεν είναι αρκετά για όλους», αναφέρει η κ. Βάνα Μυρίλλα, πρόεδρος του Συλλόγου Ατόμων με Μεσογειακή Αναιμία

Σήμα κινδύνου για το αίμα εκπέμπει η χώρα μας. Από τα ακριτικά νησιά μέχρι και
τα νοσοκομεία στο κέντρο της Αθήνας, τα αποθέματα είναι συχνά οριακά ενώ
διαπιστώνονται προβλήματα κυρίως σε περιόδους όπως το καλοκαίρι και οι
γιορτές. Τότε, οι αρμόδιοι προχωρούν σε αναβολές προγραμματισμένων
χειρουργείων για να καλυφθούν οι έκτακτες ανάγκες (κυρίως ατυχήματα).

Η Γιάννα αναγκάστηκε να πάει στο νοσοκομείο τρεις φορές μέσα στην ίδια
εβδομάδα, προκειμένου να μεταγγιστεί με το αίμα που είχε ανάγκη. Όπως η ίδια
λέει στα «ΝΕΑ», «την επομένη είχαν μόνο 1 φιάλη αίματος, αντί για δύο που
χρειαζόμουν. Έτσι, ξαναπήγα ύστερα από δυο – τρεις ημέρες για τη δεύτερη
φιάλη».

Εδώ αρχίζουν και οι… δοσοληψίες. «Σου ζητούν κάθε φορά να φέρνεις κάποιον
για να δώσει αίμα, για να καλύψουν τη δική σου ανάγκη. Δεν είναι όμως εύκολο
να βρίσκεις έναν αιμοδότη κάθε 15 ημέρες, όσο μεγάλη οικογένεια κι αν έχεις!».

«Οι αναβολές και οι «μισές» μεταγγίσεις δεν είναι ασυνήθιστο φαινόμενο, καθώς
τα αποθέματα σε αίμα δεν είναι αρκετά για όλους», αναφέρει η κ. Βάνα Μυρίλλα,
πρόεδρος του Συλλόγου Ατόμων με Μεσογειακή Αναιμία. Στο «Αγία Σοφία»
μεταγγίζονται κάθε μήνα περίπου 800 άνθρωποι με μεσογειακή αναιμία. Οι
περισσότεροι από αυτούς μεταγγίζονται κάθε 15 ημέρες, με δύο μονάδες αίματος
κάθε φορά. Το συγκεκριμένο νοσοκομείο έχει τις μεγαλύτερες ανάγκες σε αίμα, σε
ολόκληρη τη χώρα. «Καθημερινά έχουμε ανάγκη από 200 φιάλες αίματος. Και στο
διάστημα ενός έτους, η πραγματική ζήτηση στο νοσοκομείο φτάνει τις 50.000
φιάλες, αριθμός – ρεκόρ όχι μόνο για την Ελλάδα αλλά και για την Ευρώπη», λέει
χαρακτηριστικά ο κ. Θεόδωρος Σπανός, διευθυντής της Αιμοδοσίας στο «Αγία
Σοφία».

Σύμφωνα με ειδικούς του χώρου, η εικόνα διαφέρει από νοσοκομείο σε νοσοκομείο.
Και ενώ το αίμα δεν ανήκει σε κανέναν, δεν υπάρχει ειδικό πλαίσιο που να
καθορίζει την κατανομή των αποθεμάτων ανάλογα με τις ανάγκες. Έτσι, «πάντα
υπάρχουν νοσοκομεία που έχουν ελλείψεις σε αίμα και κάποια άλλα που το
διατηρούν στα ψυγεία τους…».

Κοντά στην έλλειψη αποθεμάτων, οι πάσχοντες από μεσογειακή αναιμία έρχονται
αντιμέτωποι και με άλλα προβλήματα. «Στο Παίδων, οι περισσότεροι από τους
μεταγγιζόμενους είναι ενήλικοι. Και αν προκύψει οτιδήποτε, πρέπει να φύγουν
από εκεί για να πάνε στο εφημερεύον γενικό νοσοκομείο. Σε άλλα νοσοκομεία έξω
από το τμήμα πρέπει πάντα να υπάρχει ασθενοφόρο. Αυτό δεν είναι πάντα εφικτό
και υπάρχουν φορές που οι μεταγγίσεις σταματούν λόγω έλλειψης ασθενοφόρου»,
αναφέρει η κ. Μυρίλλα.

Η ίδια περιγράφει τα τμήματα όπου μεταγγίζονται οι ασθενείς σε ορισμένα
νοσοκομεία: «Στο «Αγλαΐα Κυριακού» μεταγγίζονται περίπου 50 άνθρωποι, υπό την
επίβλεψη μιας γιατρού. Πριν από λίγο καιρό, που η γιατρός αρρώστησε, οι
θεραπείες δεν μπορούσαν να γίνουν. Και στο Ιπποκράτειο, οι μεταγγίσεις
γίνονται σε μια υπόγεια αίθουσα, χωρίς κρεβάτια αλλά με πέντε πολυθρόνες!».

Καμπανάκι κινδύνου χτυπούν οι ειδικοί

«Υπολογίζεται ότι οι αιμοδότες είναι σήμερα 375.000 σε όλη τη χώρα. Από
αυτούς όμως, οι περισσότεροι γίνονται αιμοδότες για κάποιο συγγενή τους και
όχι σε τακτική βάση. Έτσι, συχνά παρατηρούνται εποχικές ελλείψεις όπου
αναγκαζόμαστε να αναβάλλουμε τακτικά περιστατικά για να καλύψουμε τα
επείγοντα», αναφέρει η κ. Ντίνα Πολίτη, διευθύντρια στο Κέντρο Αιμοδοσίας του
Γενικού Κρατικού Αθηνών.

Τα αποθέματα της χώρας μας σε αίμα υπολογίζονται σε περίπου 600.000 μονάδες
κάθε χρόνο. Σύμφωνα με τους αρμόδιους, δεν είναι αρκετά. Κι αυτό γιατί, όπως
αναφέρουν, «μπορεί φέτος να συγκεντρωθεί αρκετό απόθεμα, αλλά κανείς δεν
εγγυάται ότι θα είναι το ίδιο και του χρόνου». Ενδεικτικό είναι πως για τη
χρονιά που πέρασε εισήχθησαν από την Ελβετία 26.000 φιάλες αίματος.

ΕΛΛΕΙΨΕΙΣ ΣΕ ΟΛΗ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

«Χειρουργήσαμε επείγον περιστατικό χωρίς ούτε μία φιάλη»

Πρόβλημα στην αιμοδοσία αντιμετωπίζουν διάφορες περιοχές της χώρας.
«Υποχρεωθήκαμε να χειρουργήσουμε ασθενή με σοβαρό γυναικολογικό πρόβλημα,
χωρίς να έχουμε καθόλου αίμα στο νοσοκομείο για την περίπτωση ανάγκης. Δεν
είχαμε όμως επιλογή: ή έμπαινε με τον κίνδυνο στο νοσοκομείο ή πέθαινε.

Τελικά ήταν τυχερή. Μετά την επέμβαση διακομίστηκε στην Αθήνα, μπήκε σε μονάδα
εντατικής θεραπείας με αιματοκρίτη 15 και κατάφερε να επιζήσει». Το
περιστατικό που περιγράφει ο κ. Δημήτρης Μοσχογιαννίδης, διευθυντής της
Ιατρικής Υπηρεσίας του νοσοκομείου Ικαρίας, δείχνει την κατάσταση που
επικρατεί κατά περιόδους με τα αποθέματα σε μονάδες αίματος, κυρίως σε
περιφερειακά νοσοκομεία και μικρότερες μονάδες υγείας.

Όπως είπε ο ίδιος στα «ΝΕΑ» τη μοιραία νύχτα της 11ης Φεβρουαρίου, όταν
χρειάστηκε να ειδοποιηθεί το ΕΚΑΒ για να παραλάβει την ασθενή Ολυμπία Κοτσώνη
για το νοσοκομείο της Σάμου, στην Ικαρία το νοσοκομείο είχε μόλις δύο φιάλες
αίμα της δικής της ομάδας και συνολικά οκτώ όλων των ομάδων. Το όριο ασφαλείας
είναι οι είκοσι φιάλες!

Κρήτη

«Προβλήματα υπάρχουν μόνο τον μήνα Αύγουστο και την περίοδο των εορτών του
Πάσχα και των Χριστουγέννων», δήλωσε στα «ΝΕΑ» η προϊσταμένη της Μονάδας
Αιμοληψίας του Βενιζελείου Νοσοκομείου, κ. Ερμιόνη Καντιδάκη και εξήγησε τους
λόγους: «Τις περιόδους εκείνες οι εθελοντές αιμοδότες βρίσκονται εκτός
Ηρακλείου με συνέπεια να παρατηρείται κάμψη στην αιμοληψία».

Βόλος

Κανένα από τα έξι Κέντρα Υγείας του Νομού Μαγνησίας δεν έχει τη δυνατότητα
μετάγγισης αίματος σε ασθενείς της περιοχής ευθύνης τους. Όταν υπάρχουν
προβλήματα με ασθενείς που χρειάζονται επειγόντως μετάγγιση αίματος τότε το
νοσοκομείο φροντίζει να αποστείλει εγκαίρως αίμα ή μεταφέρει τους πάσχοντες
στον Βόλο!

Το πρόβλημα μπορεί να εμφανιστεί κυρίως στα νησιά των Σποράδων και γίνεται
εντονότερο, όταν λόγω καιρικών συνθηκών δεν είναι δυνατή η μεταφορά του
ασθενούς.

Θεσσαλονίκη

Οι αυξημένες ανάγκες των πασχόντων από μεσογειακή αναιμία, αλλά και οι
απαιτήσεις των νοσηλευτικών ιδρυμάτων που δεν διαθέτουν σταθμούς αιμοδοσίας
είναι τα κυριότερα προβλήματα στη Βόρεια Ελλάδα.

Μόνο για τη Θεσσαλονίκη και για τις πυκνές σε συχνότητα μεταγγίσεις στις
οποίες υποβάλλονται συνολικά 350 παιδιά και ενήλικοι που πάσχουν από
μεσογειακή αναιμία απαιτούνται ετησίως περίπου 15.000 μονάδες αίματος.

Αν υπολογιστεί ότι δύο από τα μεγαλύτερα κέντρα αιμοδοσίας στη χώρα, του ΑΧΕΠΑ
και του «Ιπποκρατείου», διακινούν ετησίως περίπου 70.000 μονάδες αίματος
(25.000-30.000 και 42.000 αντιστοίχως), για να καλύψουν τις εσωτερικές
ανάγκες, τα δορυφορικά νοσοκομεία και τους ιδιωτικούς νοσηλευτικούς φορείς,
γίνεται αντιληπτό ότι πολλές φορές οι πάσχοντες από μεσογειακή αναιμία δίνουν
προσωπικό αγώνα για την εξεύρεση αίματος.

Το σωματείο εθελοντικής αιμοδοσίας για τη μεσογειακή αναιμία που λειτουργεί
στη Θεσσαλονίκη στηρίζεται στην προσφορά 2.500 καταγεγραμμένων εθελοντών
αιμοδοτών για την κάλυψη των αναγκών αίματος, οι οποίες σε απόλυτους αριθμούς
αντιστοιχούν σε 6.000 αιμοδότες. «Υπάρχει ένα διαρκές πρόβλημα και δεν είμαστε
πάντα καλυμμένοι», επισημαίνει η γραμματέας του σωματείου, πάσχουσα και η ίδια
από μεσογειακή αναιμία, Σοφία Ζαφειριάδου, τονίζοντας ότι το πρόβλημα οξύνεται
την περίοδο του καλοκαιριού και τις γιορτές των Χριστουγέννων και του Πάσχα,
«όταν οι εθελοντές λείπουν για διακοπές».